Een bakspray, ook wel kookspray genoemd, is een vorm van olie die je kunt gebruiken tijdens het bakken en braden. Net zoals elke andere olie of boter. Velen gebruiken een bakspray tijdens het bakken van cakes of andere lekkernijen.

Door de bakspray in de bakvorm te spuiten is het makkelijk om het gebak er later uit te halen, omdat het minder snel zal plakken. Daarnaast is bakspray handig omdat je beter onder controle hebt hoeveel olie je gebruikt tijdens het koken. Met de spuitbus kun je minder olie gebruiken waardoor je veel calorieën spaart.

Wat Zit Er in een Kookspray?

In cooking spray zitten verschillende ingrediënten. In baksprays zit een soort vet zoals plantaardige olie, olijfolie of kokosolie. Daarnaast zitten er vaak nog hulpmiddelen zoals water, zonnebloem lecithine of voedingszuren (citroenzuur) in. Deze helpen in combinatie met het drijfgas (voedselveilige propaan/butaan) om de olie gelijkmatig te spuiten.

Koolzaadolie is een goudkleurige olie met veel Omega 3 vetzuren en een goede balans van Omega 6 vetzuren. Beide vetzuren zijn uiterst belangrijk voor onze gezondheid. Hiernaast bevat koolzaadolie een hoge hoeveelheid vitamine E en antioxidanten.

Vitamine E gaat veroudering tegen, ondersteund je stofwisseling en is onder andere goed voor je hart en bloedvaten. Antioxidanten beschermen je tegen beschadigingen binnen je lichaam door vrije radicalen (stoffen die slecht voor je zijn). Dit word geproduceerd door van de zaden van een koolzaad plant de laatste olie onder hoge druk te persen. Aan deze ruwe olie wordt water toegevoegd om de olie schoon te maken. Hierna wordt de olie verder gefilterd en verwerkt tot een soort bruine pasta.

Calorieën: Bakspray versus Normale Boter

In een bakspray en normale boter zitten veelal dezelfde hoeveelheid calorieën per 100 gram. Het verschil in de bakspray en normale boter komt met name door het manier van gebruik.

Boter zul je sneller in blokjes snijden en gewoon zo de pan in gooien om ervoor te zorgen dat wat je kookt niet blijft plakken. Maar zonder het te weten voeg je vaker wel dan niet teveel boter toe dan je nodig hebt. En omdat vetten zo hoog in calorieën zijn eet je dus meer calorieën dan je denkt. Dat maakt het lastig om af te vallen!

Maar door cooking spray te gebruiken heb je je porties onder controle en zul je gemakkelijker minder olie gebruiken dan normaal. Ook vernevelt de bakspray de olie gelijkmatig over de pan of waar je ook op sprayt.

Hoe Lang Blijft Bakspray Goed?

De bakspray blijft tot twee jaar houdbaar. Je moet wel opletten dat je de cooking spray op een droge plaats op kamertemperatuur bewaart. In een donkere lade of opbergkast bijvoorbeeld. Houd het uit direct licht en vermijd open vuren, het gas in de spuitfles kan namelijk gevaarlijk zijn in combinatie met vuur.

Tevens is het verstandig om de bakspray uit de buurt van sterke geuren te bewaren. Dit komt doordat de verpakkingen van spuitflessen enigszins poreus zijn. En door de aanwezigheid van sterke geuren kunnen deze ingewisseld worden.

Zelf Bakspray Maken

Je kunt ook zelf een soort bakspray maken. Je hebt alleen olie, water en een spuitflesje nodig. Gebruik 1/5e deel olie en de rest water. Schudt de spuitfles voor elk gebruik, want olie en water mengen niet.

De Voordelen van Kookspray

Een goede bakspray kun je gebruiken om te bakken zonder overmatige calorieën uit vetten binnen te krijgen. Doordat je de bakspray makkelijk kunt doseren, gebruik je minder olie. Cooking spray is een goed alternatief voor boter. Alhoewel boter of vet op zichzelf niet ongezond is.

Boter, of roomboter, bevat enkele vitamines en mineralen, bestaat vooral uit vetten en is hoog in calorieën. Doordat boter veel verzadigde vetten bevat staat het niet op de schijf van vijf. Dit betekent daartegen niet per se dat boter ongezond is. Het is simpelweg niet gezond om er te veel van te eten.

Toepassingen van Kookspray

Je kunt bakspray voor veel verschillende taken gebruiken. Je vet er gemakkelijk en snel een pan, pot of bakvorm mee in. Dit helpt je tijd en afwas te besparen. Daarnaast kun je ook tussendoor tijdens het koken gemakkelijk extra invetten of vlees en groenten invetten. Cooking spray is een (bijna) onmisbare hulp in de keuken.

Je kunt bakspray gebruiken voor het grillen van vlees, vis en groenten. Door het gebruik van cooking spray behoud je schone handen en bespaar je tijd. Door de fijn verneveldende mist die de cooking spray maakt krijg je een gelijkmatige verdeling van de olie over de pan en bakt alles uniform gaar.

Vooral bij het bereiden van vis is cooking spray erg handig. Vis is een gezonde bron van vetten en omega 3. De huid van de vis is vaak een van de lastigere dingen om gelijkmatig gaar te grillen zonder dat deze plakt. Cooking spray helpt hierbij door de huid van de vis te sprayen. Kun je deze gelijkmatig gaar bakken. De huid van de vis wordt hierdoor mooi krokant, dit voegt een lekkere smaaksensatie toe.

Je kunt de cooking spray ook gebruiken om eitjes te bakken. Spray de pan simpelweg gelijkmatig in en bak de eitjes in de pan. Door op lage hitte te bakken word je ei minder krokant. Bedenk: hoe hoger de hitte hoe krokanter het ei wordt.

Voor het gebruik van bakken van cakes of koekjes is de cooking spray ook erg handig. Je kunt bijvoorbeeld je bakvorm of bakplaat ermee inspuiten. Zo weet je zeker dat je geen last zult hebbben van een cake die in je bakvorm vastzit en er niet mooi uit komt.

Een groot voordeel van de cooking spray is dat de dosering erg minimaal is. Maar ook gemakkelijk is in gebruik. Hiernaast is de cooking spray ook sneller in gebruik dan normale manieren van vet of olie gebruiken. Omdat je minder afwas hoeft te doen en de olie zich direct na het sprayen gelijkmatig over de pan heeft verdeeld.

Olijfolie Sprays: Een Vergelijking

Het gebruik van olijfolie is een essentieel onderdeel van veel recepten, maar het kan ook flink wat extra calorieën aan je maaltijd toevoegen. Gelukkig zijn er olijfolie sprays op de markt die helpen om je pan in te vetten zonder dat je onnodig veel calorieën binnenkrijgt. Traditionele olijfolie bevat ongeveer 120 calorieën per eetlepel (15 ml). Wanneer je een pan invet, is het makkelijk om meer olie te gebruiken dan nodig is, wat het aantal calorieën snel kan laten oplopen. Met een olijfolie spray gebruik je echter veel minder olie, wat het perfect maakt voor iedereen die een caloriebeperkend dieet volgt.

Hier zijn enkele populaire opties:

  1. De Perfect Cooking Spray van XXL Nutrition: Speciaal ontwikkeld voor mensen die het aantal calorieën in hun maaltijden willen beperken zonder in te leveren op smaak of kookgemak. Een enkele spray bevat slechts 2 kcal, en één bus bevat maar liefst 740 sprays. Dankzij de eenvoudige applicatie kun je de olie gemakkelijk gelijkmatig verdelen over je pan.
  2. De 2 kcal Oil Spray van ESN: Een andere uitstekende optie voor caloriearm koken. Het voordeel van deze spray is dat koolzaadolie van nature minder verzadigde vetten bevat dan sommige andere oliën, wat het nog aantrekkelijker maakt voor mensen die bewust bezig zijn met hun gezondheid.
  3. Bertolli Olio di Oliva Spray Classico: Combineert de bekende smaak van Bertolli met het gemak van een spray. Hoewel deze spray wellicht iets meer calorieën bevat, biedt het wel de authentieke smaak van olijfolie die veel koks waarderen.

Als je op zoek bent naar een product dat je helpt om je calorie-inname tot een minimum te beperken, zijn de sprays van XXL Nutrition en ESN uitstekende keuzes. Beide bieden slechts 2 kcal per spray, waardoor je met gemak caloriearm kunt koken. Wil je een olijfolie spray in de winkel scoren dan is de Bertolli Olio di Oliva Spray een geweldige optie.

Hoewel de olijfolie sprays van XXL Nutrition, ESN en Bertolli allemaal licht verschillen in hun ingrediënten en smaak, is het verschil in calorieën per spray minimaal. Met slechts 2 tot 4 kcal per dosering in de meeste sprays, zul je qua calorieën niet veel verschil merken tussen de producten. Dit betekent dat je je keuze vooral kunt baseren op smaak, gebruiksgemak en je persoonlijke voorkeuren.

Spuitbussen hebben hun weg naar het olieschap gevonden. Bakspray, kookspray of oliespray staat erop. Je hebt spuitbussen met klassieke of extra vierge olijfolie, maar ook speciale varianten voor de oven of airfryer. Een producent van olijfoliespray zegt dat consumenten steeds meer op zoek zijn naar gezondheidsbewuste maaltijdbereiding.

Prijsvergelijking: Oliespray versus Fles Olie

Vergelijk de olijfoliespray met een fles olijfolie en je komt tot een prijzige conclusie. Het zijn niet enkel spuitbussen met olijfolie die de schappen sieren. In de supermarkt ligt ook oliespray bedoeld voor de oven of airfryer.

Een liter zonnebloemolie kost 1,55 euro. De literprijs van koolzaadolie ligt rond 7 euro. Dit zou betekenen dat de literprijs van enkel de olie op 3,50 euro uitkomt. Dezelfde olie in sprayvorm is dus meer dan vier keer zo duur. De bakspray die supermarkten verkopen kost zelfs 21,52 euro per liter.

Volgens Albert Heijn kun je de prijs van oliesprays niet met die van een fles olie vergelijken: ‘Een oliespray is een ander product; een andere verpakking met een andere schenkdop,’ laat een woordvoerder weten. Dit soort bag-on-valve verpakkingen zijn inderdaad duurder dan traditionele olieverpakkingen. In de aluminium spuitfles wordt de olie met een plasticfolie van het drijfgas gescheiden, waardoor deze niet met elkaar in aanraking komen. Hoe groter de oplage, hoe lager de prijs.

De enorme prijsstijging lijkt dus niet enkel door de verpakking te komen.

Dosering en Gebruik

Bang dat je te veel olie gebruikt tijdens het koken? Marije Verwijs, expert voeding en gezondheid van het Voedingscentrum, zegt: ‘Onze aanbeveling voor volwassenen is om dagelijks 40 gram smeer- en bereidingsvetten binnen te krijgen. Gemiddeld eten we maar 20 gram vetten en oliën per dag. Daarnaast kun je met olie uit een fles veel exacter de hoeveelheid olie meten.

‘Je kunt de olie uit een fles exact doseren door gebruik te maken van een lepel. Wil je smaakvol en gezond koken? Dan heb je daar waarschijnlijk geen oliespray voor nodig. Het kan leuk en makkelijk voelen om te sprayen, maar ook met een lepel kun je prima doseren.

Zijn Calorieloze ‘Cooking Sprays’ Het Ideale Bak- en Braadmiddel?

Bij het bakken en braden zijn vetten ideaal om te voorkomen dat het voedsel aanbrandt. Zoals je waarschijnlijk wel weet, bevatten vetten veel calorieën en ze worden daarom onterecht door mensen gemeden. Cooking sprays zijn mogelijk de oplossing, omdat je volgens de producenten minder calorieën gebruikt bij het aanbrengen op pannen en ander kookgerei. Traditioneel gebruiken mensen een scheut olie of boter, wat lekker bakt maar tevens een hoop extra calorieën met zich meebrengt.

Een ander woord voor cooking spray is ‘bakspray’. De meeste cookingsprays maken gebruik van canolaolie verdund met water. Het water en de olie worden gemengd tot een emulsie (lecithin). Dit zit bijvoorbeeld in eiggeel, dus tot zover niks onnatuurlijks in dit productieproces. Verder bevatten de meeste cooking sprays een drijfgas zoals alcohol, lachgas, kooldioxide of propaan.

De meeste cooking sprays bevatten minder energie per portie dan plantaardige olie, omdat de cooking spray in een veel dunnere laag wordt aangebracht. Helaas is het een mythe dat cooking sprays maar 0 calorieën bevatten. De producenten van sprays geven een dusdanig lage portiehoeveelheid op waardoor ze mogen stellen dat het valt onder de noemer “0 calorieën”. Op het etiket staat dat je maar 0.3 seconde moet spuiten, waardoor je nog niet eens een calorie op de pan spuit.

Echter, uit eigen ervaring kan ik vertellen dat 0.3 seconde niet voldoende vet oplevert om fatsoenlijk in te bakken. Je moet minimaal twee seconden spuiten, waarmee het belangrijkste (veronderstelde) voordeel van bakspray wegvalt, dat het namelijk geen calorieën levert. Het is dus onmogelijk om in 0.3 seconde de gehele pan in te spuiten. Die bewering van bedrijven is er duidelijk op gericht om meer te verkopen. Mijn voorkeur gaat dan ook uit naar een normale bereiding met boter of olijfolie.

Alternatieve Toepassingen van Cooking Spray

Cooking spray kun je gebruiken voor je pan, maar ook om de zeepresten te verwijderen van je badkuip of douchecabine. Verder werkt cooking spray uitstekend om insecten van je autoruit te halen of je fietsketting een smeerbeurt te geven.

Ingrediënten en Veiligheid

Cooking spray bevat diverse additieven zoals sojalectine (E-322), mono- en diglyceride, dimethylpolysiloxaan (E-900), siliconen en smaakstoffen. Cooking sprays zijn veilig en relatief gezond. Als je weinig spray gebruikt, zal je minder calorieen binnen krijgen dan met een normale bereiding met olijfolie of boter.

Milieu-impact

Het vervelende van cooking sprays is dat het veel overtollig afval oplevert. Als je regelmatig cooking spray gebruikt, zul je geregeld een spuitbus weggooien. Natuurlijk worden deze producten gerecycled. Het probleem is dat het veel energie kost om deze verpakking te kunnen hergebruiken. Als je het vergelijkt met olijfolie uit glas is een cooking spray een minder groen alternatief.

Prijs per Liter: Vergelijking

Product Prijs per Liter (ongeveer)
Zonnebloemolie €1,55
Koolzaadolie €7,00
Koolzaadolie (sprayvorm) €28,00
Bakspray (supermarkt) €21,52

labels: #Koken

Zie ook: