Sta je net in de rij bij de kassa, krijg je ineens zo’n hitte-aanval. Je hoofd zo rood als een tomaat en het zweet gutst uit je oksels. Don’t worry, we hebben er allemaal wel eens last van. Hoewel opvliegers - ook wel vapeurs of flashes genoemd - zeker een overgangsverschijnsel zijn, kunnen deze plotseling opkomende warmte-aanvallen ook hele andere oorzaken hebben!

Wat zijn Opvliegers?

Opvliegers, ook wel bekend als "hot flashes", zijn plotselinge episodes van intense warmte, meestal gelokaliseerd in het gezicht, de nek en het bovenlichaam.

Het is een plotseling, intens gevoel van warmte die je in je gezicht, hals en borst voelt.

Deze warmte-aanvallen zijn het gevolg van hormonale veranderingen, met name het dalen van de oestrogeenspiegel tijdens de menopauze.

Vrouwen kunnen meerdere opvliegers per dag ervaren, wat hun dagelijkse leven kan verstoren.

Symptomen van Opvliegers

De symptomen van opvliegers kunnen variëren in intensiteit en duur. Dit zijn een aantal symptomen van opvliegers:

  • Plotselinge warmteaanvallen, voornamelijk in het gezicht en de nek
  • Overmatig zweten, vooral ’s nachts (ook bekend als nachtzweten)
  • Roodheid of blozen in het gezicht en de borst
  • Hartkloppingen en verhoogde hartslag
  • Koude rillingen na de warmteaanval
  • Een bloedheet gevoel
  • Duizelig
  • Hoofdpijn
  • Misselijk
  • Gejaagd gevoel

Oorzaken van Opvliegers

Opvliegers zijn een van de meest herkenbare symptomen van de menopauze.

Tijdens de overgang ontstaan bij vrouwen hormoonschommelingen. Van de vrouwen in de overgang heeft 80% in meer of mindere mate opvliegers.

Ze manifesteren zich als een plotselinge warmte-uitbarsting, vaak gepaard met zweten en roodheid in het gezicht en de hals.

Opvliegers kunnen enkele seconden tot minuten duren en komen zowel overdag als ’s nachts voor, wat kan leiden tot slaapproblemen en vermoeidheid.

Het warmtecentrum in je hersenen raakt ontregeld door die veranderingen in de hormonen, en dat kan die opvliegers geven.

Echter, de overgang is niet de enige oorzaak. Hieronder een overzicht van andere mogelijke oorzaken:

  1. Opvliegers door pittig eten: Pittig en gekruid eten kan je bloedvaten verwijden en je zenuwen stimuleren. Hierdoor kun jij een opvlieger krijgen. Dus oppassen met die chili!
  2. Opvliegers door angst of stress: Angst en stress hebben veel negatieve invloed op het lichaam. Zo kun je er hartkloppingen van krijgen, maar ook opvliegers komen voor.
  3. Opvliegers door medicijnen: Er is een grote kans dat opvliegers een bijwerking kunnen zijn. Als je erg veel last hebt van de opvliegers, kun je dit het beste even aangeven bij je arts. Vooral medicijnen die inwerken op de hormoonbalans (zoals de pil), antidepressiva, bètablokkers (medicijnen die hartslag en bloeddruk verlagen) en opiaten (pijnstillers) kunnen dit ongewenste effect genereren. Ook geneesmiddelen voor de behandeling van osteoporose, de zogenoemde bisfosfonaten kunnen opvliegers als bijwerking geven.
  4. Opvliegers door zwangerschap: Als je zwanger bent, stijgt het zwangerschapshormoon hCG. Door deze stijging ontregelt de ‘thermostaat’ in je hersenen, waardoor jij opvliegers kunt krijgen. Dit komt voornamelijk voor in het eerste en tweede trimester.
  5. Baarmoederverwijdering of verwijdering van de eierstokken: Door een baarmoederverwijdering (hysterectomie) of verwijdering van de eierstokken kom je vroegtijdig in de overgang.
  6. Andere medische problemen: Borstkanker is niet de enige ziekte die met opvliegers gepaard kan gaan. Ook andere medische problemen veroorzaken ze.

Andere factoren die opvliegers kunnen veroorzaken of verergeren zijn:

  • Alcohol
  • Cafeïne (in koffie, zwarte thee én chocola)
  • Suikers
  • Xeno-oestrogenen
  • Overgewicht
  • Roken
  • Uitdroging

Ook te warme of te strakke kleding en een te hoge thermostaat kunnen redenen zijn voor opvliegers.

Wat te doen tegen Opvliegers?

Op elk moment van de dag of nacht kun je een opvlieger krijgen en helaas is het niet altijd mogelijk om ze te verminderen. Gelukkig zijn er wel manieren om de frequentie en intensiteit te verminderen.

Tips om Opvliegers te Verminderen

  • Kleding: Draag ademende kleding van natuurlijke materialen zoals katoen, zijde of wol. Kleed je in laagjes, zodat je makkelijk iets uit kunt doen.
  • Vermijd triggers: Vermijd pittig eten, cafeïne en alcohol. Ook warme dranken en gekruid eten kunnen ervoor zorgen dat je het opeens warm krijgt.
  • Gezonde levensstijl: Gezond eten, genoeg bewegen, zorgen voor een gezond gewicht en genoeg slapen.
  • Stressmanagement: Probeer stress te verminderen door middel van voldoende beweging en ontspanningstechnieken.
  • Omgevingstemperatuur: Houd je omgeving koel met een airco of een ventilator.
  • Regelmatige lichaamsbeweging: Lichaamsbeweging kan helpen bij het verminderen van opvliegers, zoals wandelen, zwemmen of fietsen.
  • Voldoende slaap: Zorg voor voldoende slaap om je lichaam te helpen herstellen en je algehele welzijn te verbeteren.
  • Let op je ademhaling: Probeer je ademhaling te vertragen als je een opvlieger voelt opkomen.
  • Polsen afkoelen: Spoel je polsen af met koud water voor snellere verlichting.

Behandelingen voor Opvliegers

Als je veel last hebt van opvliegers zijn er verschillende behandelingen beschikbaar om ze te verminderen. Dit is wel afhankelijk van de intensiteit van je symptomen en uiteraard je individuele voorkeur.

  • Hormoontherapie (HT): Een behandeling waarbij het hormoon oestrogeen wordt aangevuld.
  • Niet-hormonale medicatie: Alternatieven zoals selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI’s), clonidine en gabapentine.
  • Cognitieve gedragstherapie: Technieken en handvatten om beter om te gaan met je lichamelijke reactie op een opvlieger.
  • Natuurlijke remedies: Zwarte cohosh, soja, en mindfulness-technieken.
  • Acupunctuur: Kan mogelijk helpen om opvliegers te verminderen.

Supplementen tegen Opvliegers

  • Monnikspeper (vitex agnus cactus): Vermindert het aantal en de hevigheid van opvliegers.
  • Troszilverkaars (cimifuga racemosa): Heeft een oestrogeenachtige werking.

Diagnose van Opvliegers

Opvliegers worden meestal gediagnosticeerd op basis van symptomen en leeftijd.

Als je je in de perimenopauze of postmenopauze bevindt en regelmatig opvliegers ervaart, is de diagnose vaak direct.

Bloedtesten kunnen worden uitgevoerd om hormonale niveaus zoals oestrogeen en FSH (follikelstimulerend hormoon) te meten om te bevestigen dat de menopauze begonnen is.

Prognose en Levenskwaliteit

Opvliegers kunnen enkele maanden tot jaren aanhouden, maar de meeste vrouwen ervaren verlichting naarmate de tijd vordert.

De ernst van opvliegers kan afnemen na de menopauze, maar in sommige gevallen kunnen ze langer aanhouden.

Met de juiste behandeling, zoals hormoontherapie of niet-hormonale medicatie, kan de impact van opvliegers op de levenskwaliteit aanzienlijk worden verminderd.

Veelgestelde vragen over Opvliegers

Hoe lang duren opvliegers?

Opvliegers kunnen variëren van enkele seconden tot enkele minuten, maar de meeste aanvallen duren minder dan 5 minuten.

Kunnen opvliegers voorkomen worden?

Het volledig voorkomen van opvliegers is moeilijk, maar het vermijden van triggers zoals stress, alcohol en cafeïne kan de frequentie en intensiteit verminderen.

Zijn er natuurlijke remedies voor opvliegers?

Ja, er zijn verschillende natuurlijke remedies zoals het gebruik van zwarte cohosh, soja, en mindfulness-technieken.

labels:

Zie ook: