Zelf oliebollen maken voor oud en nieuw is een geliefde traditie in Nederland. Met de juiste tips en een beproefd recept, kan iedereen heerlijke oliebollen bakken. De belangrijkste kenmerken van een goede oliebol zijn een luchtige binnenkant en een krokante buitenkant.

Ingrediënten voor Oliebollen

Oliebollen bestaan in de basis uit een beslag van melk, bloem, gist, ei en een snufje zout. Eventueel kun je nog wat rozijnen, krenten, appels, sukade of sinaasappelsnippers naar keuze toevoegen. De sleutel tot luchtige oliebollen begint bij het beslag. Dat maak je bij voorkeur met lauwwarm water om de gist goed te activeren.

Benodigdheden:

  • 500 ml melk
  • 500 g bloem
  • 1 zakje gedroogde gist
  • 1 tl suiker
  • 1 tl kaneel
  • 1 tl zout
  • Olie om in te bakken
  • Poedersuiker

Optionele Vulling:

  • 1 citroen (schoongeboend)
  • 1 friszure appel (geschild en in blokjes)
  • 100 g rozijnen
  • 50 g krenten
  • 50 g sukade (in stukjes)

Het Beslag Maken

Voor luchtige oliebollen is het belangrijk om goede kwaliteit patentbloem te gebruiken die je vooraf zeeft om klontjes te voorkomen. De gist moet vers zijn en de melk lauwwarm. Los de gist op in een beetje lauwe melk met de suiker (suiker bevordert het rijzen).

Meng de lauwwarme melk met suiker en gist en laat dit een paar minuutjes staan tot het gaat schuimen. Mix met een handmixer met deeghaken of in een keukenmachine vervolgens de melk met de bloem, suiker en als laatste het zout tot een glad beslag.

Het is belangrijk dat het beslag goed rijst, maar niet te lang. Maak het beslag dus niet een dag van tevoren. Als het oliebollenbeslag te lang rijst, storten jouw oliebollen namelijk tijdens het bakken in elkaar.

Dek de kom af met vershoudfolie en laat het oliebollenbeslag op een warme, tochtvrije plaats 1 uur rijzen, tot het volume verdubbeld is. Je kunt het beslag laten rijzen op een rustige, warme plaats. Het makkelijkste is om de oven te verwarmen op de laagste stand (25-30 graden) en de beslagkom afgedekt hierin te zetten. Zet na 10 minuten de oven uit en laat het deeg daar verder in rijzen.

De Vulling Bereiden

Ben jij team krenten en rozijnen in je bollen? Lekker! Zorg er wel voor dat dit in balans is en voeg maximaal 50% vulling toe. Per kilo beslag voeg je dus maximaal 500 gram vulling toe. Wel rozijnen en krenten altijd van tevoren, zodat ze geen vocht van je beslag gaan ‘stelen’.

Het is lekker om te variëren met vulling. Voeg bijvoorbeeld eens stukjes appel, sukade of ananas toe zoals Robèrt doet in zijn recept.

Rasp voor de vulling de gele schil van de citroen en pers de vrucht uit. Besprenkel de blokjes appel in een kom met citroensap en schud ze om met het citroenrasp, de rozijnen, krenten, sukade en 1 el bloem. Roer de vulling door het beslag en laat rijzen.

Oliebollen Bakken

De temperatuur van de olie is essentieel voor het perfect bakken van oliebollen. De ideale temperatuur is rond de 180 graden. Gebruik een thermometer om dit te controleren of steek een houten pollepel in het vet. Is je olie te koud, dan absorberen je oliebollen het vet en dat geeft geen lekker eindresultaat.

Om te voorkomen dat de oliebollen te vet worden, kun je het beste een neutrale olie van goede kwaliteit gebruiken. De beste soort olie voor oliebollen bakken: zonnebloemolie, arachideolie of slaolie. Gebruik geen frituurvet, dit vet wordt hard tijdens het afkoelen, waardoor er een wit laagje rondom de oliebollen komt.

Voor mooie ronde bollen gebruik je 2 lepels of een ijslepel om het beslag in de hete olie te scheppen. Tip van de meesterbakkers: doop de lepels eerst in olie, zodat het beslag makkelijk loslaat. Maak de oliebollen niet te groot, ze zwellen nog op tijdens het bakken.

Verwarm de olie in de frituur of in een ruime (braad)pan tot 180 graden. Schep met twee eetlepels of een ijsschep wat beslag uit de kom en bak de oliebollen in porties in ca. 5 minuten goudbruin en gaar.

Als ze genoeg ruimte hebben in de pan, keren ze vanzelf om tijdens het bakken. Gebeurt dat niet? Draai ze dan halverwege om. Oliebollen hebben ongeveer 5 tot 8 minuten nodig om goed te garen.

Neem de bollen met een schuimspaan uit de olie en laat ze in een met keukenpapier bekleed vergiet uitlekken. Laat de frituurolie eerst weer op juiste temperatuur komen, alvorens de volgende serie oliebollen te bakken. Leg de oliebollen op een schaal en bestrooi ze royaal met poedersuiker.

Alternatieve Bakmethoden

Heb je geen frituurpan, dan kun je jouw oliebollen in de airfryer of in de pan bakken.

Oven: Voor de oven kan je het beste een muffinbakvorm gebruiken. Maak het basis beslag zoals gewoonlijk en na het rijzen, verwarm je de oven voor op 215 graden (elektrisch) 200 graden (hetelucht). Druppel wat olie in de muffinbakvorm en bestrooi er vervolgens een beetje bloem overheen. Vul de bakvorm met een ijstang of twee lepels met het beslag.

Airfryer: Vul een diepbord met wat bloem en twee lepels poedersuiker. Wanneer het beslag klaar is met rijzen, schep je met een ijstang een bol uit het beslag en rol je deze door de bloem met poedersuiker. Schenk hier vervolgens 1 theelepel olie over en bak de oliebollen in airfryer op 200 graden voor 10 minuten. Keer de oliebollen na 5 minuten om.

Bewaren en Opwarmen

Laat de verse oliebollen eerst goed afkoelen voordat je er iets mee doet. Verpak ze daarna luchtdicht buiten de koelkast. Zo blijven ze 2 dagen goed. Wil je oliebollen langer bewaren? Dan is het verstandig om ze in te vriezen. Laat de oliebollen goed afkoelen voordat je ze invriest. Je kunt het beste koude oliebollen invriezen in een luchtdichte verpakking, zoals een goed afsluitbare plastic zak of in een afgesloten bak. Bevroren kan je de oliebollen nog 1-2 maanden bewaren.

Je kunt overgebleven oliebollen tot leven wekken en een krokant jasje te geven door ze kort op te warmen. Laat oliebollen ontdooien op kamertemperatuur voor een aantal uur en niet in de magnetron. De ontdooide oliebollen kun je daarna even opwarmen in de oven.

  • Oven: Leg de oliebollen ongeveer 6 - 8 minuten in een voorverwarmde oven op 180°C.
  • Airfryer: Voor warme en knapperige oliebollen gebruik je de oven of airfryer.
  • Magnetron: Je kunt ze ook in de magnetron opwarmen voor 2 minuten, maar dan worden ze niet zo krokant.

Variaties op het Recept

  • Oliebollen met zelfrijzend bakmeel: Vervang de gist door zelfrijzend bakmeel en heb je geen rijstijd.
  • Glutenvrije oliebollen: Vervang de bloem in dit recept dan voor glutenvrije bloemmix.
  • Vegan oliebollen: Vervang de melk voor een melkalternatief als amandelmelk of havermelk. De boter vervang je door plataardige margarine.

Voedingswaarde

Een oliebol heeft een gewicht van ongeveer 65 gram en bevat zo'n 161 kilocalorieën. Neem je een oliebol met krenten en rozijnen, dan krijg je zo'n 169 kilocalorieën binnen.

Geschiedenis van de Oliebol

Al eeuwen is het eten van oliebollen een typisch Nederlandse traditie. De eerste oliekoeken werden gegeten door de Batavieren en de Friezen in het begin van onze jaartelling. Omdat het deeg in een klein bodempje olie gebakken werd, kreeg je platte oliekoeken in plaats van oliebollen.

Nadat er in de zeventiende eeuw meer olie beschikbaar kwam en frituren mogelijk werd, kreeg de oliekoek zijn bolle vorm. De oliebol zoals we deze nu kennen, is te herkennen op een schilderij van Albert Cuyp uit 1652. Het recept komen we voor het eerst tegen in het kookboek ‘De volmaakte Hollandsche keukenmeid' uit 1746. In dit recept wordt gebruik gemaakt van een ijzeren pot gevuld met raapolie.

Pas einde 19e eeuw gaat de oliekoek in kookboeken daadwerkelijk oliebol heten, en wordt het een traditionele lekkernij bij oud en nieuw. In de middeleeuwen vormde Kerstmis het einde van een tijd van vasten die op 11 november met Sint Maarten begon. Het einde van deze vastenperiode werd gevierd met oliekoeken, omdat zij rijk waren aan vet en calorieën, en daarmee goed tegen de honger en de winterkou beschermden.

labels: #Recept #Bakken

Zie ook: