Er zijn meerdere manieren om tomaten te kweken: in de kas, in de volle grond, in potten. Tomaten kweken vergt enige inspanning en net iets meer know how om te kunnen profiteren van een hoge opbrengst.

De Basis van Tomaten Kweken

In de regel moeten tomaten zaden 8 - 10 weken voor het uitplanten gezaaid worden. De beste tijd hiervoor is maart/april. Voor het zaaien wordt gebruik gemaakt van potgrond gemengd met ¼ deel mager zand. Op de vochtige potgrond worden de tomaten zaden verdeeld. Bij gebruik van zaaipotjes bij voorkeur 1 zaadje per potje om te voorkomen dat er veel uitvallers zijn. Zaad afdekken met maximaal 0,5 centimeter zand. Ook kan gekozen worden om de tomaten zaden te ontkiemen in vermiculiet. Potjes of zaaibak afdekken met glasplaat of gebruik een kweekkasje. Tijdens het ontkiemen moet er af en toe gelucht worden. De meest ideale temperatuur tijdens het ontkiemen ligt tussen 22 - 25°C. Na 14 dagen ontkiemen de tomaten zaden.

Tomaten Kweken Uit Verse Tomaten

Er zijn twee manieren om tomaten te kweken uit verse tomaten. Een bekende manier is het snijden van plakken van tomaten en deze rechtstreeks in een potje te leggen, afdekken met potgrond/zand en afwachten tot de plantjes verschijnen. Deze methode werkt echter lang niet altijd. Beter is het om de zaden uit de tomaat te halen, bij voorkeur een overrijpe tomaat gebruiken. Overtollig vruchtvlees verwijderen en in een schaaltje of beker doen. Doe er 2 eetlepels kraanwater bij en laat het geheel ongeveer 1 week gisten op een warme en zonnige plek. Het gisten bevordert de kiemkracht. Let op: er kan schimmelvorming en een nare geur ontstaan. Papje in een fijne zeef gieten en zolang met koud water spoelen tot de schone tomatenzaden overblijven. Op een schoon stuk keukenpapier 5 - 8 dagen laten drogen. Op dag 2 zaden uit elkaar halen door wrijven met de vingers.

Tomaten Kweken in de Volle Grond

Tomaten geven de voorkeur aan een beschutte plek in de volle zon. Houd er rekening mee dat tomaten best veel plek innemen en ondersteund moeten worden door plantstokken of gaas. Verplanten in de volle grond nooit voor half mei (IJsheiligen), aangezien tomaten bijzonder gevoelig zijn voor lage temperaturen. Door de plek waarop geplant wordt voor te verwarmen met behulp van zwarte folie wordt er makkelijker een minimale grondtemperatuur van 15°C bereikt. De vochttoediening van tomaten moet goed uitgekiend worden. Te veel water zorgt voor een kleine en donkere plant, terwijl te weinig water gele en bleke bladeren veroorzaakt. Bij het water geven moet op de omstandigheden (verhouding zon en temperatuur) gelet worden. Water moet een temperatuur hebben van 20°C. Bijmesten kan door middel van het geven van vloeibare meststof met redelijk veel kalium. Als regel geldt: heeft de tomatenplant 3 trossen gegeven, dan is de grond uitgeput aan het raken en moet bijgemest worden.

Plantdichtheid en Ondersteuning

Er worden per m2 ongeveer 2- 3 tomatenplanten geplant. Bij het planten moet rekening gehouden worden met het feit dat tomaten zowel in de hoogte als de breedte ruimte nodig hebben. Om de planten te helpen wordt gebruik gemaakt van plantenstokken, gaas of touw.

Verzorging van Tomatenplanten

Enkele weken na het planten kunnen de onderste vier bladeren van de tomatenplant verwijderd worden. Trossnoei is van groot belang om ervoor te zorgen dat de plant niet alleen onderaan veel vruchten draagt. Voor het snoeien van de tros worden afhankelijk van de grootte van de tomaat 5 - 8 vruchten aan de tros gelaten. Een belangrijk onderdeel van het kweken van tomaten is het dieven. Dieven is niets anders dan het weghalen van uitgelopen okselknoppen. Het verwijderen van de okselknoppen is belangrijk om te voorkomen dat de plant alle energie stopt in de nieuwe zijtakken. Door te dieven wordt de tomatenplant groot, sterk en zal er meer productie zijn. Dieven is een handigheid die vooral oplettendheid vergt. Vooral in de zomer groeien okselknoppen bijzonder snel. Het is dan ook zaak om deze zo snel als mogelijk te verwijderen. Voor het verwijderen worden de okselknoppen simpelweg met de hand afgebroken. Overigens kunnen deze okselknoppen in een potje met potgrond gestoken worden en vormen deze al snel nieuwe tomatenplanten.

Oogsten en Bewaren

Ongeveer 10 weken na het zaaien zullen de eerste tomaten te oogsten zijn, als de groeiomstandigheden naar wens zijn. In de meeste gevallen zijn de tomaten in de maanden augustus en september oogstrijp. Om optimaal te genieten van de versheid van de tomaten worden de vruchten boven de kroon geplukt. Mocht het vanaf september te koud worden dan kunnen de tomaten halfrijp geoogst worden. Na laten rijpen op een zonnige vensterbank is dan noodzakelijk. Tomaten moeten koel, tochtvrij en droog bewaard worden bij een temperatuur tussen 12 - 15°C.

Tomaten Kweken in Pot

Voor het kweken van tomaten is niet per se een grote tuin nodig. Een zonnige en beschutte plek op een balkon gecombineerd met wat touw of gaas waarlangs de tomaat geleid kan worden is voldoende. Voor het planten in een pot zijn de kleinere soorten tomaten, zoals de Maja balkontomaat perfect geschikt. Bepaalde tomatensoorten kunnen in potten gehouden worden. Het gaat daarbij vooral om kleinere soorten zoals bijvoorbeeld de kerstomaat. Bij het kweken in potten moet rekening gehouden worden met het feit dat de plant voorzien wordt van voldoende water. Ook een warme standplaats in de zon is noodzakelijk voor tomaten die in een pot gekweekt worden.

Geschikte Rassen voor Potten

  • Tiny Tim: Geschikt voor kleine potten, hoogte 50 cm, breedte 50 cm. Kan in pot van 2 tot 5 liter. Dieven is niet nodig.
  • SuperSweet 100 F1: Heerlijke zoete snoeptomaatjes. Gebruik 10 liter potten.
  • Tigerella: Goed te kweken in potten, ter grootte van een normale tomaat met een gestreept patroon.
  • Moneymaker: Standaard tomaat, geeft mooie trossen grote tomaten. Gebruik minimaal 10 liter potten.
  • Yellow Pearshaped: Peervormige gele snoeptomaatjes, vlezige smaak. Geschikt voor grotere potten (10 liter).

Water geven

Mijn tomaten in pot geeft ik dan ook heel regelmatig water. In de kas gebruik ik daar een druppelsysteem voor. De tomaten krijgen daar één keer per dag water bij mooi weer. Ik geef ze per keer dat ik water geef ongeveer 500 ml water, dat meet ik af met een flesje waar één druppelaar in hangt. Mijn potten hebben een inhoud van 10 liter inhoud.

Overwegingen bij het Kweken in Pot

Een serre is vergelijkbaar met een kas. Hier zijn de omstandigheden het meest gunstig. Een serre biedt bescherming tegen regen en koude wind. Bovendien is de temperatuur van de potgrond ook vele malen hoger dan in de volle grond buiten. Afhankelijk van de beschikbare ruimte kunnen tomaten in potten geplant worden of in grote bakken die meer ruimte bieden aan grotere tomaten soorten.

Tomaten Kweken in een Kas

Het telen van tomaten gaat het makkelijkst in een kas. Hier kan de temperatuur geregeld worden en hebben de planten weinig tot geen last van te veel regen of wind. Ook kan er al eerder geplant worden (voor IJsheiligen). Voor het kweken van tomaten in kassen zijn alle rassen geschikt. Bij het planten in een kas wordt een onderlinge afstand aangehouden van 75 x 50 centimeter.

Binnenshuis Kweken

In principe kunnen tomaten ook het hele jaar door binnenshuis gekweekt worden als de omstandigheden daarvoor goed zijn. Voor het binnenshuis kweken van tomaten zijn geschikte tomatenrassen onmisbaar. Bijvoorgeeld de zaden soort Philippos F1 trostomaten zijn geschikt voor binnen of kasteelt. Bij het kweken binnenshuis is het nodig om de bloemen zelf te bestuiven, omdat er geen wind is die hiervoor zorgt. Zaai de tomaten direct in de uiteindelijke pot om verspenen te voorkomen.

Ziektes en Plagen

Tomaten zijn bijzonder gevoelige planten die snel last kunnen krijgen van ziektes. Bekend zijn schimmelziekten zoals phytophtora infestans meer bekend als aardappelziekte en Fusarium oxysporum, de tomaten verwelkingsziekte. De schimmel is te herkennen aan de verkleuring en afsterving van de tros, stengel en bladstelen. Andere ziektes die tomaten kunnen krijgen zijn: aardappelspindelknolviroïde, aardappelvirus, bacterieverwelkingsziekte, begoniamijt, bladvlekkenziekte, voet- en wortelrot, geelblad, naaldblad strepenziekte (ook bekend als tomatenmozaïekvirus), grauwe schimmel, kanker (tomaat), katoendaguil, meeldauw, kurkwortel (schimmelziekte), neusrot, Pepinomozaïekvirus, tomatenbronsvlekkenvirus en vertillicum verwerlkings- of slaapziekte. Voorkomen is beter dan genezen en daarom is het extra belangrijk om tomaten onder de juiste omstandigheden te kweken. Te veel water werkt schimmelziekten in de hand.

Ringcultuur: Een Alternatieve Methode

Maar tomaten kweken met ringcultuur kende je vast nog niet - en de resultaten zijn geweldig! Ringcultuur is een methode van tomaten kweken die gebruik maakt van het feit dat tomaten twee soorten wortels kunnen maken: diepe hoofdwortels, en zijwortels die ontstaan aan het deel van de tomatenstam onder de grond. Zet de ring (de pot zonder bodem) op de zak potgrond en snijd met een mes rondom de pot om een gat te maken. Duw dan de ring een stukje door het gat, zodat hij stevig staat. Vul de ring voor een derde met potgrond en plant dan de tomaat in het midden. Voeg meer potgrond toe tegen de stam terwijl de plant groeit. Voor de tomaat begint met groeien, bied je wat bescherming tegen plagen door lage afrikaantjes (Tagetes patula) erbij te planten. Doordrenk de grond met water, en geef daarna je tomatenplanten regelmatig water. Tijdens de groei hebben je tomaten wat meer water nodig, en juist minder zodra de vruchten gaan rijpen.

Tips voor een Succesvolle Tomatenoogst

  • Kies de juiste locatie: Tomaten hebben minstens 6 uur zon per dag nodig.
  • Gebruik de juiste grond: Zorg voor goed doorlatende grond, rijk aan organisch materiaal.
  • Geef regelmatig water: Houd de grond vochtig, maar niet te nat.
  • Bemest de planten: Gebruik een meststof met veel kalium.
  • Dieven en toppen: Verwijder okselknoppen en top de plant indien nodig.
  • Ondersteun de planten: Gebruik plantstokken, gaas of touw om de planten te ondersteunen.
  • Bescherm tegen ziektes: Zorg voor goede ventilatie en vermijd te veel water op de bladeren.

Tabel: Vergelijking van Tomaten Kweken in Pot en Volle Grond

Aspect Pot Volle Grond
Ruimte Beperkt, geschikt voor kleine ruimtes Meer ruimte nodig
Water geven Regelmatig, pot droogt sneller uit Minder frequent, grond houdt water beter vast
Voeding Regelmatige bemesting nodig Minder vaak bemesten, grond bevat meer voedingsstoffen
Verplaatsen Gemakkelijk te verplaatsen Niet te verplaatsen
Grondtemperatuur Warmt sneller op Grond blijft langer koud
Ziektebestrijding Makkelijker te controleren Moeilijker te controleren

labels:

Zie ook: