De tomaat is één van de bekendste (vrucht)groente in ons land. Tomaten zijn vruchten afkomstig van de tomatenplant, een klimmende plant die valt onder de nachtschadefamilie. Naast rode tomaten, worden er ook gele en groene tomaten geteeld.

Tomaten komen oorspronkelijk uit Midden-Amerika, waar de Inca’s de vruchtgroente in kleine vorm kweekten. De tomaat is een echte zonaanbidder, die met een portie zonneschijn achter de rug beduidend beter smaakt. Daarom zijn tomaten in de zomermaanden, uit de volle grond, het lekkerst. Ook de rode kleur zegt iets over de smaak van een doorsnee tomaat. Hoe roder, hoe zoeter, hoe lekkerder.

Tomaten uit Nederland liggen vrijwel het hele jaar in de winkel. De overige aanvoer komt uit Spanje en Marokko. Vaak zijn de zuidelijke tomaten smakelijker, omdat ze in de lente- en zomermaanden buiten in de volle grond groeien. Biologische tuinders kweken tomaten wel in de volle grond, bij de niet-biologische teelt gaat het vaak om steenwol. Daarnaast is het in milieuopzicht (CO2-uitstoot) verstandiger te kiezen voor tomaten uit Spanje of Marokko dan uit Nederland.

Naast verse tomaten, kan je tomaten ook uit blik kopen: gepeld of in stukjes. Als je tomaten koopt, kijk dan of de vruchten er stevig uitzien met een strakke schil. Tomaten die oranje of bleekrood van kleur zijn, zijn of te vroeg geoogst of niet goed nagerijpt. Deze zijn hard en hebben weinig smaak.

Voedingswaarde van Tomaten

Tomaten zijn erg gezond, omdat het weinig calorieën bevat. Daarnaast is de voedingswaarde van tomaat erg hoog. Dat wil zeggen dat tomaten veel nuttige voedingstoffen voor ons lichaam bevatten. De voedingswaarde is een opsomming van de hoeveelheid energie per portie. Sommige etenswaren zijn niet zo waardevol voor je eetpatroon, omdat het wel veel calorieën bevat, maar weinig nuttige voedingsstoffen. Tomaat heeft een hoge voedingswaarde.

Uit 80 gram tomaat haal je gemiddeld 64,8 KJ energie. Deze energie haalt je lichaam uit de eiwitten en koolhydraten in tomaat. De hoge voedingswaarde van tomaat komt vooral door het hoge gehalte kalium. Kalium zorgt voor een goede werking van de spieren, het zenuwstelsel en voorkomt een hoge bloeddruk. Doordat tomaten rijk zijn aan kalium staat de voedingswaarde van tomaat buiten kijf.

Wil je weten hoe snoeptomaatjes jou kunnen helpen aan de vitamines die je nodig hebt? Tomaat is rijk aan vitamine B11 en vooral vitamine C. Voor gezonde botten, bloedvaten, tanden en tandvlees is vitamine C van groot belang. Per 80 gram tomaten krijgt je lichaam maar liefst 14,4 milligram vitamine C binnen. Deze hoge aanwezigheid van vitamines in tomaat zorgen voor een hoge voedingswaarde.

Er zitten 18 kilocalorieën in 1 stuk (70 gram) tomaat.

In de Eetmeter kun je langere tijd bijhouden wat je eet en drinkt. Met de caloriechecker krijg je een gemiddelde voedingswaarde voor een product. Maar per merk kunnen er wel verschillen zijn. De ene pastasaus is bijvoorbeeld niet de andere pastasaus. Met de 'Kies Ik Gezond?'-app kun je ook van je favoriete merk checken wat de voedingswaarde is. Wil je van een ander product opzoeken hoeveel calorieën het bevat?

Calorieën in Tomaat en Snoeptomaatjes

Er zitten weinig calorieën in tomaat en onze snoeptomaatjes. Het aantal calorieën dat je mag binnenkrijgen op een dag verschilt per persoon. Wanneer je gezond wilt eten met weinig calorieën is tomaat een verstandige keuze. Er zitten weinig calorieën in tomaat, terwijl tomaten wel veel gezonde voedingsstoffen bevatten. Afhankelijk van het soort tomaat zitten er gemiddeld 30 kilocalorieën in tomaat.

Snoeptomaatjes bevatten maar 30 kilocalorieën per 100 gram. Als je een handje vol snacktomaatjes eet heb je de helft van je benodigde hoeveelheid groenten per dag al binnen, met slechts 30 Kcal van de totaal benodigde hoeveelheid. Tomaten hoef je echt niet alleen bij het avondeten te eten. Door het lage aantal calorieën in tomaat is het ook een gezond tussendoortje. Binnen een gezond voedingspatroon is er ruimte voor 3 tussendoortjes per dag. De richtlijn voor een tussendoortje is daarbij maximaal 110 kcal per keer.

Naast het lage aantal calorieën in tomaat, heeft het ook een zeer gezonde werking. Door de grote hoeveelheid kalium, mineralen en vitaminen verlaagt tomaat het risico op hart- en vaatziekten.

Gezondheidsvoordelen van Tomaten

Een recente grote studie wees uit dat lycopeen tegen prostaatkanker kan beschermen (1). Het was al bekend dat lycopeen kan beschermen tegen zonneschade (2) en cardiovasculaire aandoeningen (3).

  1. Chen P, Zhang W, Wang X. Lycopene and Risk of Prostate Cancer: A Systematic Review and Meta-Analysis. Medicine.
  2. Stahl W, Sies H. β-Carotene and other carotenoids in protection from sunlight. The American journal of clinical nutrition.
  3. Sesso HD, Liu S, Gaziano JM, Buring JE. Dietary lycopene, tomato-based food products and cardiovascular disease in women. The Journal of nutrition.
  4. Unlu NZ, Bohn T, Francis DM, Nagaraja HN, Clinton SK, Schwartz SJ. Lycopene from heat-induced cis-isomer-rich tomato sauce is more bioavailable than from all-trans-rich tomato sauce in human subjects. The British journal of nutrition.

Tomaten in de Keuken

Tomaten doen het goed in tal van gerechten. Lekker om met de verse zomeroogst zelf (koude) tomatensoep of -saus te maken. Of gebruik tomaten in een spread, chutney of borrelhapje. Plakjes tomaat zijn ook lekker bij de lunch, als onderdeel van een salade of door een omelet.

NEVO-online

In NEVO staan voedingsmiddelen die in Nederland regelmatig gebruikt worden. Daarnaast zijn er producten die belangrijk zijn voor bepaalde groepen in de bevolking. Ook leest u waar u op kunt letten als u deze tabel gebruikt. Hierin staat informatie over de samenstelling van ruim 2300 voedingsmiddelen.

In deze editie van NEVO-online is de voedingsmiddelengroep “Vleesvervangers en zuivelvervangers” geactualiseerd. Van 33 voedingsmiddelen uit deze groep is de samenstelling in een laboratorium geanalyseerd. De overige producten in deze groep zijn bijgewerkt met informatie uit literatuur en van etiketten.

De namen van brood(producten) zijn aangepast aan het gewijzigde Warenwetbesluit Meel en brood. Vanaf 1 juli 2022 is het verplicht om broden aan te duiden volgens deze wetgeving. De namen starten nu met de belangrijkste graansoort en bevatten de vermelding wit, bruin of volkoren. Zo is de oude naam ‘Brood krenten-,’ veranderd in Tarwekrentenbrood wit.

NEVO-online bevat nu ook gehaltes van 3 nieuwe voedingstoffen: niacine-equivalenten, tryptofaan en vitamine D2 (ergocalciferol). Het lichaam kan zelf niacine (vitamine B3) aanmaken uit het aminozuur tryptofaan. Niacine-equivalenten (niacine + tryptofaan/60) zijn berekend als er zowel een niacine-gehalte als een tryptofaan-gehalte aanwezig is.

labels:

Zie ook: