Of je nu elke dag een nieuw recept uitprobeert of gewoon weer die snelle pasta op tafel zet, grote kans dat je er een kooktoestel voor gebruikt. Maar wat kost koken nu eigenlijk en welke kookplaat is het meest efficiënt? In dit artikel vergelijken we de kosten van gas, inductie en keramische kookplaten.
Verschillende type kookplaten
Wat koken gemiddeld kost hangt sterk af van het type kookplaat waar jij je maaltje op klaarmaakt. In Nederland koken de meeste mensen op aardgas met een gasfornuis, of op elektriciteit met een keramische of inductie kookplaat. We zetten ze hieronder op een rijtje.
Koken op gas
Veel Nederlanders koken nog op aardgas met een gasfornuis. Gas is een veelgebruikte brandstof voor kookplaten vanwege de snelle opwarmtijd.
Volgens Milieu Centraal verbruikt een gemiddeld Nederlands huishouden ongeveer 37 m³ gas per jaar voor het koken. Met de huidige gasprijzen* van 1,39 per m³ zou dat neerkomen op een jaarlijks bedrag van zo’n 51 euro. Dit bedrag kan natuurlijk nog variëren afhankelijk van je gebruik en of je een hogere of juist lagere prijs betaalt dan in dit rekenvoorbeeld.
Heb je alleen een gasaansluiting om te koken en dus niet voor het verwarmen van verwarmingswater en de douche? Dan betaal je je gasaansluiting ook alleen voor de kookplaat. De vaste kosten van je aansluiting zijn ongeveer €250 per jaar. Als je dus bijvoorbeeld een warmtenetaansluiting of warmtepomp hebt, kost koken op gas €250 extra en die kun je besparen door elektrisch te gaan koken.
Koken op inductie
Koken op elektriciteit in plaats van gas is de afgelopen jaren steeds populairder geworden. In 2021 was zo’n 85% van de verkochte kookplaten elektrisch, en dat is niet zonder reden. Een inductiekookplaat werkt door elektromagnetische velden te genereren die een pan opwarmt en dus niet de kookplaat zelf.
Een gemiddeld Nederlands huishouden gebruikt ongeveer 175 kWh elektriciteit per jaar voor het koken op inductie. Met een gemiddelde stroomprijs* van 0,32 euro per kWh komt dit neer op zo’n 56 euro per jaar. Ook dit bedrag varieert afhankelijk van je gebruik en de stroomprijs op je energierekening. Van alle elektrische kookplaten is een inductie kookplaat de meest zuinige optie.
Koken op een keramische kookplaat of gietijzeren kookplaat
Een keramische en ouderwetse gietijzeren kookplaten werken net als inductie ook op elektriciteit, maar hierbij worden de kookplaten zelf verwarmd in plaats van alleen de pan. Dit werkt minder efficiënt waardoor deze kookplaten ook meer stroom nodig hebben dan inductie om dezelfde hoeveelheid te verwarmen.
Het energiegebruik van een keramische kookplaat varieert afhankelijk van het vermogen van de kookzones en hoe vaak je kookt. Gemiddeld verbruikt een Nederlands huishouden ongeveer 225 kWh aan stroom voor deze kookplaat. Met dezelfde stroomprijs van 0,32 euro per kWh komt dit neer op ongeveer 72 euro per jaar.
Met de ouderwetse gietijzeren kookplaat ben je nog wat meer stroom kwijt met koken, gemiddeld zo’n 260 kWh per jaar.
Kostenvergelijking
Hieronder een overzicht van de gemiddelde jaarlijkse kosten voor koken met verschillende soorten kookplaten, gebaseerd op de genoemde verbruikscijfers en energieprijzen:
| Type Kookplaat | Gemiddeld Jaarlijks Verbruik | Geschatte Kosten per Jaar |
|---|---|---|
| Gasfornuis | 37 m³ | €51 |
| Inductiekookplaat | 175 kWh | €56 |
| Keramische kookplaat | 225 kWh | €72 |
| Gietijzeren kookplaat | 260 kWh | €83,20 |
*Voor de bedragen in dit artikel is gerekend met een gasprijs van 1,39 euro per m³ en een stroomprijs van 0,32 euro per kWh.
Toekomstperspectief en duurzaamheid
Aardgas is een fossiele brandstof, een energiebron waarbij veel CO2vrijkomt bij de verbranding ervan. Dit is niet goed voor het klimaatprobleem en daarom gaat Nederland steeds minder aardgas gebruiken. Het is de bedoeling dat we in 2050 zoveel mogelijk aardgasvrij wonen. Dat betekent dat we ook langzaam onze gasfornuizen zullen gaan moeten vervangen. We gebruiken al tientallen jaren aardgas. Dat heeft ons veel gebracht: het is betaalbaar en het werkt prima.
Momenteel is het goedkoper om te koken op gas, maar de toekomst ligt toch echt bij elektrisch koken. Dit gaat niet alleen beter zijn voor je portemonnee, maar ook voor het milieu. Een gaskookplaat is momenteel het goedkoopst, maar dit gaat veranderen. De gasprijzen stijgen momenteel harder dan de prijzen van elektriciteit. Om de klimaatdoelen te halen, mogen we vanaf 2050 geen aardas meer gebruiken. Niet om onze huizen te verwarmen, maar ook niet om te koken.
Elektrisch koken is niet alleen beter voor het milieu, maar op den duur ook beter voor je portemonnee. Van alle elektrische kookplaten is een inductie kookplaat de meest zuinige optie. Kook je ook nog met groene stroom? Dan bespaar je minimaal € 70,- per jaar tijdens het koken, omdat je zelf de energie opwekt. Heb je groene stroom of zonnepanelen?
Wanneer je in huis alleen nog gas voor je kookkunsten gebruikt, is het gunstig als je volledig overstapt naar elektriciteit. Hierdoor betaal je niet voor 2 aansluitingen (gas en stroom), maar voor één. De vaste leveringskosten die bestaan uit het vaste bedrag dat je betaalt voor de gas- of stroomaansluiting dalen dan. Aangezien de CO2 uitstoot van een inductie kookplaat en gaskookplaat nu bijna gelijk zijn, is het slim om, als je een nieuw fornuis nodig hebt, nu al een voor een elektrisch fornuis te gaan. Dit komt omdat nog veel huishoudens niet duurzaam opgewekte stroom gebruiken. Wel neemt de vraag naar groene stroom toe. Daarnaast zijn er ook steeds meer mensen die zelf energie opwekken, door bijvoorbeeld zonnepanelen te plaatsen. Dan ben je vast voorbereid!
Overstappen van kookplaat?
Als het gaat om de kosten van koken is het dus belangrijk om te kijken naar hoe vaak en hoe lang je kookt, maar ook naar de prijs die je betaalt voor stroom en gas en de investering die je moet doen in een nieuwe kookplaat. Naast de prijs van een kookplaat is het ook belangrijk om rekening te houden met andere aspecten van een kookplaat, je kan dan bijvoorbeeld denken aan veiligheid, duurzaamheid en gemak.
Zo is inductie met het gebruik van groene stroom een stuk duurzamer dan gas. Het installeren van een inductiekookplaat kost soms echter wat meer werk dan een simpele vervanging, omdat er soms een nieuwe kookgroep in de meterkast aangelegd moet worden. Daarom kan het een overweging zijn om bijvoorbeeld te wachten met het overstappen naar inductie als je jouw keuken gaat verbouwen.
Feiten en fabels over elektrisch koken
Nog niet overtuigd van het nut van een elektrisch fornuis? We nemen je mee langs de feiten en fabels over elektrisch koken via vijf stellingen:
- Elektrisch koken is beter voor het milieu
Dat kan, maar is niet automatisch het geval. Koken op een inductieplaat wordt pas milieuvriendelijk als je groene stroom gebruikt. Wie gebruik blijft maken van ‘grijze’ stroom van het energiebedrijf, zorgt voor evenveel CO2-uitstoot als mensen die op gas koken.
- Elektrisch koken is duurder dan koken op gas
Dat valt reuze mee. Koken is op zichzelf al niet zo duur; als je je als fanatiek keukenprins(es) een heel jaar uitleeft in de keuken, dan ben je vier tientjes kwijt aan energiekosten. Elektrisch koken, vooral koken op inductie, is weliswaar duurder dan koken op gas. Ten eerste is een inductiekookplaat duurder in aanschaf, maar ook de kosten voor de stroom zijn hoger. Nu nog wel, want de prijs voor gas gaat de komende jaren steeds verder omhoog.
Tips om energie te besparen tijdens het koken
Tot besluit delen we nog een negental (bespaar)tips van Joanneke de Jongh, waarmee je net wat energiezuiniger kookt.
- Doe de deksel op de pan, dan gaat er driekwart minder warmte verloren.
- Kookt het water? Zet de pit dan lager maar niet helemaal uit.
- Neem liever een iets te grote pan dan een te kleine pan en zorg ervoor dat de warmte niet langs de pan heengaat. Voor koken op gas betekent dit dat de pan midden op de vlam moet staan.
- Met een snelkookpan bespaar je energie door de hoge druk in de pan.
- In oudere afzuigkappen zitten lampjes die veel energie gebruiken. Vervang deze door een ledlampje.
- Trek de stekker uit je oude magnetron als je die niet gebruikt. Dit apparaat gebruikt veel energie in de stand-by-stand.
- Let bij de aanschaf van een elektrische oven of afzuigkap op het energielabel: een apparaat met een groen energielabel heeft een lager elektriciteitsverbruik. Let ook op het kWh-verbruik per cyclus of per jaar op het energielabel. Magnetrons en kleine, vrijstaande oventjes hebben geen energielabel.
- Huiseigenaren die op een warmtenet zoals stadsverwarming zijn aangesloten, kunnen subsidie van 400 euro krijgen voor de aanschaf van een nieuwe elektrische kookplaat, bijvoorbeeld keramisch of inductie. Een voorwaarde is dat de gasmeter wordt weggehaald.
Zie ook:
- Ontdek Waarom Koffieprijzen Exploderen en Wat Dit Voor Jou Betekent!
- Ontdek Waarom Halal Vlees Duurder Is Dan Gewoon Vlees – De Ultieme Prijsvergelijking!
- Elektrisch Koken of Gas? Ontdek Welke Keuze Jouw Portemonnee en Gezondheid Bespaart!
- Ontdek Waarom Groente en Fruit Steeds Duurder Worden – De Schokkende Waarheid!
- Ontdek de Verrassende Napolitaanse Pizza met een Aziatische Twist in Bussum!
- Ontdek Verrukkelijke Recepten met Rode Bolletjes: Van Luchtige Soezen tot Heerlijke Crumble!
