Wie kent ze niet: de Brabantse worstenbroodjes? In het zuiden van ons land kunnen ze eigenlijk niet zonder; heerlijke ambachtelijke worstenbroodjes. Er zijn verschillende recepten voor Brabantse worstenbroodjes te vinden, allemaal uniek maar toch ook hetzelfde. Een omhulsel van wit brood en een vulling van rundvlees, gehakt of kip. Maar zijn deze worstenbroodjes gezond? En welke ingrediënten worden er eigenlijk gebruikt bij de bereiding? In dit artikel van Fit Meals leren we je alles wat je moet weten over deze heerlijke snack!

De oorsprong van het Worstenbroodje

De naam Brabantse worstenbroodjes is inmiddels zo ingeburgerd in Nederland, dat iedereen er automatisch vanuit gaat dat deze lekkernij uit Brabant komt. Maar is dit zo? Ja, worstenbroodjes zijn inderdaad verbonden met de Brabantse eetcultuur. De eerste broodjes werden namelijk gemaakt in Noord-Brabant. Het worstenbroodje werd traditioneel gegeten tijdens feestdagen en bijzondere gelegenheden, maar tegenwoordig kun je ze het hele jaar door vinden bij bakkerijen en supermarkten.

In De nieuwe Amsterdamsche Courant van 25 januari 1901 staat een mededeling onder de gemengde berichten over ‘worstebroikes eten’. Dat is volgens de schrijver een typische West-Brabantse gewoonte: na de Advent (eindigt met kerstmis) tot aan Vastenavond (de afsluiting van carnaval) eet men daar héél veel worstenbroodjes, weggespoeld met bier.

De tijd van ‘worstebroikes eten’ is weer aangebroken. De verschillende vereenigingen, onverschillig welk karakter ze dragen, van het kaartgezelschap tot het kerkbestuur toe, houden nu in dezen tijd hare jaarlijksche teerdagen. Ontzettende hoeveelheden worden nu verorberd. Soms is één dag niet voldoende om de voorraad naar binnen te werken.

Wat zit er in een traditioneel Worstenbroodje?

Een worstenbroodje is een hartige snack, gemaakt van worst omhuld door zacht brooddeeg. Over het algemeen wordt er witbrood gebruikt voor het omhulsel. Voor de vulling kan gekozen worden voor gehakt, rund of kip. In de meeste ambachtelijke en (geheime) familierecepten wordt gekozen voor gekruid varkensgehakt.

De belangrijkste ingrediënten zijn:

  • Brooddeeg (meestal gemaakt van tarwebloem, gist, water, suiker, zout en boter).
  • Vulling (mengsel van varkensgehakt, paneermeel, ui, ei, peper en zout).
  • Kruiden (soms worden extra kruiden zoals knoflook of nootmuskaat toegevoegd).

Voedingswaarden en calorieën van een Worstenbroodje

Omdat het recept per bakkerij en recept kan verschillen, zijn er geen standaard voedingswaarden te geven. Daarom delen we hieronder de gemiddelde voedingswaarden van een ambachtelijk Brabants worstenbroodje (per 100 gram):

Voedingswaarde Hoeveelheid (per 100 gram)
Calorieën 300 - 350 kcal
Eiwitten 10 - 15 gram
Koolhydraten 30 - 35 gram
Suikers 2 - 4 gram
Vetten 15 - 20 gram
Verzadigd vet 5 - 7 gram
Zout 1 - 1,5 gram

Is een Brabants Worstenbroodje gezond?

Hoewel een worstenbroodje een lekkere hartige snack is, is het geen tussendoortje wat perfect past in een gezond voedingsschema. Omdat de traditionele worstenbroodjes veel vet bevatten, zijn ze rijk aan calorieën. Ook wordt er wit brooddeeg gebruikt, wat een minder ‘gezonde keuze’ is dan volkoren brood. Door de hoge hoeveelheid calorieën, verzadigd vet en zout, is een worstenbroodje geen snack die we je aanraden om dagelijks te nemen. Natuurlijk kan het geen kwaad om zo af en toe te genieten van deze lekkernij. Zolang je er maar rekening mee houdt in jouw voedingsschema. Tip: lees hier hoe je jouw dagelijkse macro verdeling kunt berekenen.

Gezondere Alternatieven

Het traditionele Brabantse worstenbroodje recept is, zoals je hierboven hebt gelezen, niet de meest verantwoorde snack. Gelukkig kun je een worstenbroodje gezonder maken met een paar kleine aanpassingen. Als eerst kun je het varkensgehakt vervangen door mager rundergehakt of kipgehakt. Dit bevat minder verzadigde vetten en meestal meer eiwitten. Voor veganisten is het een optie om te kiezen voor een plantaardige vleesvervanger. Daarnaast kun je het witbrood vervangen door volkoren deeg. Dit levert meer voedingsvezels en complexe koolhydraten in plaats van suikers. Ook kun je wat minder zout toevoegen bij het kruiden van het worstenbroodje.

Hoe kun je Worstenbroodjes het beste opwarmen?

Een Brabants worstenbroodje is natuurlijk het lekkerst wanneer deze warm is. Vers uit de bakkerij zijn deze broodjes het meest smaakvol. Je kunt ze echter ook thuis opwarmen in de magnetron, oven of airfryer. Maar wat is de beste keus? Voor het behouden van de smaak en textuur kun je het best kiezen voor het opwarmen van een worstenbroodje in de oven of airfryer. Hier wordt namelijk hete lucht gebruikt tijdens het verwarmen. Opwarmen in de magnetron is het snelst, maar het worstenbroodje verliest wel textuur en wordt minder knapperig.

Zo warm je worstenbroodjes het best op:

  • Oven: verwarm de oven op 180 graden en leg het worstenbroodje op een bakplaat en laat deze 10 tot 15 minuten afbakken.
  • Airfryer: verwarm de airfryer tot 160 graden en bak het broodje zo’n 5 tot 7 minuten.
  • Magnetron: leg het worstenbroodje op een bord en verwarm deze ongeveer 2 minuten middelhoge stand.

Worstenbroodjes bewaren

Zelfgemaakte worstenbroodjes bewaar je 2-3 dagen in de koelkast. Je kunt ze ook in de vriezer bewaren voor 2-3 maanden.

Recept voor Brabantse Worstenbroodjes

Met dit recept maak je smaakvolle Brabantse worstenbroodjes. Waar een Belgisch worstenbroodje of een saucijzenbroodje gemaakt is met bladerdeeg, zijn Brabantse worstenbroodjes gemaakt van een zacht brooddeeg en dat is wat we ook voor dit recept gebruiken. Deze Brabantse worstenbroodjes zijn gevuld met gehakt en ik gebruik een vulling van half-om-half gehakt. Je kunt eventueel ook alleen rundergehakt of varkensgehakt gebruiken als je dat wilt. Gebruik je alleen rundergehakt?

Ingrediënten:

  • 250 g tarwebloem (T65)
  • 25 g boter
  • 12 g verse gist
  • 3 g suiker
  • 5 g zout
  • 140 g melk
  • losgeklopt ei om af te strijken

Vulling:

  • 300 g half-om-halfgehakt
  • 30 g ei
  • 30 g paneermeel
  • zout en peper
  • worcestersaus
  • nootmuskaat

Soezenbeslag:

  • 100 g melk
  • 50 g boter
  • 50 g tarwebloem (T65)
  • snuf zout
  • 100 g ei

Werkwijze:

  1. Deeg: Doe alle ingrediënten in de kom van de keukenmachine en kneed tot een soepel deeg. Verdeel het deeg in stukjes van 40 g en bol op. Dek af met plastic en laat minimaal 20 minuten rijzen.
  2. Soezenbeslag: Breng de melk met de boter aan de kook in een steelpan. Neem de pan van het vuur en voeg onmiddellijk de bloem en het zout toe. Meng goed. Zet de pan terug op het vuur en gaar de massa al roerende tot er een lichte vetfilm op de bodem van de pan achterblijft. Neem de pan weer van het vuur en schenk het beslag over in een kom. Klop de ergste hitte van het beslag af en voeg in delen het ei toe. Laat het beslag afkoelen en zet apart tot gebruik.
  3. Vulling: Meng het gehakt, het ei, het paneermeel en 60 g van het afgekoelde soezenbeslag kort door elkaar. Breng op smaak met zout en peper, worcestersaus en nootmuskaat. Verdeel het gehaktmengsel in porties van 40 g. Rol van elke portie een gehaktstaafje van ca. 10 cm lang.
  4. Worstenbroodjes: Druk de deegbolletjes plat en rol ze uit tot ca. 12 cm lang. Leg op ieder deegstukje een gehaktstaafje en vouw beide uiteinden van het deeg over de uiteinden van de gehaktstaafjes heen naar binnen. Pak het deegstukje in de lengte aan de bovenzijde vast, haal dit over het gehaktstaafje heen en druk het vast op de onderzijde. Maak de sluiting goed dicht. Rol het worstenbroodje tot het gewenste model.
  5. Bakken: Leg de broodjes met de sluiting naar onder op de bakplaat, bestrijk met ei en laat ca. 30 minuten narijzen. Verwarm de oven voor op 220 °C boven- en onderwarmte. Bak de worstenbroodjes in ca. 12 minuten gaar.

Eet smakelijk!

labels: #Brood #Worst #Vlees

Zie ook: