Wat hebben koningen, overheersers, soldaten, minnaars en kinderen met elkaar gemeen? Liefde voor chocola. Chocola (ook wel: chocolade) is een felbegeerde lekkernij. Het belangrijkste ingrediënt van chocola is natuurlijk cacao. Het is eigenlijk best verrassend dat veel mensen niet weten waar chocola vandaan komt en hoe het gemaakt wordt. Tot op de dag van vandaag hullen cacao en chocola zich nog steeds in de mystiek van luxe en genot. De reden hiervoor is o.a. verborgen in de geschiedenis van chocolade.

De Oorsprong van Chocolade bij de Tolteken en Maya's

Chocola is bij wijze van toeval ontdekt door een Tolteek. Deze Tolteken waren een stam welke in Midden- en Zuid-Amerika leefden. Historici zijn het oneens hoe lang geleden deze ontdekking gedaan is door de Tolteken, maar het is minstens 2000 jaar geleden. Zij gebruikten de vruchten van de cacaoboom al wel, maar alleen de pulp uit de vrucht. De reden hiervoor was dat de bonen erg bitter smaakten en werden dus verwijderd voor het eten van de pulp. Op een dag gooide een Tolteek de bittere cacaobonen weg in het vuur.

Maar de brandende cacaobonen verspreidden echter zo’n heerlijke geur dat de man begon te watertanden. Toen hij de bonen uit het vuur haalde, plette hij ze tussen de stenen tot een gladde massa. De Maya-indianen waren de eerste cacaotelers. Dit volk leefde op een groot schiereiland tussen Mexico en Guatemala. Zij waren de eersten die de cacaoboom cultiveerden voor zijn vruchten. Het is bekend dat zij al rond 600 na Chr. cacaoplantages hadden. Met de bonen uit de cacaoplant bereidden de Maya’s een bittere drank met de naam ‘xocoatl’.

Chocolade bij de Azteken: Een Goddelijke Drank

De cacao werd pas echt populair nadat de Mayacultuur was verdwenen. Hier komen de Azteken in beeld. De Azteken richtten na de Tolteken hun eerste gemeenschappen op in Mexico rond 1300. Zij riepen zichzelf uit als afstammelingen van de Tolteken. Zij slaagden er in, dankzij een slimme strategie een heel groot grondgebied te veroveren. Dit dekte een groot deel van het oude Maya grondgebied.

In deze Aztekencultuur speelden de godsdienst en oude gewoonten van de Tolteken een belangrijke sleutelrol. Zo aanbaden de Azteken ook de oude koning van de Tolteken. Die koning heette Quetzalcoatl. Volgens de overleveringen was hij de grote meester van de cacao. Hij had een aantal cacaoplanten weten te bemachtigen. Hij leerde zijn mensen die te telen en ‘xocoatl’ te bereiden. Xocoatl was een versterkende drank op basis van cacaobonen, waaraan ze maïsmeel, paprika, peper en water toevoegden. Het werd beschouwd als goddelijke drank die kracht en gezondheid schonk.

De hoeveelheid energie die de drank gaf, was ongekend en erg bijzonder in een tijd waar voedsel regelmatig schaars was. De smaak leek toen niet zo veel op de chocolademelk zoals wij die nu kennen, hoewel de naam van de drank wel doet denken aan chocola. Deze drank was een koninklijk drankje, welke aan het hof van keizer Moctezuma, de toenmalige heerser der Azteken, geschonken werd. Omwille van de hoge waarde van de cacaobonen waren ze ook een populair betaalmiddel. Volgens sommige historische bronnen kreeg je in ruil voor tien bonen zelfs al een konijn.

De Introductie van Chocolade in Europa

Tijdens zijn laatste ontdekkingsreis in het jaar 1502, belandt Kristoffel Columbus op het Carabische eiland Guanaja. De Azteken boden Columbus hun kostbare drank ‘xocoatl’ aan. Hij vond het drankje afschuwelijk bitter en schonk er verder weinig aandacht aan. Hij nam echter wel de cacaobonen, wat de basis was van die bittere drank, mee naar Europa. De cacao maakte pas echt zijn intrede in Europa in het jaar 1528 dankzij Hernan Cortéz. Hij was een Spaanse ontdekkingsreiziger die op een dag aankwam in het oosten van Mexico, waar de Azteken dus neergestreken waren.

Als Cortéz arriveert is de keizer van de Azteken erg onder de indruk van de wapens, uitrusting en paarden van Cortéz’ troepen. De Azteken zien in Cortéz de verdwenen leider van de Tolteken en wordt als een held ontvangen. Om hem te eren krijgt Cortéz van de keizer een grote cacaoplantage cadeau. In tegenstelling tot Columbus ziet hij wel de economische waarde in van de cacaobonen. Spanje hield de cacao eerst voor zichzelf. Hernan Cortéz had de leden van het koninklijk hof geleerd hoe ze de kostbare drank ‘xocoatl’ konden bereiden van cacaobonen. Het werd een geliefde drank omdat de Spaanse kolonisten het product verzachtten met suiker, vanille en room.

Aan het Spaanse hof bleef dit elitedrankje eerst een lange tijd geheim. Pas honderd jaar later wordt het drankje ook bekend in de hogere kringen van Milaan en Londen. Daarna leert geleidelijk aan de rest van Europa het drankje ‘xocoatl’ kennen. Als in Engeland de vast vorm van de drank ontdekt - chocolade - neemt de populariteit alleen maar toe. Chocolade bleef echter nog lange tijd een luxeproduct. Pas tegen het einde van de 18e eeuw, begin 19e eeuw begon de prijs te dalen van cacao en chocolade. Vanaf dan wordt cacao een volksdrank. In 1728 verrees de eerste chocoladefabriek in Engeland. Omstreeks 1760 volgden Frankrijk en Duitsland. Zwitserland is tegenwoordig een gerenommeerd land op het gebied van chocola. Toch ontstaat er pas in 1819 voor het eerst een chocoladefabriek in Zwitserland.

De Nederlandse Bijdrage aan de Chocolade Productie

In Nederland ontstonden in het midden van de 17e eeuw de eerste koffie- en chocoladehuizen. Het is de Nederlander ‘van Houten’ die in 1820 een manier ontdekt om in een fabriek repen te maken. Hij ontwierp een pers waarmee cacaoboter uit vloeibare chocolade getrokken kon worden. Na deze bewerking bleef er cacaoboter achter. Vervolgens maakte men een chocoladereep door de cacaopoeder te mengen met cacaoboter…een razend populaire lekkernij was geboren!

Vele cacaofabrieken ontstonden, vooral in de omgeving van Zeeland. Vanaf het moment dat de cacaoboon is ontdekt, zijn er veel manieren gezocht om chocolade nog lekkerder te maken. Het product leent zich voor allerlei toevoegingen zoals nootjes, suiker, rozijnen en rijst. In 1875 wordt de melkchocolade uitgevonden. Tot op de dag van vandaag verschijnen er nieuwe verleidelijke varianten chocola in de schappen. Een variant als chocola met peper doet ons denken aan de oude tijden toen chocola nog zonder suiker gedronken werd. In de culinaire wereld verschijnen steeds meer hartige gerechten met chocola…de geschiedenis lijkt tot leven te komen.

De Koninklijke Nederlandsche Cacaofabriek in Helmond

De Cacaofabriek is dé culturele hotspot in het centrum van Helmond. Hij is deels gevestigd in de oorspronkelijke gebouwen van de Koninklijke Nederlandsche Cacaofabriek. Wie de geschiedenis een beetje kent, weet dat deze fabriek van 1894 tot 1932 cacaopoeder en chocoladeproducten produceerde.

De Koninklijke Nederlandsche Cacaofabriek werd in 1894 opgericht door een aantal vooraanstaande Helmondse zakenlieden van protestantse signatuur. Aan de Kanaaldijk Zuid-oost werd een fabriek gebouwd, ontworpen door de Helmondse architect J.W. van der Putten. In 1895 startte de productie met 15 werknemers. Technisch directeur was E. H. Malsch, een zoon van een Duitse roodverversbaas die in Helmond werkzaam was. Malsch leerde het cacaovak onder meer bij Van Houten in Weesp.

Onder de merknaam ‘Helm-cacao’ werd de eerste jaren vooral cacaopoeder voor warme chocolade gemaakt. Maar het assortiment werd ook steeds verder uitgebreid met ‘Helm-chocolade’, bonbons, etc. De fabriek ontwikkelde zich, en in 1905 werkten er al 100 mensen. In dat jaar behaalde het bedrijf het predicaat ‘koninklijk’. In 1908 werd de fabriek overgenomen door het Engelse bedrijf Turner. De Koninklijke Nederlandsche Cacaofabriek bleef succesvolle producten leveren. In 1922 kreeg het bedrijf een nieuwe naam: N.V.

Ondanks het succes werd de fabriek in april 1932 geliquideerd: Turner ging de productie in Engeland concentreren en 250 arbeiders kwamen op straat te staan. Als reden werden exportbelemmeringen aangevoerd. Nadat de nog aanwezige voorraden werden verwerkt, kwam aan de bedrijvigheid een einde. Gedurende enkele jaren stond de complete fabriek stil. Pas in 1936 werden het gebouw en de machines verkocht.

Belgische Chocolade: Een Verfijnde Smaak

Wanneer is Belgische chocolade ontstaan en wat maakt het nu zo enorm lekker? Belgische chocolade begon in een Belgisch dorpje genaamd Wieze. In dit dorpje experimenteerde Octaaf Callebaut in 1911 met een geheim chocoladerecept. Na maanden van experimenteren ontstond dan toch eindelijk de Finest Belgian Chocolate van Callebaut. Het nieuws van deze verrukkelijke nieuwe chocolade verspreidde zich snel.

In de jaren hierna is veel meer geëxperimenteerd met chocoladerecepten, waardoor uiteindelijk de chocolade is ontstaan die wij tegenwoordig kennen. Het geheime recept dat in België is ontstaan is door de jaren heen geperfectioneerd en verfijnd en is zo rond 1960 door het begin van de export één van de meest geliefde chocoladerecepten geworden. Wist je trouwens dat Callebaut ook de 4e chocolade soort 'Ruby chocolade' heeft ontdekt?

Lindt & Sprüngli: Een Chocolade Revolutie

Een ondernemersgeest. Een chocoladerevolutie. De perfecte samenwerking. Dit is het verhaal over het ontstaan Lindt & Sprüngli. Het begon allemaal met de opening van David Sprüngli's kleine zoetwarenwinkel in Zürich. Het bedrijf groeide snel dankzij Sprüngli's passie en ondernemende karakter. Al snel was Sprüngli een bekende naam onder de chocoladefabrikanten.

In een kleine zoetwarenwinkel aan de Marktgasse in de oude binnenstad van Zürich produceerden David Sprüngli en zijn zoon Rudolf Sprüngli-Ammann de eerste stevige chocoladereep in het Duitstalige deel van Zwitserland. Het werd meteen een succes. Sprüngli groeide snel en opende in 1847 de Schleifetobel-fabriek in Horgen. Je kon de chocolade ruiken in de lucht toen de productie begon. David Sprüngli en zijn zoon openen een tweede banketbakkerij op de Paradeplatz - de tot nu toe beroemde Confiserie Sprüngli. Het elegante interieur viel al snel in de smaak bij de plaatselijke bevolking, waardoor het een populaire ontmoetingsplaats werd.

Ondertussen was in Bern Rodolphe Lindt, de zoon van een apotheker, net een kleine zoetwarenwinkel begonnen. Kort na de opening in 1879 produceerde Lindt's chocoladebedrijf 'Rod. Lindt & Zonen' alleen harde bittere chocolade - net als andere chocolatiers in die tijd. Lindt liet zich er niet door afschrikken en bleef experimenteren tot hij op een vrijdagavond na maandenlang testen zijn fabriek verliet zonder de concheermachine uit te zetten. De machine bleef de hele nacht en het hele weekend draaien.

De chocolade die Lindt op maandag vond, was heerlijk zacht en smaakte zoals hij nog nooit eerder had gesmaakt. Chocolade was voor altijd veranderd. Dat was het begin van de onvergelijkbaar fijne, wereldberoemde Lindt chocoladefondant. Het geheim van zijn chocolade zat hem in het concheerproces dat hij had uitgevonden en dat een fijne smeltende textuur creëerde door de cacaomassa en cacaoboter gelijkmatig te mengen met andere ingrediënten zoals suiker en melk gedurende een langere periode. Lindt's concheertechniek creëerde een 'smeltende chocolade' die zo fijn en smakelijk was dat hij onmogelijk te weerstaan was. Dit was het begin van een chocoladerevolutie. Lindt hield zijn uitvinding topgeheim totdat de Sprüngli's in beeld kwamen. Vandaag de dag wordt het concheerproces door chocoladefabrikanten over de hele wereld gebruikt.

Toen Rudolf Sprüngli-Ammann aftrad in 1892 verdeelde hij het bedrijf tussen zijn twee zonen: Johann Rudolf Sprüngli-Schifferli en David Robert Sprüngli-Baud. Johann Rudolf nam de fabriek in Horgen over, een later onderdeel van Lindt & Sprüngli. Zijn jongere broer kreeg twee zoetwarenwinkels in Zürich.

Toen Lindt in 1879 het geheim ontdekte dat Zwitserland op de kaart zou zetten als een hoogwardig chocoladefabrikant, merkte Johann Rudolf Sprüngli dat op. Zijn interesse was gewekt: hij herkende een collega-chocoladekenner. Echter, pas in 1899 ontmoetten de twee ondernemers elkaar. Johann Rudolf Sprüngli was net klaar met de bouw van een grotere fabriek in Kilchberg-Bendlikon, de locatie van het huidige hoofdkantoor, om de productie te verhogen. In Bern begon de grote vraag naar de romige chocolade van Rodolphe Lindt de kleine verouderde productiefaciliteiten van Lindt onder druk te zetten.

Dus toen Johann Rudolf Sprüngli aanbood het bedrijf te kopen voor een indrukwekkende 1,5 miljoen goudfrank - inclusief het merk Lindt en het geheime recept - stemde Lindt toe onder de voorwaarde dat hij nog steeds zeggenschap in het bedrijf zou hebben. De perfecte samenwerking was geboren totdat Sprüngli het bedrijf volledig leidde.

De nieuwe eeuw begon sterk voor Lindt & Sprüngli, maar niet zonder uitdagingen. Ondanks de Eerste Wereldoorlog bloeide de Zwitserse chocolade-industrie en Lindt & Sprüngli speelde een belangrijke rol in dit succes. Tegen 1915 werd het grootste deel van de productie naar het buitenland geëxporteerd. Zelfs tijdens de Tweede Wereldoorlog deed Lindt & Sprüngli geen concessies aan zijn toewijding aan kwaliteit. Aan het einde van de oorlog - toevallig ons 100-jarig bestaan - steeg de verkoop weer snel.

In het begin van de 20e eeuw richtte Lindt & Sprüngli vestigingen en dochterondernemingen op in Duitsland, de VS en Groot-Brittannië. In 1930 werd de naam van het bedrijf veranderd in de huidige naam "Chocoladefabriken Lindt & Sprüngli AG". Het bedrijf bleef groeien in alle belangrijke markten met dochterondernemingen en distributeurs. Vandaag de dag is Lindt & Sprüngli nummer 1 op de wereldwijde markt voor premium chocolade en staat het bekend om zijn chocoladeklassiekers.

In 1932 werd een echt Zwitsers klassieker gelanceerd, de "Bâtons Kirsch", die een waar succes bleek te zijn voor Lindt & Sprüngli. Lindt & Sprüngli bestond 100 jaar en vierde het grote jubileum met een 12-delige reclameserie. Het jubileum viel samen met het einde van de oorlog en de chocoladeconsumptie trok weer aan.

De Lindt Meester Chocolatiers wilden iets hemels creëren om de consumenten na de oorlog op te beuren. Ze begonnen te experimenteren met chocolade recepten totdat ze in 1949 chocolade ontdekten die zo onweerstaanbaar zacht was dat het vergeleken kon worden met gesmolten goud. Het kreeg de naam LINDOR. Eerst verscheen LINDOR als chocoladereep met een zacht smeltende vulling, maar pas 20 jaar later werd het geassocieerd met de kenmerkende bonbons.

In 1952 verscheen de Lindt GOLD BUNNY voor het eerst. Geïnspireerd door zijn dochter creëerde een Lindt Meester Chocolatier een konijntje van de fijnste Zwitserse chocolade. Hij wikkelde het konijntje liefdevol in goudfolie om het te laten glanzen en knoopte een strikje van rood lint en een belletje om de nek zodat het nooit verloren zou gaan. Vandaag de dag is de Lindt GOLD BUNNY niet meer weg te denken met Pasen en kondigt de GOLD BUNNY aan dat de lente voor de deur staat.

Uiteindelijk bracht Lindt & Sprüngli in 1969 de eerste LINDOR bonbons uit als kerstspecialiteit. Ze werden een onmiddellijk succes en de consument vond het jammer dat ze na de feestdagen niet meer werden verkocht...

Nog voor het einde van het decennium, in 1979, werd Lindt's premium collectie CONNAISSEURS pralines gecreëerd voor speciale geschenk gelegenheden en uitgebreid tot een eigen merklijn.

In 1989 werd nog een klassieker gecreëerd. Lindt & Sprüngli introduceerde de extra dunne EXCELLENCE donkere chocoladerepen met zijn intense en elegante smaken en fijne textuur.

Lindt & Sprüngli zet zich in voor het creëren van frisse nieuwe smaken die de consument inspireert, met behoud van de hoogste kwaliteit in elk product. De eeuwwisseling werd gekenmerkt door een overvloed aan nieuwe, heerlijke chocoladecreaties en spannende initiatieven die de wereld van Lindt dichter bij u blijven brengen.

Duurzaamheid is een integraal onderdeel van de bedrijfsfilosofie van Lindt & Sprüngli en is stevig verankerd in haar strategie. Van de inkoop van de cacaobonen tot het uiteindelijke chocoladeproduct. Sinds 2008 is het Lindt & Sprüngli Farming Program een uiting van dit streven naar duurzaamheid.

Roger Federer, de Zwitserse wereldkampioen, werd in 2009 merkambassadeur van Lindt. In datzelfde jaar richtte Lindt & Sprüngli een eigen wereldwijd retailnetwerk op, waarmee een premium chocolade-ervaring voor de hele wereld werd gecreëerd.

De Lindt TEDDY werd in 2011 gelanceerd om wat extra magie te brengen tijdens de feestdagen.

In 2013 heeft Lindt & Sprüngli de Lindt Cocoa Foundation en de Lindt Chocolate Competence Foundation opgericht. De Lindt Cocoa Foundation verbetert de sociale en ecologische omgeving rond de chocoladeproductie. De Lindt Cocoa Foundation bevordert duurzame landbouw en vult de bestaande inspanningen aan om de levens- en arbeidsomstandigheden van de cacaoboeren te verbeteren. De liefdadige Lindt Chocolate Competence Foundation heeft tot doel de reputatie van Zwitserland als vestigingsplaats voor chocolade op lange termijn te ondersteunen, te cultiveren en te bevorderen en de Zwitserse expertise op het gebied van de chocoladeproductie verder te versterken.

In 2013 startte de Lindt Chocolate Competence Foundation een visionair project in Kilchberg, Zwitserland. In 2020, tijdens de 175e verjaardag van Lindt & Sprüngli, opende het Lindt Home of Chocolate zijn deuren. Het is gevestigd bij ons hoofdkantoor in Kilchberg en biedt onderdak aan interactieve tentoonstellingen, een onderzoeks- en proeffabriek, 's werelds grootste chocoladewinkel, een café en een chocolateria speciaal ontworpen voor chocoladecursussen. Als Home of Chocolate is het niet verwonderlijk dat het ook een van 's werelds grootste chocoladefonteinen heeft van wel 9 meter hoog!

Vandaag de dag is Lindt & Sprüngli een begrip in de hele wereld dat staat voor gelukzaligheid, kwaliteit en chocoladegenot. In de loop der jaren breidde het bedrijf zijn merkenportfolio uit naar het buitenland en nam het chocoladebedrijven over, waaronder Hofbauer en Küfferle (1994), Caffarel (1997), Ghirardelli (1998) en Russell Stover (2014). Vandaag de dag vormen de Lindt & Sprüngli merken een unieke productwereld met meer dan 2500 producten. Onze kwaliteitsproducten worden gemaakt in 11 productielocaties in Zwitserland, Europa en de VS en worden gedistribueerd via 28 dochterondernemingen, 500 eigen winkels en een uitgebreid netwerk van meer dan 100 distributeurs in meer dan 120 landen. Ondanks haar wereldwijde groei, blijft Lindt & Sprüngli van oorsprong Zwitsers - in feite blijven de Zwitsers de grootste kampioenen met elke burger die gemiddeld één LINDOR bonbon per dag consumeert.

labels:

Zie ook: