Bestaat er een degelijker ontbijt dan een ouderwetse bak havermout? Zelfs paarden beginnen de dag het liefst met een goede hap haver. En met de overnight oats-trend van de laatste jaren heeft deze kampioenenkickstarter zijn stoffige imago voorgoed van zich afgeschud. Maar is havermout ook echt zo gezond?

Wat is Havermout?

Havermout wordt gemaakt van de graankorrels van de haverplant. Deze worden eerst gepeld, om het kaf (de harde schil) van het koren (het eetbare deel) te scheiden. Dit koren wordt vervolgens gestoomd, geplet en gedroogd voordat het bij jou in je melk, yoghurt of smoothie belandt.

Bij havermout wordt de hele graankorrel gebruikt. Dit maakt het een volkorenproduct. Dat is al een eerste indicatie dat havermout goed in je gezonde dieet past. Volkoren producten eten in plaats van witte producten is gunstig voor je gezondheid. Ze verlagen het risico op hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en darmkanker.

De Voordelen van Havermout

Havermout is een volkoren graansoort, het is gemaakt van geknipte en geplette haverkorrels. Havervlokken bestaan uit óngeknipte en geplette haverkorrels.

Rijk aan voedingsvezels

Volkorenproducten zijn namelijk rijk aan voedingsvezels. Deze vezels zuigen een hoop vocht op in je maag en darmen en houden zo je ontlasting soepel en je spijsverteringskanaal tevreden.

Verlaagt het cholesterolgehalte

Daarnaast is aangetoond dat bepaalde vezels in havermout, genaamd bèta-glucanen, het cholesterolgehalte in het bloed helpen verlagen. Zo beschermt havermout mogelijk tegen hart- en vaatziekten. Van haver is aangetoond dat het extra helpt het LDL-cholesterolgehalte in het bloed te verlagen. Een laag LDL-cholesterol zorgt ervoor dat je minder risico hebt op hart- en vaatziekten.

Geeft een vol gevoel

Bovendien zorgen vezels voor een vol gevoel. Hierdoor krijg je minder snel weer honger na het eten van havermout. Wel zo fijn als je door moet tot de lunch. Het bevat veel vezels die snel een verzadigd gevoel geven.

Stabiele bloedsuikerspiegel

Een ander voordeel van havermout is dat het vol zit met complexe koolhydraten. Ons lichaam heeft relatief lang nodig om deze koolhydraten af te breken tot glucose (suiker). Dit zorgt er weer voor dat de glucose geleidelijker wordt opgenomen in het bloed, waardoor de bloedsuikerspiegel stabieler blijft.

Dit is vooral fijn voor mensen met diabetes, of een risico daarop. Zij kunnen de bloedsuikerspiegel namelijk minder goed reguleren. Bij de risicogroep kunnen aanhoudende bloedsuikerpieken op termijn diabetes veroorzaken. Uit een grote overzichtsstudie uit 2021 bleek dat mensen die regelmatig havermout eten, 14 procent minder kans hebben om diabetes type 2 op te lopen.

Maar ook voor mensen zonder (risico op) gezondheidsproblemen heeft een stabiele bloedsuikerspiegel z’n voordelen. Het voorkomt namelijk dat je na een hoge piek een inkakker krijgt en op zoek gaat naar meer eten. De darmen hebben namelijk langer nodig om deze koolhydraten te verteren voordat ze als glucose in het bloed worden opgenomen. Hierdoor is ook de stijging in de bloedsuikerspiegel meer geleidelijk waardoor je een suikerdip voorkomt.

Rijk aan voedingsstoffen

Niet alleen zit havermout vol met vezels en complexe koolhydraten, het is ook nog eens rijk aan eiwitten, B-vitaminen, mineralen en verschillende antioxidanten. Allemaal fijne voedingsstoffen voor je lichaam. Havermout levert net als brood koolhydraten, eiwitten, vezels, B-vitamines en mineralen.

Voedingswaarden van havermout (per 100 gram):

Voedingsstof Hoeveelheid
Koolhydraten 51 gram
Eiwitten 13 gram
Vetten 5 gram
Vezels 8 gram
Calorieën 303

Hoe kun je havermout het beste bereiden?

Hoe gezond je havermout is, hangt af van de samenstelling en de bereiding. Als je havermout bereidt met halfvolle of magere melk of yoghurt en je voegt geen suiker of zout toe, dan heb je een prima ontbijt volgens de Schijf van Vijf. Eventueel kun je fruit of wat ongezouten noten toevoegen.

Vaak wordt havermout met melk gegeten of in de yoghurt gestrooid. Eventueel kan je de melk ook direct met de havermout erin aan de kook brengen. Voeg als laatst fruit toe en je havermout ontbijt is klaar.

Tips voor een gezonde bereiding:

  • Probeer gezoete melk of yoghurt te vermijden en kies als het even kan voor halfvol.
  • Voeg fruit toe voor extra vitamines en smaak.
  • Gebruik ongezouten noten voor gezonde vetten en een knapperige textuur.
  • Vervang melk door sojadrink, zolang er voldoende calcium, vitamine B2 en vitamine B12 is toegevoegd en er niet te veel suiker in zit.

Kun je elke dag havermout eten?

Havermout staat in de Schijf van Vijf en past dus in een gezond voedingspatroon. Ben jij net als ik, dan zit je ’s ochtends niet te wachten op verrassingen. De nieuwe dag is al overweldigend genoeg, dus wil je niet hoeven nadenken over triviale zaken als ontbijt. Havermout is daarom een rots in de branding van de dageraad voor iedereen met opstartproblemen die toch een stevig fundament wil leggen voor wat komen gaat.

Louter positieve effecten dus? Nou, boze tongen beweren dat elke dag havermout ook weer niet goed zou zijn. In havermout zit namelijk fytinezuur, en dat zou in te grote hoeveelheden de opname van mineralen als zink, magnesium en calcium verstoren. Klopt dat?

Dat in havermout fytinezuur zit, staat vast. Ook dat het een beperkt effect kan hebben op de opname van bepaalde mineralen. Dit effect is echter zeer mild, en de hoeveelheid fytinezuur in havermout is niet zo groot dat het ook maar enigszins opweegt tegen de voordelen. Als je gevarieerd eet (lees: meer dan alleen havermout), hoef je je over fytinezuur geen zorgen te maken.

Eet je altijd havermout in plaats van brood, dan kan het zijn dat je te weinig jodium binnenkrijgt. Aan brood wordt namelijk jodium toegevoegd en aan havermout niet. Jodium zorgt ervoor dat je schildklier goed werkt.

labels:

Zie ook: