Grote kans dat je het je oma ooit hebt zien doen: eieren inprikken voordat ze gekookt worden. Maar wat voor voordeel levert het eigenlijk op? Een minuscuul gaatje in de brede zijde van een eierschaal prikken heeft zo zijn voordelen.

Waarom een gaatje prikken?

Doordat er lucht uit het ei kan ontsnappen, zullen de eiwitten ten eerste gelijkmatiger kunnen stollen. Daarnaast zal je ei ook minder snel barsten. De verklaring luidt als volgt: een niet-ingeprikt ei zit vol lucht. Deze lucht gaat door de warmte van je kookwater uitzetten, waardoor de warme, uitgezette lucht wil ontsnappen. Gevolg: je eierschaal barst.

Tot slot zou het inprikken van je eieren ervoor zorgen dat je eieren makkelijker te pellen zijn. Dat horen we graag, want is er iets hatelijkers dan een eierschaal die in duizend stukjes barst tijdens het pellen?

Aan de onderzijde van een ei (de stompe of brede kant van het ei) zit tussen de eivliezen een holte, de luchtkamer. Zoals de naam al aangeeft, zit deze vol met lucht. Wanneer je een ei kookt, wordt die lucht warm en zet ze uit. Daardoor wordt de schaal te klein en verlaat de lucht het ei door de poriën in de schaal. Dat gaat met vrij veel kracht gepaard en zorgt voor scheuren in het ei.

Wanneer je voor het koken een gaatje prikt aan de kant van de luchtkamer, kan de lucht uit het ei ontsnappen en is de kans op het barsten van het ei een stuk kleiner. Het oog wil ook wat: wanneer je geen gaatje in je ei prikt, kan de lucht in de luchtkamer slecht weg. Uiteindelijk verlaat de lucht je ei via de poriën in de schaal, maar dat gebeurt pas nadat het eiwit gestold is. Het gevolg? Je hardgekookte ei heeft een platte onderkant.

Er is geen wetenschappelijk bewijs voor, maar er zijn veel mensen die beweren dat een gekookt ei makkelijker te pellen is wanneer je voor het koken een gaatje in de eierschaal prikt. Dit zou komen doordat er via het gaatje een beetje water tussen de eierschaal en het eiervlies terecht komt.

Hoe prik je een gaatje?

Voor het inprikken van eieren bestaan er speciaal daarvoor ontworpen eierprikkers die je gewoon online kunt bestellen. Die zijn extra handig, want je plaatst de eieren in een soort houder met daarin het naaldje. Toch hoef je helemaal niet zo’n fancy gadget aan te schaffen om je eieren in te prikken. Dat kan namelijk ook gewoon met een naald, een punaise of een veiligheidsspeld.

Wel of geen gaatje prikken? De discussie

Wel of geen gaatje in je ei prikken voor het koken? De meningen zijn verdeeld, waarbij met name de opvoeding een rol lijkt te spelen. Oftewel: gaatjes zien doet gaatjes maken. Het is voer voor discussie in de keuken. Want het prikken van dat gaatje vóór je een ei kookt, is dat nu wel echt nodig?

Mensen die hun vader of moeder in de weer zagen met een eierprikker zijn eerder geneigd dezelfde tactiek toe te passen dan mensen die dat in hun jeugd niet meekregen. Die laatste groep vindt het prikken van een gaatje vaak onzin.

Toch hebben de anti-prikkers ook een punt: een ei barst niet altijd wanneer je er geen gaatje in prikt voor je het kookt. Dat blijkt vooral wanneer ongeprikte eieren in koud water worden opgezet. Het ei warmt dan langzamer op, wat veel minder effect op het ei heeft dan een snelle temperatuurstijging. Overigens betekent dit ook dat je eitje eerder barst wanneer je het vanuit de koelkast, zonder gaatje, in kokend water doet.

De anti-prikkers hebben overigens wel een andere remedie tegen het barsten van eieren tijdens het koken: een scheutje azijn bij het kookwater. Volgens kenners lost het azijn de kalk van de eierschaal een beetje op, waardoor het zacht wordt en niet zo snel breekt. In ieder geval stolt ontsnapt eiwit sneller door toevoeging van azijn (daarom wordt er azijn toegevoegd wanneer je een ei pocheert).

Andere mensen zweren bij zout in het kookwater en doen dat ook vaak wanneer ze wél een gaatje in het ei hebben geprikt. Bij oudere eieren is het eiwit namelijk iets minder dik, waardoor het eiwit soms door het geprikte gaatje naar buiten sijpelt. Witte draden in je kookwater zijn het gevolg. Ben jij team prikker of team anti-prikker?

Extra tips voor het koken en pellen van eieren

  • Voor kleine kinderen, ouderen, zwangeren en mensen met een verminderde weerstand is het extra belangrijk dat de gekookte en gebakken eieren goed gaar zijn.
  • Hoe verser de eieren, hoe lastiger ze te pellen zijn.

Methoden om eieren makkelijker te pellen:

  • Doe het gekookte ei in een pot met een laagje water. Doe de deksel dicht en schut de pot heen en weer. De schaal gaat er zo vanzelf af. Dit kan ook met meerdere eieren tegelijk.
  • Pel het ei met een lepel. Tik met de bolle zijde van een eetlepel op de brede onderzijde van het ei en breek de schaal.
  • Pel uw ei in het water. Houd het ei met één hand vast in het water. Duw voorzichtig met uw duim de schaal eraf.

labels: #Ei

Zie ook: