Ketchup, of voluit tomatenketchup, is een zoete en pittige saus op basis van tomaten, suiker en azijn met kruiden en specerijen. De vroege versies van ketchup bevatten ook andere ingrediënten zoals paddenstoelen, oesters of noten. Wereldwijd is het bekendste merk ketchup Heinz. Heinz Tomato Ketchup wordt geproduceerd door H.J. Heinz Company en is onderdeel van Kraft Heinz. Heinz Ketchup heeft 80% van het marktaandeel in Europa en 60% in de Verenigde Staten.

Suiker in Ketchup: Meer dan je Denkt

Ketchup kan meer toegevoegde suikers bevatten dan je denkt. Veel populaire ketchupmerken kunnen tot 4 gram suiker per eetlepel bevatten, wat gelijk is aan 1 theelepel suiker. De Keuringsdienst van Waarde ontdekte in 2006 al dat in een fles tomatenketchup maar liefst 24 (!) klontjes suiker kunnen zitten. Er zijn merken die ketchup maken met minder of zelfs zonder toegevoegde suikers.

Suikergehalte in Verschillende Ketchupmerken

Laten we eens kijken naar het suikergehalte in verschillende ketchupmerken (per 100 gram en per eetlepel):

Product Suiker per 100 gram Suiker per 100 gram in suikerklontjes Suiker per eetlepel (17 gram) Suiker per eetlepel in suikerklontjes
Heinz Tomatenketchup 22,8 gram 5,7 3,9 gram 1,0
Heinz Tomatenketchup 50% 11,0 gram 2,8 1,9 gram 0,5
AH huismerk 15,0 gram 3,8 2,6 gram 0,6
Remia 11,0 gram 2,8 1,9 gram 0,5
Heinz Bio 24,8 gram 6,2 4,2 gram 1,1
Verstegen zonder toegevoegde suiker 6,5 gram 1,6 1,1 gram 0,3
AH Ketchup zonder toegevoegde suiker 6,5 gram 1,6 1,1 gram 0,3

Zoals te zien is, bevat Heinz verreweg de meeste suiker. Veel mensen kiezen voor de Heinz 50%, die minder suiker en zout bevat. Hoewel dit bijna hetzelfde is dan sommige ‘gewone’ varianten, is dit toch een populaire keuze.

De Rode Kleur en Lycopeen

De rode kleur van ketchup wordt veroorzaakt door de plantaardige kleurstof lycopeen. Deze kleurstof zit niet alleen in tomaten, maar ook in watermeloen, guave, papaja, paprika en roze grapefruit. Lycopeen is een antioxidant uit de familie van de carotenoïden. Het is een sterke antioxidant die je lichaam kan beschermen tegen oxidatieve stress en daarnaast kan beschermen tegen bepaalde toxines en chronische ziekten.

Gezondheidsvoordelen van Lycopeen

  • Diëten die rijk zijn aan het antioxidant lycopeen kunnen prostaatkanker helpen voorkomen.
  • Lycopeen kan volgens sommige studies mogelijk ook beschermen tegen long-, borst- en nierkanker.
  • De sterke antioxidantwerking van lycopeen kan helpen het cholesterolgehalte te verlagen en de kans op het ontwikkelen van hartaandoeningen te verkleinen.
  • Lycopeen lijkt ook enige bescherming te bieden tegen de schadelijke effecten van de zon. Het kan helpen de huid te beschermen tegen zonnebrand en schade veroorzaakt door UV-stralen. Het is echter geen vervanging voor zonnebrandcrème.
  • Interessant is ook dat lycopeen antioxiderende eigenschappen heeft, die kunnen helpen bij het voorkomen van epileptische aanvallen en geheugenverlies (Alzheimer) bij ouderdomsziekten.
  • Daarbij kan lycopeen neuropathische pijn helpen verminderen, een type pijn dat wordt veroorzaakt door zenuw- en weefselschade.
  • Tot slot zijn er aanwijzingen dat lycopeen het afsterven van botcellen kan vertragen, de botarchitectuur kan versterken en in het algemeen kan helpen botten gezond en sterk te houden.

De biologische beschikbaarheid van lycopeen wordt bevorderd door verhitting. Hierdoor wordt het beter opgenomen. Volgens onderzoek zouden temperaturen tussen de 60 en 80 graden Celcius al voldoende zijn. Biologische tomatenketchup bevat drie keer zoveel lycopeen als reguliere ketchup.

Ketchup Zonder Toegevoegde Suikers

Tomaten bevatten van nature suiker, dus het is onmogelijk om een suikervrije ketchup te maken. Er zijn verschillende ketchups zonder toegevoegde suiker, waar je kunt zien dat de 6,5 gram suiker per 100 gram ketchup dus uit de tomaten komt.

Hoeveel Suiker Zit Er in Andere Sauzen?

In saus zit vaak suiker. Hoeveel suiker er in saus zit, verschilt veel per product. Wil je een gezondere keuze maken? Kies dan voor een saus met minder suiker. Rode sauzen bevatten vaak meer suiker dan witte sauzen. De witte sauzen bevatten wel weer meer vet.

Suikerlijst van Verschillende Sauzen (per 100 ml)

Product Energie Koolhydraten Suiker
Barbecuesaus Calvé 138 kcal 31 g 26 g
Barbecuesaus AH Smokey bbq saus zero 47 kcal 8,9 g 3,5 g
Barbecuesaus Remia Barbecue tafelsaus 100 kcal 19 g 14 g
Barbecuesaus Sweet dalton smokey bbq honey 144 kcal 33 g 29 g
Chilisaus Inproba 164 kcal 38 g 38 g
Chilisaus, Inproba Chilli Saus Sweet 50% minder suiker 110 kcal 28 g 21 g
Chilisaus Extra Hot Sweet Chili 173 kcal 42 g 39 g
Chilisaus Albert Heijn Sweet chili sauce 157 kcal 38 g 35 g
Cocktailsaus Calvé Whisky cocktail saus 183 kcal 13 g 7 g
Cocktailsaus Remia Whisky cocktail tafelsaus 323 kcal 10 g 6,7 g
Curry, AH Currysaus 99 kcal 22 g 18 g
Curry, Hela Kruiden ketchup curry original 135 kcal 31,5 g 29 g
Curry, Oliehoorn Currysaus 154 kcal 37,7 g 32,7 g
Curry, Remia Curry saus pittig gekruid 99 kcal 23 g 19 g
Curry, Heinz Curry gewürz ketchup classic 116 kcal 27 g 23 g
Ketchup, Heinz Tomaten ketchup 102 kcal 23,2 g 22,8 g
Ketchup, Heinz Tomaten ketchup 50% minder suikers&zout 64 kcal 12 g 11 g
Ketchup, AH Tomatenketchup 87 kcal 20 g 15 g
Ketchup, Remia Tomaten ketchup 84 kcal 18,5 g 13,9 g
Ketchup, Remia Tomaten ketchup zero added sugar 60 kcal 14 g 4,1 g
Ketchup, Van Wijngaarden's Zaanse tomaten ketchup 99 kcal 21,7 g 15,5 g
Ketchup, Verstegen Tomatenketchup zonder toegevoegde suiker 73 kcal 9,6 g 6,5 g
Knoflooksaus, Jumbo Knoflooksaus 357 kcal 9,0 g 6,5 g
Mayonaise Calvé Yofresh mayonaise 280 kcal 12 g 8,4 g
Mayonaise Gouda's Glorie Mayonaise vol & romig 624 kcal 3,1 g 3,1 g
Mayonaise, Jumbo Mayonaise romig 627 kcal 3,5 g 3,5 g
Satésaus AH Satésaus 226 kcal 19 g 13 g
Satésaus Remia Satésaus kant en klaar 228 kcal 17 g 13 g
Satésaus, Wijko Satesaus kant & klaar 248 kcal 22 g 16 g
Satésaus, Conimex Mild javaanse pinda satésaus 218 kcal 19 g 12 g
Satésaus, Verstegen Kant & Klaar Satésaus Origineel 218 kcal 17 g 13,3 g
Satésaus Jumbo Satésaus 238 kcal 22,2 g 16,0 g

Deze lijst geeft verschillende voorbeelden. Zo krijg je een idee van hoeveel suiker er in een saus zit. Let op: fabrikanten veranderen hun product soms. Kijk daarom altijd op het etiket.

Tips om Minder Suiker te Eten

Wil je minder suiker eten? Suiker komt in verschillende vormen in voeding voor. Suiker zit van nature in bijvoorbeeld fruit en melk. Deze producten passen in een gezond voedingspatroon. Wil je minder suiker eten, neem dan minder frisdrank, sap, koek, snoep en gebak. In die producten zitten veel calorieën, maar weinig voedingsstoffen zoals vitamines, mineralen en vezels.

Alternatieven voor Bewerkt Voedsel

  • Eet liever de hele vrucht in plaats van vruchtensap, om ook de vezels en mineralen binnen te krijgen.
  • Maak je eigen granola in plaats van muesli uit de supermarkt, die vaak veel suiker bevat.
  • Maak zelf appelmoes zonder suiker toe te voegen, omdat appels van nature al zoet genoeg zijn.
  • Maak zelf pastasaus met een verspakket voor tomatensoep, in plaats van kant-en-klare sauzen.

Hoe Tomatenketchup in je Eetpatroon Past

Je weet nu hoeveel suiker er in tomatenketchup zit. Wil je inzicht krijgen in je hele eetpatroon? In Mijn Eetmeter kun je langere tijd bijhouden wat je eet en drinkt. Dit online dagboek berekent dan hoeveel energie en voedingsstoffen je in totaal binnenkrijgt.

Wil je een andere hoeveelheid of eenheid kiezen van tomatenketchup? In de caloriechecker kun je dit aanpassen. Met de caloriechecker krijg je een gemiddelde voedingswaarde voor een product. Maar per merk kunnen er wel verschillen zijn. De ene pastasaus is bijvoorbeeld niet de andere pastasaus. Met de 'Kies Ik Gezond?'-app kun je ook van je favoriete merk checken wat de voedingswaarde is.

Bedenk dan dat je niet alleen aankomt door het eten van suiker maar van elke kcal. Wil jij graag suiker beperken om gezondere keuzes te maken. Dat doe je niet door te verzanden in onnodige details zoals tomatenketchup 50% minder suiker.

labels:

Zie ook: