Zout is een essentieel ingrediënt in onze voeding, maar er zijn verschillende soorten beschikbaar, elk met unieke eigenschappen. Het bedrijf Zeeuwsche Zoute is begonnen met het winnen van zeezout uit de Oosterschelde, terwijl we normaal gesproken zeezout uit Spanje en Portugal halen. Maar wat maakt zeezout anders dan Himalayazout, tafelzout en Keltisch zout? Grofweg zijn er vier verschillende soorten zout te onderscheiden: tafelzout, zeezout, Keltisch zout en Himalayazout.

De Grote Vier: Tafelzout, Zeezout, Keltisch Zout en Himalayazout

Tafelzout, ook wel keukenzout genoemd, wordt in Nederland gewonnen uit ondergrondse zoutlagen. Het is het meest gebruikte soort zout. Daarnaast kennen we Keltisch zout, dat uit ondiepe zoutmoerassen in Frankrijk komt, en Himalayazout, dat roze van kleur is en wordt gewonnen in een van de grootste zoutmijnen ter wereld, in Pakistan. Het vierde soort is zeezout, dat wordt gewonnen door zeewater te laten verdampen en lijkt op tafelzout, maar is grover qua structuur.

Herkomst en Winning

Himalayazout wordt gewonnen uit zoutmijnen in Punjab, Pakistan. Hoewel de naam anders doet vermoeden, ligt Punjab niet in het Himalayagebergte. Eerlijkheidshalve moet dan ook vermeld worden dat de naam Himalayazout enigszins verwarrend kan zijn. De roze kleur van Himalayazout komt door ijzer in de bodem waar het zout zich bevindt, waardoor het een ijzerhoudend zout is. 500 miljoen jaar geleden was er in dat gebied wel zee. Die zee is met de tijd opgedroogd, het zout is bij dat proces in de bodem achtergebleven.

Keltisch zeezout wordt gewonnen uit de zee op ambachtelijke, Keltische wijze in de Guérandestreek in Bretagne, Frankrijk. De zoutboeren leggen een kanalenstelsel aan, dichtbij de zee, waar het water doorheen kan stromen naar ondiepe bassins. Het water wordt vervolgens door verschillende bassins geleid om uiteindelijk in het laatste bassin op te drogen tot zout. Het hele proces neemt zo’n twee weken in beslag en wordt allemaal met de hand gedaan. De grijzige kleur heeft ook in dit geval te maken met de bodem. Maar dan de bodem waar het zout op droogt. Deze bodem bevat veel klei en die klei geeft de grijzige kleur aan het zout.

Tafelzout, of steenzout, wordt gewonnen in gebieden waar ooit zee was en zoutvelden in de grond zitten, zoals in Nederland en Salzburg, Oostenrijk. Het zout bevindt zich in lagen in de bodem. Door die buizen wordt warm water gepompt. Het zout lost daardoor op en kan als pekelwater omhoog worden gepompt. Eenmaal aan het oppervlak laten ze het water weer indrogen en blijft het zout achter.

Smaak en Mineralen

"De smaak van zoutsoorten verschilt door de mineralensamenstelling en de plek het vandaan komt", legt chefkok Pim Haaksman uit. Als je het zout in z'n puurste vorm zou proeven, merk je volgens hem daadwerkelijk verschil. "Maar omdat er mineraalsoorten aan toegevoegd zijn, proef je het verschil minder." Volgens Leonard Hofstra, hoogleraar cardiologie bij Amsterdam UMC, maakt het voor de smaak niet uit welk soort je eet. "Als je een blinde smaakproef doet, zou je er niet uitvissen of je keukenzout of zeezout eet. Himalayazout is gewoon keukenzout met extra mineralen", zegt hij.

Keltisch zout is zeer rijk aan mineralen en dat ook nog eens in heel mooie verhoudingen. De smaak is lekker ziltig en krachtig. Het is een zout dat zeer rijk is aan mineralen en dat ook nog eens in heel mooie verhoudingen. De smaak is lekker ziltig en krachtig.

Tafelzout is geraffineerd zout omdat het bij de winning gespoeld en verwarmd wordt en bevat daardoor vrijwel geen mineralen meer. Echter nog wel veel natrium.

Zeezout bevat vergeleken met gewoon keukenzout een klein beetje meer mineralen, zoals bijvoorbeeld magnesium en calcium. Dit is zo weinig dat het (bij normaal gebruik) niet bijdraagt aan het halen van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheden. Ook andere zouten zoals Himalayazout of Keltisch zout bevatten naast natrium een beetje andere mineralen en spoorelementen, maar dit levert bij normaal gebruik geen relevante bijdrage. Bovendien is zout geen goede bron voor het leveren van voedingsstoffen, zoals mineralen.

Himalayazout bevat sporen van ijzeroxide wat het de roze kleur geeft. Daarnaast bevat het andere mineralen, deze zijn kalium, calcium, magnesium en ijzer. Het bevat minder natrium dan gewoon tafelzout. Himalaya zout heeft een andere smaak dan gewoon tafelzout. Sommige mensen proeven het verschil niet met gewoon keukenzout terwijl anderen het verschil wel proeven.

Gezondheidseffecten

Welk zoutsoort je eet maakt volgens de hoogleraar voor de gezondheid niet uit. "Iedere zoutsoort zorgt voor een verhoogde bloeddruk. Dat is een van de grootste killers in de wereld. Het kan je bloedvaten beschadigen en vergroot het risico op hartfalen, Alzheimer, nierschade en beroertes. Een hoge bloeddruk leidt jaarlijks tot 7,5 miljoen doden per jaar." Te veel zout eten verhoogt onder andere de kans op een hoge bloeddruk. Dat is niet goed voor je gezondheid. Dit geldt voor alle soorten zout, dus ook voor zeezout, Himalayazout en Keltisch zout. De ene soort zout is niet gezonder dan de andere. De nadelige effecten op de gezondheid worden vooral veroorzaakt door het natrium dat in zout zit.

Keltisch zeezout is de winnaar met Himalayazout als beste inhalingszout.Zeezout is altijd beter dan keukenzout omdat daar meer mineralen in aanwezig zijn. Maar als je het allerbeste wil, is Keltisch zeezout de onbetwiste winnaar. Zelf denk ik dat afwisselen het beste is in alles: de ene dag roomboter, de andere kokosolie en weer een andere dag olijf- of palmolie. Zo kan het ook met zout: de ene dag Keltisch zeezout, de andere dag neem je Himalayazout. Elk zout proeft ook anders.

Het gevaar van grof zeezout is volgens Hofstra dat je er - voor dezelfde smaaksensatie - meer van strooit. "Omdat het grote brokken zijn, krijg je meer zout binnen. In tien grove brokken zit veel meer zout dan in duizend kleine zoutkorreltjes."

In de volgende tabel worden de natriumgehaltes van verschillende zoutsoorten weergegeven:

Zoutsoort Natriumgehalte
Tafelzout 39,1%
Zeezout 38,3%
Himalayazout 36,8%
Keltisch zout 33,8%

De naam Himalaya slaat op het woord Haliet, wat een ander woord is voor steenzout. Het heeft dus niks met de Himalaya gebergte te maken. We zien dat Himalaya zout meer Natrium bevat, wat bloeddruk verhogend kan werken. Tegelijk zien we dat er in Keltisch zeezout ruim twee keer zoveel magnesium aanwezig is, wat nu juist weer de bloeddruk verlaagt!De zee werkt als een zuiveraar voor vele toxines.Er zitten inderdaad iets meer sporen van zware metalen in het Keltische zeezout, maar dat zijn zulke marginale hoeveelheden, dat er absoluut geen sprake is van een gevaar voor je gezondheid.

labels:

Zie ook: