In Scandinavië bakt men graag wafels. Slim, als de bakker ver weg is. Of je nu in Noorwegen in een sjiek restaurant neergestreken bent of in een gezellig café, de kans is groot dat er wafels op de kaart staan. Deze lekkernij zit diepgeworteld in de Noorse cultuur en wordt in verfijnde gerechten verwerkt, maar je bestelt hem even goed in een kiosk op het station.

Noorse wafels (Norske vafler) zijn zachte, dikke pannenkoeken, gebakken in een hartvormig wafelijzer en in het beslag gaat een flinke snuf kardemom; een specerij dat veel gebruikt wordt in de Noorse keuken. Vaak worden de wafels in de vorm van een hart gemaakt, misschien toont dit wel aan hoe gek de Noren op hun wafels zijn. Er zijn ook Noren die steevast volhouden dat de wafel vierkant hoort te zijn.

De Geschiedenis van Noorse Wafels

De geschiedenis van de wafels gaat ver terug in de tijd. Er zijn zelfs wafelijzers ingekrast met runenschrift uit de zevende eeuw teruggevonden. Ze hebben dan ook oude papieren, want er zijn wafelijzers gevonden daterend uit de zevende eeuw met ingekraste runen en de Noormannen konden kennelijk niet zonder want het is zeker dat ze de ijzers invoerden in Engeland rond het jaar 1000. Ongetwijfeld ook door de reislustige Vikingen geïnspireerd is het gebruik van kardemom, een Midden-Oosterse smaak, die alleen in Scandinavië tot de nationale keukens is gaan behoren.

Zweden kent zelfs een nationale wafeldag, Våffeldagen, op 25 maart, omdat die naam zo lijkt op Vårfrudagen (Maria-Boodschap), die op deze datum wordt gevierd. In Noorwegen heb je Hverdagsvafler, wafels voor elke dag, gemaakt van wat er in huis is. Een zo specifieke versnapering dat emigranten ze Hjemlengsel, ‘heimwee’ noemen.

Wat maakt Noorse wafels speciaal?

Hoewel veel mensen zeggen dat het Nederlandse woord gezelligheid niet vertaald kan worden, komt het Noorse kos aardig in de buurt. Kos wordt dus gebruikt om een geluksgevoel en een goede kwaliteit van het leven uit te drukken. Bij het ontbijt, lunch, diner of als tussendoortje: je verlekkeren aan een wafel kan in Noorwegen op ieder moment van de dag.

Traditionele Toppings

Noorse wafels worden geserveerd met jordbærsyltetøy en Lettrømme: aardbeienjam en magere room (gemaakt van aangezuurde magere melk met hieraan toegevoegd slagroom, in totaal met een vetpercentage van 18%), in Nederland wordt voor het laatste meestal zure room of crème fraîche gebruikt. Ik vind zure room de lekkerste vervanger. De wafels worden in Noorwegen ook wel geserveerd met Noorse brunost: bruine kaas gemaakt van de wei van geiten- en koeienmelk die gekarameliseerd wordt en waar tot slot nog slagroom aan toegevoegd wordt. Iets wat je zeker als topping tegen zult komen tijdens een reis in Noorwegen is Brunost. Dit is een karamelachtige kaas die van geitenmelk, koemelk en room gemaakt wordt. De één vindt het heerlijk, de ander laat het liever staan. In Nederland is deze kaas voor zover ik weet niet te krijgen. Dichtstbijzijnde land waar deze kaas volgens mij verkrijgbaar is, is Denemarken.

Hotspots voor Wafels in Noorwegen

De misschien wel bekendste hotspot om een wafel te proeven is Haralds Vaffel in Oslo. Opgericht door een Zweed die na eenmaal een Noorse wafel geproefd te hebben, hier zijn levenswerk van heeft gemaakt. Hier worden wafelspecialiteiten uit alle windstreken van Noorwegen geserveerd. Wat dacht je van een hotdog in een wafel, uit de stad Moss? Of probeer een wafel die typerend is voor het noorden van het land: met ei en kaviaar of met kruipbramen. Wil je de hotdog wafel uit de provincie Østfold in het Noors bestellen?

Noorse Wafels met Karnemelk: Het Recept

Hieronder vind je een heerlijk recept voor Noorse wafels met karnemelk, perfect om thuis te maken.

Ingrediënten:

  • 6 eieren
  • 300 gr suiker
  • 700 gr tarwebloem
  • 2 tl bakpoeder
  • 1 zakje vaniliesuiker
  • 1 liter karnemelk
  • 200 gr gesmolten boter
  • ca. 2 g kardemom (optioneel)
  • 3,5 g zout (ca.

Bereidingswijze:

  1. Roer de eieren en de tarwebloem goed samen.
  2. Meng de overige droge bestanddelen en voeg vervolgens daar de vloeistof bij.
  3. Meng alles samen en roer goed door.
  4. Zet het beslag 20 minuten weg.
  5. Vet het wafelijzer in met wat boter.
  6. Laat het ijzer op temperatuur komen en giet een soeplepel beslag in het ijzer.
  7. Bak in ongeveer 2,5 minuten de wafel goudbruin.
  8. Leg de wafels die klaar zijn op een bord en bedek ze met een theedoek, zo blijven ze zacht.

Tips voor de perfecte wafels

  • Laat voordat je begint alle ingrediënten op kamertemperatuur komen.
  • TIP: leg de gebakken wafels zodra ze uit het wafelijzer komen niet gelijk op een bord maar nog heel even op een rooster. Zo kan de warmte ook via de onderzijde ontsnappen en krijg je knapperige wafels.
  • Meng in een ruime kom alle ‘droge’ ingrediënten: bloem, suiker, kardemon, bakpoeder en zout. Meng in een andere kom de ‘natte’ ingrediënten: melk, karnemelk, boter en eieren.

Variaties en Serveertips

  • Serveer met aardbeienjam, bosbessenjam, zure room of crème fraîche.
  • Wil je all the way Noors gaan?
  • Er een echt feest van maken als je wafels wilt trakteren, doe je door een kakevaffel te maken. Een cake van wafels met laagjes vanilleroom ertussen.

Andere Wafelrecepten en Ideeën

Zin om ook eens een ander wafelrecept uit te proberen? Iedere vestiging van de Sjømannskirken heeft zijn eigen recept. Bak een “schoonmaakwafel” zodra op enig moment je wafelijzer toe is aan een schoonmaakbeurt. Dat gaat zo:

Schoonmaakwafel Recept

  1. Zet het wafelijzer aan, zodat die alvast opwarmt.
  2. Meng 60 gram zout met 110 gram tarwebloem en voeg 100ml water toe.
  3. Maak met een deel van het deeg een dikke schijf groot genoeg dat bij het sluiten van het wafelijzer het beslag de gehele bodem bedekt.
  4. Bak de wafel totdat alle onzuiverheden zijn opgenomen.

Wie zin heeft gekregen om zelf met Noorse gerechten aan de slag te gaan, zal zien dat de lijst van benodigdheden zoals die bij de recepten (Oppskrifter) genoemd staan een andere maateenheid vermeld.

labels:

Zie ook: