Uw arts heeft u geadviseerd om minder zout te gebruiken, wat ook wel zoutbeperking of natriumbeperking wordt genoemd. In deze folder leest u adviezen om minder zout te gebruiken, en informatie over voedingsmiddelen met veel en weinig zout.

Wat is Zout?

Zout bestaat uit natrium en chloride. Natrium zit in bijna alle voedingsmiddelen en wordt toegevoegd voor een goede smaak of om ze langer te kunnen bewaren. Er zijn veel soorten zout, maar ze bevatten ongeveer evenveel natrium.

Waarom Minder Zout?

In bijna alles wat we eten en drinken zit zout. Het lichaam heeft natrium nodig om goed te kunnen werken, bijvoorbeeld voor een goede vochtbalans en de werking van spier- en zenuwcellen. Het lichaam heeft 1 gram zout per dag nodig. De meeste mensen krijgen echter meer zout binnen dan nodig, gemiddeld 9 gram per dag.

Te veel zout kan leiden tot:

  • Hoge bloeddruk
  • Grotere kans op hart- en vaatziekten
  • Grotere kans op nierziekten

Het is belangrijk dat er niet te veel zout in uw eten en drinken zit als:

  • U last heeft van hoge bloeddruk
  • U medicijnen gebruikt tegen hoge bloeddruk
  • U een probleem heeft met de nieren
  • U te veel vocht in uw lichaam heeft
  • U een probleem heeft met het hart
  • U plastabletten slikt

In deze gevallen is het dieetadvies ‘een lichte zoutbeperking’, waarbij u 5-6 gram zout per dag mag gebruiken. Dit wordt ook wel zoutbeperkt dieet, zoutarm dieet of natriumbeperkt dieet genoemd.

Etiketten op Verpakkingen

Op het etiket van een verpakking kunt u lezen hoeveel zout er in een product zit. Zo kunt u het product kiezen waar minder zout in zit.

Er zijn voedingsmiddelen waar minder of geen zout aan is toegevoegd. Op het etiket staat dan:

  • 0% toegevoegd zout of geen zout toegevoegd
  • Zoutloos
  • Zeer laag zoutgehalte
  • Zoutarm
  • 25% minder zout of verlaagd zout
  • Natriumarm

Zout en Smaakmakers met Minder of Geen Natrium

De meeste zoutsoorten bevatten evenveel natrium. Er zijn speciale producten te koop met minder zout. Als u toch wat zout wilt toevoegen aan uw eten, kunt u mineraalzout of halvazout gebruiken, zoals LoSalt of Jozo bewust. Hierin zit minder natrium. Let op: te veel kalium kan bij sommige mensen voor problemen zorgen. Overleg daarom met uw diëtist of u dit zout mag gebruiken.

Er zijn ook smaakmakers te koop met minder natrium, zoals:

  • Zoutarme vleeskruiden
  • Zoutarme viskruiden
  • Zoutarm bouillonpoeder of bouillonblokjes
  • Zoutarme aromat
  • Zoutarme ketjap
  • Zoutarm juspoeder

Ook aan deze producten is meer kalium toegevoegd. Overleg met uw diëtist of u deze producten met extra kalium kunt gebruiken.

Voedingsadviezen

De basisregels voor minder zout in het eten zijn:

  • Doe geen zout bij het eten als u kookt
  • Gebruik zo weinig mogelijk eten en drinken waar veel zout in zit
  • Gebruik geen zoute smaakmakers (zoals bouillonblokjes, sambal en ketjap)

Brood en Ontbijtproducten

Minder zout Veel zout
  • Alle soorten brood
  • Beschuit
  • Knäckebröd
  • Crackers
  • Brinta
  • Ontbijtkoek
  • Krenten- en rozijnenbrood
  • Muesli
  • Roggebrood
  • Ragoutbrood
  • Saucijzenbroodje
  • Worstenbroodje
  • Pizzabroodje
  • Ham-/kaasbroodje
  • Foccacia

Margarine, Halvarine en Bak- en Braadproducten

Minder zout Veel zout
  • Ongezouten (dieet) halvarine
  • Ongezouten (dieet) margarine
  • Ongezouten roomboter
  • Gezouten halvarine
  • Gezouten margarine
  • Gezouten Roomboter
  • Kruidenboter

Broodbeleg, Vlees

Minder zout Veel zout
  • Rosbief
  • Fricandeau
  • Licht gezouten rookvlees
  • Filet américain
  • Kipfilet, kalkoenfilet
  • Gekookte ham, schouderham
  • Boterhamworst
  • Bacon
  • Lever
  • Cervelaat
  • Rollade
  • Spek
  • Rauwe ham
  • Casselerrib
  • Corned beef
  • Tong
  • Salami
  • Leverworst, smeerleverworst

Broodbeleg, Kaas

Minder zout Veel zout
  • Kaas met minder zout zoals:
    • Milner met minder zout
    • Maaslander
    • Emmentaler
  • Mon chou
  • Hüttenkäse/cottage cheese
  • Verse geitenkaas
  • Mozzarella
  • Philadelphia
  • Alle 'gewone' kaassoorten zoals:
    • Jonge kaas
    • (Jong)belegen kaas
    • Oude kaas
  • Alle buitenlandse kaassoorten
  • Alle smeerkaas

Andere Soorten Broodbeleg

Minder zout Veel zout
  • Appelstroop
  • Jam
  • Groentespread
  • Vruchtenhagel
  • Chocolade vlokken
  • Suiker, basterdsuiker
  • Fruit en rauwkost
  • Pindakaas (met mate)
  • Ongezouten notenpasta en sesampasta
  • Sandwichspread
  • Komkommerspread
  • Gezouten noten- of sesampasta
  • Marmite
  • Chocolade pasta
  • Pindakaas

Dranken

Minder zout Veel zout
  • Melk en melkproducten
  • Koffie en thee
  • Frisdrank, limonade
  • Bron- en mineraalwater
  • Ongezouten groentesap en tomatensap
  • Tomatensap
  • Gezouten bouillon
  • Mineraalwater met veel natrium zoals Vichy

Vlees

Minder zout Veel zout
  • Alle vleessoorten zonder toegevoegd zout
  • Gemarineerd vlees
  • Gerookt vlees
  • Gekruid vlees
  • Bacon
  • Runder- en slavink

Vis

Minder zout Veel zout
  • Verse vis:
    • Niet gekruid
    • Niet gerookt
  • Vis uit blik, zoals tonijn, zalm en ansjovis
  • Gerookte zalm
  • Gamba’s/garnalen
  • Haring
  • Lekkerbekje
  • Mosselen
  • Gerookte paling
  • Visstick

Vleesvervangers

Minder zout Veel zout
  • Tahoe
  • Tempeh
  • Gekookte peulvruchten zonder zout
  • Peulvruchten uit blik en pot
  • Alle kant en klare vleesvervangers zoals:
    • Groenteburger
    • Quorn
    • Falafel
    • Vegetarische schnitzel

Kruiden en Specerijen

Gebruik kruiden en specerijen om meer smaak aan uw eten te geven zonder zout te gebruiken. Hieronder staat een lijst met kruiden en bij welk soort eten deze kruiden goed passen:

Kruid, specerij Te gebruiken bij
Basilicum Soep, saus, ei, vis, vlees, witte bonen, pasta, tomaat, rauwkost
Bieslook Komkommer, tomaat, soep, saus, salade, ei, aardappelen, rauwkost, vis, kaas, kwark
Bonenkruid Tuinbonen, sperziebonen, peulvruchten, kool, wortel, tomaat, gegrild vlees
Cayennepeper Peulvruchten, rijst, pasta
Chilipoeder Peulvruchten, rijst, pasta
Citroenmelisse Salade, vis, vruchten
Dille Vis, kip, erwten, rauwkost, tomaat, wortel, kool, aardappel, ei
Dragon Vis, peulvruchten, vlees, sla, tomaat, saus, ei
Foelie Soep, kool
Gember (poeder) Kip, varkensvlees, kippenlevertjes
Kerrie Soep, vlees, kip, bloemkool, saus, champignons
Kervel Soep, rauwkost, vis, ei, tomaat, kalfsvlees, aardappel
Knoflook Kaas, aardappel, vlees, kip, ei, komkommer, tomaat, taugé
Koriander Vlees, kip, avocado, sperziebonen, groente, rijst
Kruidnagel Rode kool, bietjes, bruine bonen, vlees
Laos Vlees
Laurierblad Rundvlees, marinade, soep, rode kool
Lavas Soep, saus, vis, gehakt, sperziebonen, wortel
Marjolein Soep, vlees, vis, tomaat, peulvruchten, salade
Mierikswortel Saus, vlees, mayonaise
Munt Salade, vlees, tuinbonen, aardappel
Mosterd (poeder) Vis, rauwkost
Nootmuskaat Groenten, aardappel
Oregano Soep, tomaat, vlees, vis, pasta, rauwkost
Paprikapoeder Soep, kip, vlees, vis, aardappel, ei
Peper Soep, rauwkost, tomaat, vlees, vis, kip, ei
Peterselie Soep, groente, saus, rauwkost, vis, aardappel, ei
Rozemarijn Soep, saus, rauwkost, vlees, vis, kaas, pasta, gebakken aardappelen
Salie Vlees, vis, salade, fruit, bonen, gebakken aardappelen
Selderij Vis, varkensvlees, gehakt, groente, bami, nasi
Tijm Soep, saus, vlees, vis, groente
Venkel Vis, peulvruchten, salade, saus

Extra Adviezen bij Hoge Bloeddruk

Heeft u last van een hoge bloeddruk? Volg dan alle adviezen die in deze folder staan. Let ook op met alle soorten drop en zoethout. Deze stof kan de bloeddruk verhogen.

Om de bloeddruk goed te houden is goede voeding belangrijk. Ook is het belangrijk om:

  • Genoeg te bewegen
  • Een gezond gewicht te hebben
  • Om niet te roken
  • Om geen of maar weinig alcohol te drinken

Meer Informatie

Voor informatie over voeding kunt u terecht bij het Voedingscentrum in Den Haag. Dit centrum geeft onder andere de Eettabel uit. Daarin staat hoeveel natrium er in de gangbare voedingsmiddelen en gerechten zit. Met behulp van deze tabel kunt u de toegestane hoeveelheid natrium gemakkelijker over de dag verdelen.

labels: #Ei

Zie ook: