Wafels… heerlijk zoals vroeger… Wafels doen mij altijd terug verlangen naar vroeger. Op Nieuwjaarsdag gingen we naar mijn opa en oma.

Mijn oma had dan heerlijke wafels gemaakt, dunne hartvormige met een laagje poedersuiker. Het huis van mijn opa en oma rook dan naar een mengsel van potpourri en vers gebakken wafels, naar mijn mening de geur van een warme knuffel vol liefde. Liefde is zeker wat mijn oma stopte in haar baksels.

Een hap van een wafel deed mijn ogen sluiten en ik genoot volop en herinner me me dit als een van de vele gelukkige momenten in mijn jeugd. Nu mijn oma er niet meer is maakt mijn tante de wafels en binnenkort maak ik ze ook zelf.

Met het recept van mijn oma en een wafelijzer met dezelfde hartjesvorm als die mijn oma gebruikte. Mijn oma groeide op in Kerkrade, Limburg, en daar was ze trots op, en dus wil ikgraag haar Limburgse recept gebruiken, want ik wil graag ‘haar’ wafels gaan bakken, en heb daarvoor dus een hartvorm wafelijzer nodig.

Maar wat is het verschil tussen de soorten wafels? En wat zijn de verschillen tussen de verschillende wafelijzers? Op zoek dus, naar het juiste wafelijzer!

Wafels waren vroeger een lekkernij voor de rijkere burgers. De ‘gewone’ burger at alleen een wafel bij bijzondere gelegenheden, zoals bij een communie of doop. Dit komt doordat de ingrediënten van een wafel (bloem, eieren en suiker) dure ingrediënten waren.

Suiker was niet zo overdadig voorhanden als vandaag de dag dus waren wafels relatief duur. Tegenwoordig zijn wafels niet meer duur maar nog steeds een feestelijke lekkernij, zeker in België. Duitsland en de Nederlandse provincies die grenzen aan België en Duitsland, waar ze ook wel kniepertjes worden genoemd.

Verschillende soorten wafelijzers

Naast de kniepertjes (harde ronde wafels) en de dunne hartjeswafels zijn er natuurlijk de Brusselse en Luikse wafels. Dit zijn dikkere wafels met de vorm van een rechthoek. Maar er is een verschil tussen de Brusselse en de Luikse wafels.

Het verschil tussen Brusselse en Luikse wafels

De Brusselse wafel is ‘uitgevonden’ in Gent. Dat zit zo: Doordat een wafel een luxeproduct was en mensen met geld vooral in de steden (zoals Brussel) woonden, lag het voor de hand voor de Gentenaar die de Brusselse wafel bedacht, om zijn luxe wafel ‘Brusselse wafel’ te noemen: een luxe wafel vernoemd naar een luxe stad (en het klinkt ook heel mooi in het Frans).

De Brusselse wafel is dan ook jonger dan de Luikse wafel. De Luikse wafel, maar hierover bestaat wat onenigheid, zoals dat hoort bij dit soort dingen. Maar wat zijn de verschillen? De Luikse wafels wordt gemaakt van een deeg, en de Brusselse wafel van een beslag.

De Brusselse wafel heeft strakke vorm door het beslag en heeft een afmeting van precies 16×18 cm met twintig kuiltjes en weegt 110 gram, is vrijwel vetarm en het beslag bevat geen suiker. De Luikse wafel heeft vierentwintig ruitjes en bevat suiker (zelfs zichtbare kristallen), wat in de Brusselse wafel niet zit.

Het bakken van Luikse wafels heeft de extra moeilijkheid dat de suikers carameliseren en aan de ijzers van het wafelijzer gaan kleven, dit heb je met Brusselse wafels niet.

Wafelijzer kopen - Waar op letten?

Dus je wilt, net als ik, een wafelijzer gaan kopen. Maar waarop moet je dan letten? Eigenlijk is het simpel: een wafel bak je tussen twee hete wafelijzers, deze ijzers moeten heet genoeg zijn om de wafels snel te garen en licht te laten rijzen (afhankelijk van het type wafel dat je maakt: Brusselse wafels rijzen sterk, hartjes minder, kniepertjes niet), maar niet zo heet dat de wafels direct verbranden.

De punten waarop je dus moet letten zijn:

  • Vorm: Je kunt uit drie soorten wafelijzers kiezen: wafelijzer voor hartjes, wafelijzer voor Brusselse wafels en wafelijzer voor kniepertjes.
  • Aantal wafels: Het aantal wafels dat je met een wafelijzer kunt maken hangt af van de vorm van het wafelijzer.
  • Temperatuur: De fabrikanten van wafelijzers geven niet aan wat de temperatuur is waarop hun wafelijzers de wafels bakken. Wel hebben de meeste wafelijzers een regelbare thermostaat, waarmee je dus zelf kunt instellen hoe heet de ijzers worden.
  • Indicatielampjes/pieptoon: Daarnaast is het belangrijk om te weten of je wafelijzer de juiste temperatuur heeft bereikt nadat je hem hebt aangezet, een indicatielampje is echt heel erg handig en wat mij betreft onmisbaar op een wafelijzer.
  • Vermogen: Wafels worden kort en heet gebakken. Om snel de juiste temperatuur in de ijzers te krijgen is veel vermogen nodig, maar niet elk wafelijzer heeft hetzelfde vermogen meegekregen van de fabrikant.
  • Overig: Dan kan je nog kijken naar andere zaken zoals: Het materiaal waarvan het wafelijzer is gemaakt, meestal is dit metaal of soms kunststof.
  • Prijs: Tenslotte: de prijs. Wafelijzers zijn niet duur, maar je kunt er wel veel geld aan uitgeven.

En dan hebben we het nog niet over het verschil tussen Brusselse wafels en Luikse wafels, dat is ook nog iets om rekening mee te houden als je een wafelijzer gaat kopen. Dan heb je nog de vorm van de wafels: rond, rechthoekig of hartjes wafels? En ik maar denken dat ik ‘even’ een wafelijzer ging kopen, omdat wafels lekker zijn, leuk als variatie, je kunt ze zo (on)gezond maken als je wilt en het blijkt een traditie te zijn, net als oliebollen met oud en nieuw.

Wafels maken - Hoe doe je dat?

Allemaal leuk en aardig, maar hoe maak je eigenlijk wafels?

Ingrediënten Brusselse wafels

  • 25 gram verse gist (of 12 gram droge gist)
  • 5 dl melk
  • 500 ml water
  • 4 eieren (gescheiden)
  • 600 gram patentbloem
  • 200 gram gesmolten boter
  • Snufje zout

Meng de ingrediënten en bak de wafels zoals in het filmpje hieronder wordt uitgelegd.

Bereiding Brusselse wafels:

Wafels bakken - Tips Het bakken van wafels is heel gemakkelijk, maar er zijn wel dingen waardoor het nog gemakkelijker wordt. Hieronder enkele tips.

  • Eerste gebruik: Maak het wafelijzer open en veeg het van binnen even uit met een vochtige (niet te natte!) doek.
  • IJzers invetten: Vet, zeker als je mager beslag gebruikt (zonder boter), de wafelijzers in voor gebruik, ook als er een anti-aanbaklaag op zit.
  • Gebruik geen metalen bestek in het wafelijzer: Het is nooit verstandig metalen gereedschap/bestek te gebruiken in een wafelijzer, dat geldt niet alleen voor wafelijzers met een anti-aanbaklaag.
  • Wafelijzer schoonmaken: Laat het wafelijzer na gebruik afkoelen en maak het dan schoon met een vochtige doek en wrijf na met een droge doek.
  • Niet tussentijds openen: Maak, als je wafels aan het bakken bent, het wafelijzer niet open voordat de wafels klaar zijn (de meeste wafelijzers hebben een indicatielampje of pieptoon om aan te geven of de wafels klaar zijn).
  • Niet stapelen!: Als je wafels bakt, leg ze dan, als ze klaar zijn, op een bakplaat of rooster, maar stapel ze niet.

Blijven je wafels altijd plakken aan het ijzer? Dan zit er te weinig vet in het beslag. Voeg een scheutje olijfolie of wat boter toe aan het beslag. En vet het wafelijzer goed in met een dun laagje bakspray, olie of boter.

Duw het wafelijzer niet helemaal dicht, hierdoor krijgt de wafel ruimte om te rijzen. Open het ijzer niet te vroeg en wacht tot er geen stoom meer uit de zijkant van het ijzer komt. Zo weet je zeker dat de wafel klaar is. Wil je je wafels uit het ijzer halen zonder ze stuk te maken? Gebruik dan een lange prikvork.

Tips voor het schoonmaken van je wafelijzer

Je wafelijzer schoonmaken lijkt soms een lastig karwei, maar dat hoeft het niet te zijn. Aangekoekte restjes van luikse of brusselse wafels kunnen gemakkelijk worden verwijderd met de juiste aanpak. Wist je dat scherpe voorwerpen je anti-aanbakplaten kunnen beschadigen? In dit artikel leer je slimme en eenvoudige manieren om je wafelijzer schoon te maken, zonder moeite en met minimale inspanning.

Waarom is het belangrijk om je wafelijzer schoon te maken? Opgehoopt beslag en vetresten kunnen je wafelijzer beschadigen. Dit maakt niet alleen toekomstige Luikse of Brusselse wafels minder lekker, maar verkort ook de levensduur van het apparaat.

Stappen om je wafelijzer snel en eenvoudig schoon te maken:

  1. Trek de stekker uit het stopcontact en laat het vervolgens een paar minuten afkoelen.
  2. Leg een vochtige doek of vochtig keukenpapier op de platen van het wafelijzer.
  3. Gebruik na enkele minuten keukenpapier, een zachte borstel of een niet-krassend sponsje om achtergebleven resten weg te vegen.

Tips en trucs voor optimaal onderhoud van je wafelijzer

  • Gebruik een bakkwast om olie gelijkmatig aan te brengen.
  • Plaats geen scherpe voorwerpen zoals messen in het wafelijzer.
  • Voeg extra olie toe aan het beslag als wafels blijven kleven.
  • Bak een papje van maizena of aardappelzetmeel met koud water als er hardnekkige resten zijn.
  • Maak het apparaat na elk gebruik volledig droog met een doek of keukenpapier.
  • Gebruik een oude tandenborstel bij gebrek aan een keukenborstel voor kleine hoekjes en randen.

6x tips om meer uit je wafelijzer te halen!

Heb jij een wafelijzer? Mazzelaar! Want met dit apparaat zet je heus niet alleen maar Luikse (of Brusselse) wafels op tafel hoor, al moet je dat vooral lekker vaak doen. Deze verrassende dingen kan je er ook mee maken, het een nog verrukkelijker dan het ander!

  • Pizzawafel
  • Goed begin (Gezonde ontbijtwafels)
  • Spek
  • Aardappelpannenkoekjes
  • Mac and Cheesewafels
  • Hash Browns

Wafelrecepten

Voor heel wat wafelrecepten heb ik dan ook meerdere experimenten gedaan voor ik tevreden was met het resultaat! De meeste van mijn pancakerecepten, kun je echter prima omzetten in wafels.

Zelfgemaakte wafels Maar waar het allemaal om te doen is natuurlijk: de recepten. Wil je echte winterse wafels, kies dan voor deze appelwafels met kruidige citroenboter.

labels:

Zie ook: