Chips zijn dunne, krokante schijfjes gefrituurde aardappel en worden vaak gegeten als snack of tussendoortje. Naturel chips zijn gefrituurd en gezouten, andere smaken worden vervaardigd met verschillende ingrediënten, waaronder kruiden, specerijen, kazen en/of andere smaakstoffen. Aardappelchips werden zo’n 150 jaar geleden uitgevonden door een kok in New York, die aardappelen zó dun sneed dat je er dwars doorheen kon kijken.

Veel populaire chips zijn sterk bewerkt en zitten vol lege calorieën en ongezonde ingrediënten, waaronder toegevoegde suiker en kunstmatige kleurstoffen. De meeste chips bevatten veel natrium, afkomstig van zout. Er zijn trouwens ook ongezouten chips te koop. Een ander mogelijk gezondheidsrisico in verband met aardappelchips is acrylamide, dat ontstaat wanneer aardappelen bij hoge temperaturen worden gebakken of gefrituurd. Veel fabrikanten houden dit tegenwoordig wel beter in de gaten. Daarbij worden de meeste chips gebakken in zonnebloemolie.

Wil je minder suiker eten? Suiker komt in verschillende vormen in voeding voor. Suiker zit van nature in bijvoorbeeld fruit en melk. Deze producten passen in een gezond voedingspatroon. Wil je minder suiker eten, neem dan minder frisdrank, sap, koek, snoep en gebak. In die producten zitten veel calorieën, maar weinig voedingsstoffen zoals vitamines, mineralen en vezels.

Suikergehalte in Verschillende Soorten Chips

Bij een schaaltje chips denk je niet snel aan suiker. Je proeft het misschien nergens, maar het zit er wel degelijk in. In een portie naturelchips - een schaaltje van 40 gram - zit gemiddeld 20,5 gram aan koolhydraten, waarvan 0,2 gram suikers. Een portie paprikachips telt 24 gram koolhydraten; daarvan is 0,8 gram suiker. Toch is het een andere chipssoort, die met kop en schouders boven deze suikergehaltes uitsteekt: groentechips! Hoewel de naam je het idee geeft gezond bezig te zijn, bevat groentechips veel meer suiker dan andere chips.

Basisingrediënten zoals wortel, rode biet en zoete aardappel bevatten namelijk al veel natuurlijke suikers. In 100 gram groentechips zit 20 gram suiker of meer. Dat staat gelijk aan 5 suikerklontjes! In dezelfde hoeveelheid aardappelchips zit ongeveer 2 gram suiker of minder.

Natuurlijke Aardappelen en Suiker

Volgens de aardappelproducent Ontario Potato verbouwen boeren speciale chips- aardappelen. Deze aardappelen hebben een hoog zetmeelgehalte en een laag suikergehalte, zodat ze van binnen donzig blijven en lichtbruin worden als ze worden gebakken. Nadat de aardappelen zijn gerooid, worden ze opgeslagen in een temperatuurgecontroleerde omgeving. Als dat niet gebeurt, verandert hun zetmeel in suiker en wordt de aardappel ongeschikt om te verwerken. Aardappelen kunnen op deze manier ongeveer 4 maanden worden bewaard.

Hoe Chips Wordt Gemaakt

De aardappelen worden vervolgens gewassen en een machine wrijft de schil eraf en sorteert ze op grootte. De aardappelen gaan via een band naar een razendsnelle snijmachine. Sommige aardappelchips worden met een kartelmes in een fancy vorm gesneden. Hierna wordt het zetmeel van de aardappelschijfjes afgespoeld. De gesneden schijfjes worden kort gekookt. De ruimte die het kokende water in het aardappelschijfje inneemt, wordt bij het bakken vervangen door olie. Zo worden de chips krokant en knapperig.

Het bakken gebeurt in een vat plantaardige olie op 190º C. Door het bakken wordt het zetmeel in de aardappel bruin en inspecteurs controleren of de chips de juiste kleur hebben alvorens ze uit de kuip te halen.

Verschillen tussen Naturel en Paprika Chips

Onder chipseters lijken twee kampen te bestaan: de paprikachips- en de naturelchipsfans. Hoewel de roodoranje kleur van de chipjes je wel doet denken aan rode paprika’s, zit de vruchtgroente zoals we hem kennen er niet per se in. Je eet géén gemalen paprika’s en ook geen flinterdunne schijfjes paprika, zoals je dat wél doet met aardappels bij gewone aardappelchips. De meeste paprikachips komen aan hun smaak door ‘paprikakruiding’. Dat betekent dat de chips op smaak zijn gebracht met specerijen, waarvan paprikapoeder er één is.

Hoeveel zout bevatten naturelchips en paprikachips eigenlijk? Een portie naturelchips van 40 gram bevat zo’n 0,45 gram zout. In een portie paprikachips is de gemiddelde hoeveelheid zout zelfs 0,68 gram. Voor volwassenen geldt het advies om maximaal 6 gram zout per dag binnen te krijgen. Wie op zijn zoutinname wil letten, kan dus beter voor een (klein) zakje naturelchips gaan.

Naturelchips bevat zo’n 30 tot 34 gram vet per 100 gram, afhankelijk van het merk. Daarvan is ongeveer 10 procent verzadigd vet, variërend tussen 2,5 gram en 2,9 gram. Bij paprikachips is de hoeveelheid vet ietsje lager: bij de meeste chipsmerken bevat 100 gram chips 28 tot 33 gram vet.

Of paprikachips gezonder is dan naturelchips? Dát ligt aan het ingrediënt waar je naar kijkt.

Gezondere Alternatieven

Als je op zoek bent naar gezonde chips, is het belangrijk om producten te kiezen op basis van hun ingrediënten en voedingswaarde. Over het algemeen geldt, hoe minder ingrediënten hoe beter. De smaakversterker E621 (soms vermomd als gistextract) is een voorbeeld van een smaakstof die je beter kunt vermijden. Zoek chips zonder kunstmatige kleur- en/of smaakstoffen. Belangrijk is ook dat er geen toegevoegde suiker in zit. Omdat de meeste chips weinig proteïne en vezels bevatten, is het een goed idee om ze te combineren met een proteïne- en vezelrijke dip, zoals hummus of zwarte bonendip.

Een nog gezonder alternatief zijn de groentechips, meestal gemaakt met rode biet, wortel en pastinaak. Er zijn tegenwoordig zelfs chips te koop op basis van kikkererwten, zoete aardappel of bakbananen. Het is tot slot ook een optie chips te kopen die zijn gefrituurd in olijfolie. Olijfolie is rijk aan omega 9 in de vorm van oliezuur, dat bekend staat als ‘goed voor hart- en bloedvaten’.

Daarnaast zijn er ook "popped chips" die tot wel 60% minder vet bevatten dan gefrituurde chips. Ze zijn gemaakt van half soja en half aardappel en daardoor een bron van eiwitten. Ook zijn het glutenvrije chips, zijn ze vezelrijk en zitten er geen toegevoegde suikers in.

Voedingswaarden per portie (25 gram) Food2Smile Popped Chips:

  • Naturel: 101 kcal
  • Paprika: 101 kcal
  • Salt & Pepper: 100 kcal

Ter vergelijking: gefrituurde chips kunnen tot 135 kcal per portie (25 gram) bevatten, oftewel 538 kcal per 100 gram. Vegan popped chips bevatten ongeveer 400 kcal per 100 gram.

De Psychologie Achter Chips

Uit onderzoek blijkt namelijk dat het knisperen van zowel de chips als de zak veel invloed hebben op de smaaksensatie bij het eten van chips. Mensen associëren chips nou eenmaal met het krakende krokante geluid, en daar spelen de fabrikanten op in. Klinkt het product zoals je verwacht, dan stimuleert dat de smaakbeleving.

Verborgen Suikers in Andere Producten

We eten vaak onbewust veel meer suiker dan goed voor ons is. Het is raadzaam goed de etiketten van etenswaren te bestuderen, om te zien hoeveel (toegevoegde) suikers een product bevat. Hier zijn enkele voorbeelden van producten met verborgen suikers:

  • Ketchup (tot 40 suikerklontjes per fles)
  • Magere vruchtenyoghurt (tot 47 gram suiker per kom)
  • Vruchtensap (Appelsientje: 30,3 klontjes suiker per 1,5 liter)
  • Appelmoes
  • Pasta- en woksauzen
  • Soep in blik
  • Knakworstjes
  • Groenten in blik
  • Toastjes

labels:

Zie ook: