Iedereen heeft weleens te maken met diarree. Zo kan het voorkomen na het eten van verkeerd voedsel of tijdens een buikgriep. Deze tijdelijke vorm van dunne ontlasting hoeft geen alarmbellen doen rinkelen. Maar wanneer de diarree een langere periode aanhoudt, kan er gesproken worden over langdurige of chronische diarree. Wat is dit precies en wat voor effect heeft het op volwassenen en ouderen?

Wat is Diarree?

Diarree is een hele dunne ontlasting (poep) die meerdere keren per dag plaatsvindt. Bij diarree heeft iemand meerdere malen per dag hele dunne ontlasting. De poep is zo dun als pap, of zelfs als water. Je moet vaak en snel naar het toilet. Ook het ophouden van de ontlasting lukt meestal niet of moeizaam. Als de ontlasting een slappe brij is, is dat niet meteen diarree.

Diarree gaat vaak samen met buikpijn en buikkrampen. Diarree kan plotseling ontstaan en snel weer overgaan of juist lang duren. Meestal gaat diarree na een tijdje vanzelf weer over. Diarree kan plotseling ontstaan en enkele dagen duren of langdurig (chronisch) zijn.

Oorzaken van Diarree

Er zijn verschillende oorzaken die een langdurige diarree als gevolg kunnen hebben. Diarree ontstaat meestal via drinken of eten dat besmet is met virussen of bacteriën. Je kunt ook besmet raken door direct of indirect contact met ontlasting van iemand die diarree heeft.

Enkele veelvoorkomende oorzaken zijn:

  • Buikgriep: Meestal komt dit door een virus.
  • Bedorven voedsel: Meestal komt dit door een bacterie in eten of drinken.
  • Voedselallergie of -intolerantie: Zoals koemelkallergie, lactose-intolerantie of coeliakie (glutenintolerantie).
  • Chronische aandoeningen: De ziekte van Crohn en het prikkelbaar darm syndroom zijn oorzaken voor langdurige diarree.
  • Stress: Als u veel stress ervaart of vaak nerveus bent.
  • Antibioticakuur: Door de antibiotica is de darmflora in de war en kan het een tijdje duren voordat de stoelgang weer als vanouds is.
  • Darmtumor: Kan ook de oorzaak zijn van aanhoudende diarree bij ouderen en volwassenen.

De Rol van Voeding

Slappere ontlasting komt in veel gevallen door verkeerde voeding. Het eten van te weinig vezels speelt een belangrijke rol. Vezels worden niet verteerd in de dunne darm maar komen in de dikke darm terecht. Ook moeten mentale aspecten niet over het hoofd worden gezien. Veel stress of emotionele overspannenheid kunnen een drastische invloed uitoefenen op de darmen.

Slechte Eet- en Leefgewoontes

Niet iedereen die gezond eet en leeft, heeft een vrijkaart voor langdurige diarree. Echter, slechte gewoontes zoals overmatig alcoholgebruik en roken hebben een extreme invloed op de darmen. Net zoals weinig bewegen en slecht eten. De darmen zijn gevoelig en kunnen hier direct op reageren in de vorm van dunne ontlasting.

Peuterdiarree en Vruchtensap

Bij peuters kan het drinken van veel vruchtensap diarree veroorzaken. Onverdund en helder vruchtensap is namelijk moeilijk te verteren voor peuters.

Symptomen van Diarree

Wanneer u chronisch last heeft van diarree, kunnen er bijverschijnselen optreden. Aanhoudende diarree bij volwassenen en ouderen moet zeker niet onderschat worden. Enkele symptomen zijn:

  • Dunne, brijachtige en soms slijmachtige ontlasting.
  • Vaak snel opkomende aandrang.
  • Buikpijn en buikkrampen.
  • Vermoeidheid en duizeligheid.
  • Bloed in de ontlasting.

Wat te doen bij Diarree?

Bij plotselinge kortdurende diarree is meestal geen behandeling nodig. Het gaat binnen een tot een paar dagen vanzelf over.

Algemene Adviezen

  1. Blijf gezond eten: Eet gewoon waar je trek in hebt. Probeer zo gezond mogelijk te blijven eten, eventueel in kleinere porties. Speciale voedingsmiddelen zijn niet nodig.
  2. Drink veel: Drink veel om uitdroging te voorkomen, 2 tot 3 liter per dag. Drink steeds kleine beetjes. Water, thee, bouillon of verdund vruchtensap zijn geschikt. Drinken is extra belangrijk als je ook overgeeft of koorts hebt, je verliest dan extra veel vocht.
  3. Eet vezelrijk: Eet veel vezels. Vezels in de darmen houden de ontlasting soepel en geven volume. Ze nemen water op en zorgen zo voor een stevigere ontlasting.
  4. Vermijd diarreeremmers: Gebruik geen diarreeremmers als u plotseling diarree krijgt.
  5. Goede hygiëne: Handen moeten daarom goed gewassen worden na een toiletbezoek en voor het eten. Het advies is om gebruikt eet- en drinkgerei goed af te wassen.

Specifieke Tips

  • Reinig de huid: Reinig de huid bij voorkeur met warm water als je diarree hebt gehad.
  • Bescherm de huid: Bescherm daarna de huid rond je anus met bijvoorbeeld zinkolie, barrièrecrème of Cavilon® swabs of spray.
  • ORS gebruiken: Om uitdroging ten gevolge van diarree tegen te gaan wordt aangeraden om ORS te slikken. Deze oplossing voorkomt uitdroging en vult een mineraaltekort door diarree weer aan. ORS is verkrijgbaar bij uw apotheek of drogist.
  • Vezelrijk voedsel: Kies voor vezelrijk voedsel om uw darmen een handje te helpen.
  • Goede hygiëne: Zorg altijd voor een goede hygiëne. Was uw handen na een toiletbezoek en kook in een schone keuken.
  • Incontinentiemateriaal: Daarnaast kun je bij langdurige diarree gebruik maken van incontinentiemateriaal. Incontinentiemateriaal beschermt u namelijk niet alleen tegen urineverlies, maar ook tegen het verlies van ontlasting.

Voedingstips bij Diarree

Door algemene voedingstips op te volgen voor een goede spijsvertering, is er al verbetering mogelijk.

  1. Probeer zo gezond mogelijk te blijven eten, eventueel in kleinere porties. Speciale voedingsmiddelen zijn niet nodig.
  2. Probeer genoeg te drinken om uitdroging te voorkomen. Drink steeds kleine hoeveelheden, 2 tot 3 liter per dag. Drinken is extra belangrijk als je ook overgeeft. Water, thee, bouillon of verdund vruchtensap zijn geschikt. Heldere sappen, zoals appelsap, perensap en druivensap en frisdrank zijn minder geschikt.
  3. Volkorenbrood, groente, fruit, noten en peulvruchten zijn goede bronnen van vezel. Vezels werken in de darm als een soort spons waardoor ze water opnemen. Hierdoor krijgt de ontlasting de juiste substantie.

Voeding voor Kinderen met Diarree

Gezonde voeding is vaak voldoende om de ontlasting steviger te maken. Geef je kind voeding met genoeg vet. Vet zorgt ervoor dat voedsel langer in de maag en darmen blijft. Dit helpt om de ontlasting vaster te maken. Je kunt volle melk(producten) geven en kies voor margarine bij de maaltijden.

Probeer het gebruik van heldere vruchtensappen te beperken, zoals appelsap, bosvruchtensap, druivensap, perensap, diksap en siroop. Vruchtensappen bevatten veel suiker (fructose), wat diarree kan veroorzaken. Je kunt beter troebele sap geven en niet meer dan 2 bekertjes van 250 ml per dag. Geef je kind ook elke dag 2 tot 3 bekertjes melk, yoghurt, karnemelk of pap.

Voedingsstof Aanbevolen Hoeveelheid Opmerkingen
Vocht 2-3 liter per dag Water, thee, bouillon, verdund vruchtensap
Vezels Voldoende (bruinbrood, groente, fruit) Werken als een spons in de darm
Melkproducten (kinderen) 2-3 bekertjes per dag Melk, yoghurt, karnemelk of pap

Wanneer een Arts Raadplegen?

Gaat de diarree niet over, ga dan altijd naar de huisarts. Als je ongeneeslijke kanker hebt, kun je last krijgen van diarree. Soms is de oorzaak te behandelen. Vaak krijg je medicijnen tegen de diarree. Iets aanpassen in je voeding helpt meestal niet. Het is heel belangrijk om veranderingen in je poep te melden bij je arts of verpleegkundige. Denk aan de kleur, de vorm en de geur van je poep.

Bel de huisarts of huisartsen-spoedpost bij koorts of klachten van uitdroging. Heb je klachten die bij uitdroging kunnen passen? Als je last hebt van diarree is het belangrijk om dit met je arts te bespreken. Je arts kan onderzoeken waar de diarree vandaan komt. Samen kun je kijken of en hoe de diarree te behandelen is.

Neem contact op met uw dokter als:

  • De diarree langer dan een paar weken duurt.
  • De diarree gepaard gaat met vermoeidheid en duizeligheid.
  • U bloed ontdekt in uw ontlasting.

labels:

Zie ook: