Diarree is dunne, waterige poep. Bij diarree heeft iemand meerdere malen per dag hele dunne ontlasting. Diarree is een maag-darmziekte, waarbij sprake is van dunne ontlasting gedurende meer dan 4 keer per dag. Meestal gaat diarree na een tijdje vanzelf weer over. Diarree gaat meestal vanzelf over binnen 1 week. Na 10 dagen is het weg bij 9 van de 10 mensen. Acute diarree is diarree die plotseling ontstaat en niet lang duurt.

Klachten bij Diarree

Je kunt de volgende klachten hebben bij de diarree:

  • pijn in je buik

Je kunt pijn hebben die er de hele tijd is, of krampen. Bij krampen kun je de poep moeilijk tegenhouden.

Oorzaken van Diarree

Als je diarree hebt, komt dit meestal door buikgriep. Diarree komt vaak door een virus. Soms komt het door bedorven voedsel. Je krijgt dan diarree door een virus, bacterie of parasiet. Die komt via je mond in je darm. Acute diarree ontstaat meestal door een besmetting met virussen, bacteriën of parasieten. Een veelvoorkomende vorm van acute diarree is de zogenoemde buikgriep.

Via je mond komt het virus, de bacterie of de parasiet in je darm. Daar geven ze een ontsteking van de darm. De darm kan dan minder vocht opnemen. Er blijft veel vocht in de darm zitten. Je poep wordt dan dunner.

Van jouw poep, braaksel of speeksel kan ook weer iemand anders ziek worden. Bijvoorbeeld via de wc of ongewassen handen.

Buikgriep

Meestal komt dit door een virus. Je kunt het krijgen via poep, braaksel of speeksel van iemand anders. Bijvoorbeeld als je naar dezelfde wc gaat en je wast je handen daarna niet. Misschien eet je daarna met je handen of doe je je vingers in je mond. Het virus komt dan via je mond in je darm.

Of als je uit een gebruikt glas of flesje van iemand anders drinkt. Of als je ongewassen bestek van iemand anders gebruikt. Je kunt het ook krijgen via de lucht. Bijvoorbeeld als iemand in je buurt het virus heeft en moet hoesten of niezen.

Bedorven Voedsel

Meestal komt dit door een bacterie in eten of drinken. Je eet bijvoorbeeld kip of ander vlees dat niet goed gaar is. Of je eet voedsel dat te lang of te warm bewaard is. Misschien heb je water gedronken dat niet gekookt of gezuiverd is.

Als je tijdens of direct na een reis diarree krijgt, heet dat reizigersdiarree. De diarree komt dan ook vaak door bedorven voedsel.

In rauw vlees, zoals kip en varkensvlees, zitten bacteriën waarvan mensen ziek kunnen worden. Normaal veroorzaakt het eten van besmet vlees niet direct een infectie. Dit risico bestaat wel wanneer vlees niet koel bewaard wordt waardoor bacteriën zich kunnen vermeerderen. Of wanneer het vlees niet goed genoeg doorbakken wordt, zodat niet alle bacteriën worden gedood.

Andere Oorzaken

Soms heeft diarree een andere oorzaak. Dat komt vaker voor bij mensen die langer dan 2 of 3 weken diarree hebben. Diarree kan ook het gevolg zijn van een (te) snelle passage van ontlasting door de darm. Dit gebeurt bijvoorbeeld door stress of spanningen.

Ook acute diarree door een bacterie of parasiet komt vaak voor. Eten of drinken van besmet voedsel of water is vaak de oorzaak. Dit soort darminfecties ontstaan vaker in het buitenland (bijvoorbeeld tijdens een vakantie). In het buitenland is de hygiëne soms minder en er zijn andere virussen, bacteriën en parasieten dan thuis.

Sommige mensen kunnen bepaalde voedingsmiddelen niet verdragen. Dit wordt voedselintolerantie genoemd. Een bekend voorbeeld hiervan is lactose-intolerantie.

Uitdroging bij Diarree

Bij diarree verlies je veel vocht. Je verliest extra veel vocht als je ook overgeeft, koorts hebt of als het warm is. Als je veel vocht verliest en te weinig drinkt, kun je uitdrogen. Vooral ouderen boven de 70 jaar en kinderen onder de 2 jaar kunnen snel uitdrogen. Bij gezonde volwassenen is de kans op uitdrogen erg klein.

Klachten bij Uitdroging

Als je uitdroogt, kun je 1 of meer van deze klachten krijgen:

  • Je plast niet of weinig. Als je toch plast, is je plas donker.
  • Je hebt erg veel dorst.
  • Je hebt een droge mond.
  • Je voelt je suf.
  • Je voelt je duizelig of valt flauw.

Bij ernstige uitdroging kun je ook deze klachten krijgen:

  • Je bent in de war.
  • Je ademhaling gaat snel.
  • Je hartslag gaat snel.
  • Je armen en benen voelen koud.

Heb je klachten die bij uitdroging kunnen passen? Bel dan de huisarts of huisartsen-spoedpost.

Wat te Doen bij Diarree en Overgeven

Bij diarree en overgeven is het belangrijk dat je extra vaak drinkt (2 of 3 liter per dag). Drink extra vaak, zodat je niet uitdroogt. Hoe meer diarree of overgeven, hoe meer je moet drinken om niet uit te drogen. Drink bijvoorbeeld elke keer een glas water, thee of bouillon nadat je diarree had.

Drink kleine beetjes tegelijk als je overgeeft. Bijvoorbeeld elke 5 tot 10 minuten 1 of 2 slokken. Zo hou je toch wat vocht binnen. Als je je wat beter voelt, kun je langzaam weer wat meer in 1 keer gaan drinken. Als je ook koorts hebt, is drinken nog belangrijker.

Een paar dagen niet of minder eten is niet erg. Je hoeft jezelf niet te dwingen om te eten. Als je weer trek hebt, kun je weer eten waar je zin in hebt. Begin met kleine beetjes. Als je kunt eten, voel je je meestal meteen wat beter. Helemaal niet eten of een speciaal dieet is niet nodig.

Bij buikkrampen kun je het beste kleine beetjes eten en drinken. Als er iets in je maag komt, merken je darmen dat ook. Soms krijg je dan weer een golf van diarree. Dat betekent niet dat je iets verkeerds gegeten hebt. Je maag en darmen zijn nog gevoelig. Ook als je in 1 keer veel drinkt, kun je meteen naar de wc moeten.

Blijf letten op klachten die kunnen betekenen dat je uitdroogt. Denk je dat je uitdroogt? Bel dan meteen je huisarts of de huisartsen-spoedpost.

Wat te Eten bij Diarree

Eet gewoon waar je trek in hebt. Eet zo gevarieerd mogelijk. Speciale voedingsmiddelen zijn niet nodig. Eet gewoon waar je trek in hebt. Probeer zo gezond mogelijk te blijven eten, eventueel in kleinere porties. Speciale voedingsmiddelen zijn niet nodig. Bij acute diarree is meestal geen behandeling nodig.

Drink geen zoete dranken als de diarree langer dan 1 week duurt of steeds terugkomt. Dus geen appelsap, melk, energie-dranken, frisdranken en light-dranken (zoals cola light). Soms kunnen de darmen tijdelijk minder goed tegen deze drank als je diarree hebt (gehad).

Door de diarree krijgen je darmen minder tijd om voedingsstoffen op te nemen. Daardoor is het juist goed om wat meer te eten als dat lukt. Zo zorg je dat je voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt en dat je lichaam niet uitgedroogd raakt. Een streng dieet is niet nodig. Dit kan er namelijk voor zorgen dat je darmen zich minder goed herstellen.

Voedingsadviezen

Door je voeding aan te passen, kan je de spijsvertering eigenhandig verbeteren. Bij overgewicht kan afvallen helpen om klachten te verminderen. Eet kleine porties, nuttig ze aan een rustig tempo en kauw goed.

  • Eet veel vezels: Vezels in de darmen houden de ontlasting soepel en geven volume en stevigheid. Ze nemen water op en zorgen zo voor een stevigere ontlasting. Bruinbrood of volkorenbrood is beter dan witbrood omdat het veel meer vezels bevat. Kies voor fijne vezels zoals in fijn volkorenbrood, aardappelen en fruit. Deze vezels zorgen niet voor extra prikkels in je darmen.
  • Drink minstens 1,5-2 liter per dag: Dat zijn ongeveer 10 glazen. Alle soorten vocht tellen mee. Denk aan water, koffie, thee en bouillon, of af en toe ter variatie sap, limonade, appelmoes, vla, en yoghurt. Veel drinken kan in het begin lastig zijn omdat je niet altijd dorst hebt.
  • Neem vaker kleinere porties: Neem in plaats van 3 grote maaltijden vaker kleinere porties op een dag. Dit is beter voor je maag en darmen.
  • Zout aanvullen: Als je diarree hebt, verlies je veel zout. Dat moet worden aangevuld. Neem regelmatig een kopje soep of bouillon. Dat kun je zelf maken, maar bouillon van een bouillontablet of oplossoep zoals Cup-a-Soup zijn ook goed. Eet op brood hartig beleg zoals kaas of hummus. Kies als tussendoortje blokjes kaas, olijven, zoutjes of gezouten noten.

In onderstaande tabel staan de meest voorkomende producten met vezel.

Product Hoeveelheid vezels (gram)
Bruinbrood (1 snee) 2
Volkorenbrood (1 snee) 3
Appel (1 stuk) 2
Banaan (1 stuk) 1
Aardappelen (1 portie) 2

Medicijnen bij Diarree

Loperamide maakt diarree minder. Het wordt gebruikt bij acute diarree en bij chronische diarree. Diarreeremmers zoals loperamide zijn een veilig optie wanneer je last hebt van acute infectieuze diarree. Ze helpen om diarreeklachten te verminderen.

ORS is een drankje met speciale suikers (glucose) en zouten. Die heeft het lichaam nodig om vocht op te nemen en vast te houden. Neem ORS als je meer kans hebt op uitdroging of al uitgedroogd bent. Je kunt ORS zonder recept kopen bij de apotheek of drogist. Het is een drankje of een poeder waarmee je zelf het drankje maakt. Lees eerst de bijsluiter. Meng ORS met water, niet met eten of ander drinken.

Probiotica zijn niet zomaar pilletjes tegen diarree: het zijn levenden micro-organismen met een positief effect op de darmflora.

Wanneer naar de Huisarts

Bel de huisarts of huisartsen-spoedpost bij koorts of klachten van uitdroging. Acute diarree door een buikgriep of door het eten of drinken van besmet voedsel of water, geneest meestal vanzelf. Gaat de diarree niet over, ga dan altijd naar de huisarts.

Voorkomen van Diarree

Voorkom dat je anderen ziek maakt. Blijf vaak je handen wassen. Nadat je naar de wc bent geweest. En voor het eten of koken. Blijf vaak je handen wassen. Nadat je naar de wc bent geweest. En voor het eten of koken. Was en droog je handen elke keer als je naar de wc bent geweest. En voordat je eten of drinken klaarmaakt. Was gebruikte glazen, borden en bestek goed af.

Voorkom dat je weer diarree krijgt. Ga veilig om met voedsel: Bewaar resten van je maaltijd altijd in de koelkast. Niet langer dan 2 dagen. Resten van afhaalmaaltijden kun je beter niet bewaren. Neem elke dag een schone vaatdoek. Gebruik alleen schone messen en snijplanken. Gebruik aparte messen en snijplanken voor rauw vlees.

Was regelmatig je handen met water en zeep. Droog ze ook goed af. Was en droog elke keer als je naar de wc bent geweest. En voor en na het koken. Vooral na het aanraken van rauw vlees. Droog na het wassen je handen goed af met een schone handdoek of papieren doekjes. Gooi de doekjes meteen weg.

labels:

Zie ook: