Het is belangrijk om te begrijpen waarom uw kip afwijkend gedrag vertoont. Een van de meest voorkomende vragen van kippenhouders is: "Waarom blijft mijn kip in het hok zitten?" Er kunnen verschillende oorzaken zijn voor dit gedrag, variërend van broedsheid tot ziekte en omgevingsfactoren. In dit artikel bespreken we de meest voorkomende redenen en hoe u hiermee om kunt gaan.

Broedsheid bij kippen

Uw kip vertoont broeds gedrag wanneer de hen haar nest maar niet wil verlaten. Ze zal dagen achter elkaar in het hok blijven zitten. Als u de hen probeert te pakken, begint ze te pikken en te tokken. Het lijkt erop dat de kip ziek is, maar dat is ze gelukkig niet. Broedsheid betekent dat het vrouwelijke hormoon prolactine haar werk laat doen en ze kuikens wil uitbroeden.

Sommige kippenrassen zijn vaker broeds dan andere rassen. Goede legrassen zoals Barnevelders, Sussex, Bielefelders en andere goede leggers zijn nauwelijks broeds, hooguit een enkele keer per seizoen. En dat terwijl hennen van andere rassen; zoals Cochins, Zijdehoenders en Wyandottes vaker broeds kunnen worden. Kippen kunnen ook broeds worden als er geen haan in de groep rondloopt. De kip weet niet of een ei wel of niet bevrucht zal zijn. Ondanks dat haar eieren onbevrucht zijn, zal ze alsnog op haar eieren gaan broeden en zal ze pas stoppen zodra er kuikens uitkomen of als de productie van prolactine reduceert.

Wat te doen bij broedsheid?

Een broedse kip blijft net zo lang op haar eieren zitten totdat er kuikens uitgebroed worden. Tijdens dit proces zal ze haar eieren beschermen voor alles en iedereen. Als u de kip benadert zal ze haar veren opzetten, ze gaat pikken en ze zal een tokkend/piepend geluid maken. Verder is een broedse kip te herkennen aan haar kale buik (in een verder stadium). Wanneer u geen kuikens wilt krijgen zijn er op het internet heel veel verschillende manieren te vinden om een kip broeds-af te krijgen.

Zo kunt u er bijvoorbeeld kiezen om een kip iedere dag van het nest af te halen en dan met zijn kont in een emmer koud water dompelen. Dit zou moeten helpen, maar is vaak zonder resultaat. Wij hebben dé oplossing voor uw broedse kip: een anti-broedshok. Door de broedse hen in dit hokje te zetten kan ze niet broeden. Dit komt doordat ze met haar billen op een stuk gaas boven de grond zit en het onder de kont van de kip ventileert. Zet de kip apart in dit hok met haar eigen voer- en waterbakje. Na een paar dagen zal de hen in het hok heen en weer lopen en dan kan ze weer terug in het kippenhok geplaatst worden.

  1. Als u ziet dat de kip broeds wordt, dan pakt u de hen op en zet haar in het anti-broedshok. Zorg ervoor dat het anti-broedhok op een koele plek staat, zoals in een schuur of garage. De hen zal wat overstuur zijn, maar dat is helaas even niet anders.
  2. Hang een voer- en waterbakje op in de kooi. Door het water kunt u wat multivitamine doen, dit om de weerstand van het dier hoog te houden.
  3. Als de kip niet meer broeds is, dan zal dat goed te merken zijn. Ze zal actiever zijn en weer normaal eten en drinken.
  4. Wanneer de kip niet meer broeds blijkt te zijn, dan zet u de hen weer bij de andere kippen. Controleer of ze normaal blijft rondlopen. Gaat ze weer zitten?

Wanneer u kuikentjes wilt uitbroeden met uw broedse hen, dan kunt u de natuur haar werk laten doen. Controleer na een dag of 10 of er geen onbevruchte eieren onder de kip liggen met behulp van een schouwlamp. De hen zal de eieren in 21 dagen uitbroeden en zal zich daarna over het kroost ontfermen. Vanaf dat moment biedt u kuikenvoer en water aan bij het nest. Biedt dit aan in een kuikenvoerbak en een kuikenwatersilo.

Doorgaans kunt u de kloek gewoon in het verblijf laten rondlopen met de andere kippen erbij. Het is erg belangrijk om de hen tijdens haar broedproces goed in de gaten te houden. Doordat de kip tijdens het broeden slechts 20-30% van haar gebruikelijke hoeveelheid voedsel opneemt zwakt de hen erg af. Biedt ze daarom tijdens het broeden extra vitamine, voer en water aan in het hok waar ze broedt.

Het is goed om te weten dat iedere kip broeds kan worden. Het is eenmaal een natuurlijk hormoon dat iedere hen bij zich draagt. Hennen die vaak broeden, leggen over het algemeen minder eieren en tijdens het broeden legt een kip zelfs helemaal geen eieren. Bent u een kippenhouder die de dieren voor de gezelligheid heeft, dan is het dus geen probleem. Gaat het u echt om de eieren, probeer dan een broedend ras te mijden.

Het belangrijkste is: Wanneer de hen broeds wordt en u wilt geen kuikens, handel dan adequaat door de kip direct apart te zetten in het anti-broedshok. De kip zal dan binnen enkele dagen weer rondlopen en u kunt weer van de eitjes smullen!

Ziekte als oorzaak

Een gezonde hen of haan scharrelt druk rond in het kippenhok, is sociaal en heeft een glanzend verenkleed. Kippen kunnen door verschillende redenen ziek worden, maar laten dit vaak niet goed zien. Een zieke kip probeert zich zo normaal mogelijk te gedragen. Zwakkere kippen worden namelijk vaak gepest door de rest van de groep. Er zijn een aantal kenmerken waar je een gezonde kip aan kunt herkennen. Observeer je kippen regelmatig. Gezonde kippen zijn altijd in de weer. Ze scharrelen rond, springen op dingen en zijn met elkaar bezig.

Het zit in het instinct van de kip om het grootste deel van de dag rond te scharrelen in een zoektocht naar voedsel. De kippen krabben de bodem open met hun poten en pikken in de grond op zoek naar kleine beestjes en zaden om te eten. Het verenkleed vertelt veel over de gezondheid van de kip. Een gezonde kip zit lekker in haar vel en heeft een glanzend verenkleed. Kippen hebben een zogenaamde vetnippel op de rug. Het vet dat hieruit komt wordt gebruikt om het verenkleed mee in te smeren. Dit vet werkt isolerend en draagt bij aan een goed beschermd verenkleed.

Een zieke kip vertoont afwijkend gedrag. Zieke kippen zonderen zich af en scharrelen minder. Vaak zie je dat het verenkleed ook niet meer goed onderhouden wordt. Ook heeft de kip last van bepaalde symptomen, die veroorzaakt worden door de ziekte. Maar dit gedrag vertelt nog niet meteen waar de kip precies aan lijdt. Door goed op de symptomen te letten kan er een hoop duidelijk worden over de ziekte van de kip.

Er zijn verschillende ziektes die kippen kunnen krijgen. Deze worden veroorzaakt door bacteriën, virussen, parasieten of afwijkende cellen. Als beginner is het erg lastig om te zien waar de kip last van heeft. Sommige symptomen kunnen voorkomen bij meerdere soorten ziektes of plagen. Omdat het om levende dieren gaat, raden we bij twijfel altijd aan om een dierenarts te raadplagen.

Symptomen van een zieke kip

  • Diaree: gezonde ontlasting is stevig, droog en groenbruin van kleur met een witte punt. Wanneer dit afwijkt is er iets mis met de kip.
  • Jeuk: veel jeuk wijst vaak op een huidaandoening.
  • Kale plekken: tijdens de rui is het normaal dat de kippen kale plekjes hebben.
  • Verlammingsverschijnselen: de kip kan bij een verlamming bepaalde lichaamsdelen niet meer bewegen en sleept deze mee.
  • Opgezette poten: bepaalde kippenziekten zorgen ervoor dat de poten opzwellen.
  • Vermagering: een zieke kip eet minder, waardoor ze al snel afvalt.
  • Verminderde eierproductie: het maken van een ei kost veel energie, iets wat een zieke kip niet heeft.

Specifieke symptomen van kippenziekten

  • Kalkpoten: te herkennen aan schilferige, opgezette poten.
  • Bloedluis: laat rode bultjes achter op de huid bij de poten en veroorzaakt veel jeuk en pijn. De kippen zijn erg vermoeid en kunnen op ten duur lijden aan bloedarmoede. De bloedluis zelf verstopt zich overdag in naden van het kippenhok.
  • Wormen: te herkennen aan diarree, vermagering, verbleekte kam en lellen en sufheid. De symptomen lijken op die van coccidiose.
  • Coccidiose: zorgt voor diarree, dat soms gepaard gaat met bloed. De kippen gaan ‘bol’ zitten en zijn vermoeid.
  • Bumblefoot: te herkennen aan dikke, opgezette poten. Op de poten vind je wondjes en korsten.
  • Favus: wordt ook wel poederkam genoemd. De kam en lellen hebben witte schilferige plekken.

De darmen van kippen hebben veel te voorduren. Een gespecialiseerde dierenarts kan gelukkig veel informatie uit de mest halen. Om te voorkomen dat je medicijnen geeft voor ziektes waar de kippen geen last van hebben, kun je mestonderzoek bij de kippen uit laten voeren.

Kippen die in de rui zijn gedragen zich vaak net als een zieke kip. Ze zien er bleker en dunner uit, hebben soms kale plekken en zijn minder actief. Wat opvalt is dat het kippenhok vol met veren ligt. De kippen voelen zich niet zo lekker, de rui vraagt namelijk veel energie van ze.

Weerstand en leefomstandigheden

Kippen worden minder snel ziek wanneer zij een goede weerstand hebben. Kippen met een goede gezondheid zijn beter bestand tegen infecties en andere kippenziekten. Ze herstellen ook beter en sneller. Hoe hoog de weerstand van een kip is, hangt direct samen met de levensomstandigheden van de kip.

Kippen die bijvoorbeeld niet voldoende kunnen scharrelen, krijgen niet genoeg beweging. Dit heeft weer invloed op de gezondheid en dus de weerstand van de kippen. Plotselinge gebeurtenissen kunnen stress opleveren bij kippen. Denk hierbij aan werkzaamheden in de tuin, het bijplaatsen van nieuwe dieren, een verhuizing of een ritje dierenarts. Stress maakt kippen kwetsbaar voor ziektes.

Een slecht onderhouden kippenhok heeft invloed op de weerstand van de kippen. Als het verblijf te vochtig is, te koud of te veel tocht doorlaat, is dit erg slecht voor de gezondheid van de kippen. In vochtige verblijven gedijen schimmels, bacteriën en parasieten daarnaast beter dan in droge verblijven.

Kippen halen hun energie uit hun voeding. Daarom speelt het kippenvoer een grote rol voor de gezondheid van de dieren. Goed gebalanceerd kippenvoer bestaat uit vetten, koolhydraten en eiwitten.

Andere mogelijke oorzaken

Naast broedsheid en ziekte zijn er nog andere redenen waarom een kip in het hok kan blijven zitten:

  • Roofdieren: Roofdieren zoals vossen, katten, ratten en dassen kunnen uw toom angst aanjagen.
  • Overbevolking: Kippen hebben voldoende persoonlijke ruimte nodig. Overbevolking kan leiden tot stress en ziekte.
  • Spanningen onderling: Pesten komt regelmatig voor bij kippen.
  • Mijten en parasieten: Ongedierte zoals bloedluis kan kippen 's nachts onrustig maken.

Tabel: Mogelijke oorzaken en oplossingen

Oorzaak Symptomen Oplossing
Broedsheid Kip blijft in nest zitten, pikt en tokkelt, kale buik Anti-broedshok, eieren verzamelen
Ziekte Afwijkend gedrag, verminderde activiteit, symptomen zoals diarree, jeuk, kale plekken Dierenarts raadplegen, mestonderzoek, goede leefomstandigheden
Roofdieren Angstig gedrag, kippen willen niet 's nachts naar het hok Lamp met bewegingssensor, veilig hok
Overbevolking Stress, agressie, ziektes Meer ruimte bieden
Pesten Ontbrekende veren, gewichtsverlies, bloed op de huid Oorzaak vaststellen, anti-verenpikspray, pestkop scheiden
Mijten en parasieten Onrust, jeuk, bloedluis Middelen tegen mijten en parasieten gebruiken

labels: #Kip

Zie ook: