Aan het slachten van je eigen pluimvee zijn regels gebonden. Het slachten van kippen buiten het slachthuis is toegestaan, mits aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan. In dit artikel worden de regels en stappen besproken die van belang zijn bij het zelf slachten van kippen.

Wettelijke Basis en Vereisten

Het slachten van kippen buiten een slachthuis is toegestaan volgens Artikel 5.3 van het Besluit houders van dieren. Een van de belangrijkste regels is dat pluimvee buiten een slachthuis altijd verdoofd (bedwelmd) moet zijn.

Voor het beëindigen van een leven van pluimvee gelden de volgende eisen, zoals vastgelegd in verordening (EG) nr. 1099/2009 (pdf). Bij het doden is het belangrijk dat het dier geen vorm van pijn, spanning of lijden kan ervaren. Het dier moet direct dood zijn en mag niet lijden.

Verdoving en Doden

De kop afhakken zorgt niet voor een directe dood zonder pijn. Hiervoor moet het dier eerst verdoofd zijn. Dit kan je doen door bijvoorbeeld een krachtige slag op de kop te geven. Let wel op, dit mag alleen bij pluimvee tot 5KG. De nek omdraaien, als verdoving, van het dier mag alleen bij pluimvee tot 3KG.

Verkoop van Vlees

Als je het dier wilt slachten op een goede manier is kennis en doeltreffendheid belangrijk. Als het pluimvee gedood wordt voor het vlees, dan mag je als houder van het dier het vlees niet verkopen aan andere. Als bedrijfsmatige houder mag je een kleine hoeveelheid pluimvee slachten voor verkoop. Hier gelden strenge regels voor die je kunt vinden in: Verordening (EG) Nr. 1099/2009, artikel 3, lid 1 en artikel 4 lid 1. Je mag het vlees rechtstreeks leveren aan de consument, horeca of plaatselijke detailhandel. Daarnaast mag je maximaal 200 stuks per week en maximaal 2000 stuks in het jaar leveren.

Stappenplan voor het Zelf Slachten van Pluimvee

In de onderstaande stappen leggen we uit hoe je te werk kunt gaan bij het zelf slachten van pluimvee. Er zijn meerdere mogelijkheden en meningen.

  1. Voorbereiding: Voordat je een kip gaat slachten is het aan te raden om de kip 12 uur voor het slachten niks meer te voeren. Zo kan de kip zijn maag als het waren reinigen. Hierdoor krijg je minder viezigheid tijdens het leeghalen van de kip! Het is ook handig om de kip geen stress te geven voor het slachten. Laat de kip de dag zelf dus met rust en creëer geen angst bij de kip. Een kip met stress smaakt anders dan een kip zonder stress.
  2. Verdoving: Voor het slachten buiten een slachthuis is het verplicht om pluimvee eerst te verdoven (ook wel bedwelmen genoemd). Doe je dat niet is het strafbaar. Toch blijft de meest gebruikte methode voor de kleinere boeren het omdraaien met de hand of via een stroomschok. Een harde klap op het hoofd gaat namelijk niet altijd goed. Hier is veel ervaring en precisie voor nodig.
  3. Slachten en Leegbloeden: Nadat de kip verdoofd is hang je het ondersteboven in een daarvoor bedoelde slachttrechter. Gebruik een scherp mes (want dat is een veilig mes) om de halsslagader aan beide kanten van de hals door te snijden. Je kunt ook direct de kop eraf snijden. Laat de kip volledig leegbloeden terwijl die in de slachttrechter hangt. De kip kan na het doorsnijden van de slagaders nog stuiptrekkingen vertonen, maar dat betekent verder niks. De kip zal geen pijn lijden.
  4. Veren Plukken: De veren van de kip plukken kan met de hand of een plukmachine. Verwarm de huid voordat je dit gaat doen. Dompel de kip kort in een bak met warm water van 60 graden. Dit maakt de veren losser, zodat het plukken een stuk makkelijker gaat. Slacht je vaker kippen dan is een plukmachine erg handig! Doe je het met de hand? Lukt het niet om de veren makkelijk uit de kip halen. Het plukken met de hand kan erg vermoeiend zijn en het duurt relatief lang. Pak hiervoor gemiddeld 20 minuten per kip als je wat ervaren bent en 30 minuten als je net begint. Extra tip: Als je gebruik maakt van een plukmachine is het slim om met een koude straal water in de ton of machine te spuiten. Hierdoor wordt de kip niet alleen schoon, maar de veren gaan er nog makkelijker af! Gebruik hiervoor wel een krachtige straal.
  5. Schoonmaken en Uitsnijden: Nadat je de kip mooi kaal hebt geplukt wordt het aangeraden om het dier op te hangen. Het is ook mogelijk om het dier uit te snijden op een vleesplank. Steek vervolgens het mes in de en trek het mes door tot aan de punt van de borst. Hierdoor ontstaat er een snede waar de hand in kan. Daarna haal je de maag, hart en lever uit de kip. Let goed op dat je de lever voorzichtig eruit haalt er is namelijk een mogelijkheid dat de galblaas klapt. Bij iedere stap moet je goed alles spoelen om het lekker fris te houden.

Dierenwelzijn en Toezicht

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op dierenwelzijn. Daarom controleren we ook of veehouders zich aan de regels houden als ze een dier doden. Omdat onze inspecteurs niet altijd en overal aanwezig kunnen zijn, geven we ook voorlichting over wat er in de wet staat.

Toezicht op de slacht van pluimvee buiten een slachthuis vindt plaats op basis van meldingen. Per melding wordt een afweging gemaakt of er potentieel sprake is van een overtreding en of een fysieke inspectie wordt uitgevoerd.

Alternatieve Visie

Bij restaurant Upstick in Arnhem houd je een verdoofde kip eerst vast bij de slacht en help je bij het plukken van de veren, voordat je zelf aan tafel mag genieten van je kip. Restauranteigenaar Wander Alblas wil klanten laten nadenken over hun vleesconsumptie. "Het is belangrijk dat we beseffen wat we eten."

Regels voor Professionele Dierhouders

Onder strenge voorwaarden mogen veehouders hun dieren zelf doden of slachten. Deze informatie is bedoeld voor professionele dierhouders en gaat alleen over landbouwhuisdieren. Dit zijn dieren die gehouden worden voor de productie van melk, vlees, wol, veren, eieren of andere dierlijke producten.

Samenvatting van Belangrijke Punten

  • Pluimvee moet altijd verdoofd worden voor de slacht buiten een slachthuis.
  • Er zijn specifieke methoden voor verdoving toegestaan, afhankelijk van het gewicht van het dier.
  • De NVWA houdt toezicht op de naleving van de regels voor dierenwelzijn.
  • Het is belangrijk om kennis te hebben van de juiste slachttechnieken om onnodig lijden te voorkomen.

labels: #Kip

Zie ook: