Aardappelen oogsten in de moestuin is altijd een beetje spannend. Kies je het juiste moment, dan beloon je jezelf met stevige, smakelijke knollen. Oogst je op het verkeerde moment, dan loop je kans op een magere of zelfs mislukte oogst.

Het lijkt simpel: je stopt wat knollen in de grond, wacht een paar maanden, en dan kun je aardappelen oogsten. Maar het exacte moment waarop je je piepers uit de grond haalt, maakt een wereld van verschil. Oogst je te vroeg, dan zijn de knollen klein en niet volledig ontwikkeld. Wacht je te lang, dan loop je kans op rot, schurft of vraatschade.

Wanneer kan je aardappels oogsten?

Na een kwartaal worden in de zomer aardappelen geoogst, voordat de aardappelziekte begint. Na een paar maanden teelt zijn de aardappelen klaar om geoogst te worden. Eind april geplante knollen kunnen al eind juni geoogst worden, late rassen in juli en augustus.

Vroege, midden en late aardappels: Je hebt 3 verschillende varianten van aardappels wanneer je ze kan oogsten en dat zijn vroege, midden en late aardappels. Vroege aardappels sterven vaak al rond eind juni af, de midden aardappels eind juli begin augustus en de late aardappels zullen eind augustus of begin september klaar zijn. Dus welk soort aardappel je poot zegt wel iets over de oogst tijd.

Vergeet niet dat je dus alle aardappels kan oogsten vanaf dat er bloemen in zitten voor krieltjes maar als je grote aardappels wil verschilt het dus per soort wanneer je ze moet oogsten. Zodra er bloemen in je planten zitten, zitten er al kleine aardappels aan de plant. Deze worden krieltjes genoemd. Ze zijn natuurlijk verschrikkelijk lekker dus zeker de moeite waard maar als je grotere aardappels wil kan je ze beter oogsten nadat de plant afgestorven is. De plant word dan droog en geel en gaat plat liggen.

Het juiste moment hangt af van het type aardappelras, de omstandigheden tijdens het groeiseizoen én van hoe je de aardappels wilt gebruiken. Sommige rassen kun je al 50 dagen na het poten oogsten, andere hebben meer dan 120 dagen nodig.

De plant begint te bloeien: Dit wijst erop dat de knollen bijna volledig gevormd zijn en dat ze beginnen aan de rijpingsfase.

Het loof vergeelt en verwelkt geleidelijk: De plant stopt met groeien en stopt zijn energie volledig in het afrijpen van de knollen.

De bovengrondse plant is afgestorven: De knollen worden niet meer groter en zijn volledig rijp.

Vroege rassen zoals Frieslander of Eersteling zijn al zo’n 50 à 60 dagen na het planten klaar voor de oogst. Als je in april de aardappelen hebt gepoot, kun je dus al in juni de eerste aardappels rooien. Die zijn dan ongeveer zo groot als een kippenei. Je kunt voorzichtig onder de plant voelen of er al mooie, stevige aardappeltjes zitten. Deze heerlijke nieuwe aardappelen kun je niet lang bewaren, dus rooi niet te veel planten per keer.

Middenvroege rassen, zoals Carolus of Vitabella, hebben wat meer tijd nodig: meestal zo’n 90 tot 100 dagen. Dat betekent oogsten tussen half juli en eind augustus, zodra het loof afsterft.

Late aardappels zoals Sevilla of Nicola zijn ideaal voor wintervoorraad, maar vragen geduld: 120 tot 150 dagen. Dat betekent oogsten vanaf begin september tot ver in oktober. Wacht in elk geval met oogsten tot het loof volledig is afgestorven.

De meeste vroege en middelvroege aardappelen kunnen in juli/augustus geoogst worden. Halflate of late rassen oogst je vervolgens in september of oktober.

Tabel met oogsttijden per type aardappel:

Type Aardappel Oogsttijd
Vroege Aardappelen Eind Mei / Begin Juni
Middenvroege Aardappelen Half Juli / Eind Augustus
Late Aardappelen Begin September / Oktober

Hoe worden aardappelen correct geoogst?

Een steeds meer verdorde spruit duidt op het begin van het zomeroogstseizoen voor aardappelen. Kies een droge, zonnige dag en oogst bij voorkeur in de ochtend, zodat je de knollen na het rooien een paar uur goed kunt laten drogen op de grond. De grond moet een beetje droog zijn om de aardappelen beter uit de grond te kunnen halen.

Met een spitvork wordt een plant uitgegraven en wordt de rijpheid van de knollen gecontroleerd. Gebruik een spitvork en werk van buiten naar binnen, zodat je de knollen niet beschadigt. Til de plant voorzichtig bij de basis op en haal de aardappels uit de grond.

Voordat de aardappelknollen worden gerooid, worden de bruine scheuten dicht bij de grond afgesneden met een snoeischaar. Als de bovengrondse delen van de plant ziek blijken te zijn, gaat de spruit bij het GFT, anders op de compost. Controleer bij het rooien of de aardappelknollen goed te verwijderen zijn en of de aardappelschil stevig aanvoelt. Zitten ze nog zeer vast, is het te vroeg om te oogsten. Rijpe aardappelen worden zorgvuldig opgegraven zonder ze te beschadigen. U graaft de grond in met de graafvork en tilt het wortelsysteem eruit door aan de overgebleven scheuten te trekken. Met de handen worden de knollen uit de grond geplukt. Ze drogen korte tijd in de lucht. Na het drogen worden de aardappelknollen grof schoongemaakt en eventuele vlekken of beschadigingen worden uitgesorteerd. Vervolgens doet u de aardappelen in een mand of bak.

Een aardappelplant kan tot 30 knollen produceren. Met een hark wordt de opgestapelde dam rechtgetrokken en over het hoofd geziene aardappelen worden eruit geplukt.

Steeds meer balkonkwekers ontdekken het telen van aardappelen in kuipen. Balkonaardappelen worden ook in de zomer geoogst als het kruid droog wordt. Oogsten in kuipen of potten is eenvoudig. U draait de bak om, plet de kluit en haalt de aardappelen eruit.

Hoe moeten aardappelen na de oogst worden bewaard en welke verwerking wordt aanbevolen?

Na de aardappeloogst worden de droge aardappelen gestapeld in kisten en kratten. De opbergkisten komen in koele, droge kelders, waar ze in het donker worden bewaard. Duisternis is belangrijk, anders beginnen de knollen te ontkiemen. Bij optimale bewaarcondities blijven aardappelen maandenlang eetbaar tot het voorjaar.

Als je je aardappels geoogst heb wil je ze natuurlijk ook bewaren. Na de oogst laat je de aardappels eerst drogen. Dit kan ik een losse laag ergens in een schuur doen maar je kan ze ook laten drogen in kratten met luchtgaten. Zorg dan wel dat je ze niet al te dik opstapelt zodat overal makkelijk lucht bij kan komen. Vervolgens kan je ze donker, koel en droog bewaren. Hou ze wel regelmatig in de gaten of er geen rotte aardappels tussen zitten want zodra er 1 gaat kan dit de rest ook aansteken. Verwijder de rotte aardappels dus zo snel mogelijk.

Bewaar ze daarna donker, koel (rond 8-10 °C) en droog, bijvoorbeeld in een houten kist of juten zak. De late rassen blijven zo maanden goed.

Wil je de aardappelen zo lang mogelijk bewaren? Zorg er dan voor dat alle beschadigde aardappelen, hoe klein ook, uit de stapel gehaald worden. Leg de goede aardappelen voorzichtig op een donkere, koele en vorstvrije plaats. Zorg er ook voor dat ze zeker niet nat kunnen worden! Kies ook aardappelen uit met een goede houdbaarheid.

labels: #Aardappel

Zie ook: