Tegenwoordig zie je het overal: havermout. Maar is havermout echt zo gezond als beweerd wordt? In de afgelopen jaren is havermout een populair product geworden ondanks dat het al decennia lang verkrijgbaar is. Havermout biedt allerlei voordelen. In dit artikel lees je alles over havermout.

Wat is Havermout?

Havermout wordt gemaakt van haver, een graansoort. Om havermout te maken worden de hele graankorrels geplet, gestoomd en vervolgens in stukjes geknipt. Het enige ingrediënt van havermout is dus havervlokken.

Tegenwoordig wordt havermout gemaakt van haverkorrels die geplet (=havervlokken) en vervolgens geknipt zijn. De naam havermout is feitelijk onjuist: de haver in havermout is tegenwoordig niet meer gemout. Met mouten wordt bedoeld dat de haver is ontkiemd en gedroogd. Tijdens het ontkiemen komen de suikers vrij en wordt de haver zoeter. De havermout uit de supermarkt is niet zo bewerkt. Misschien dat dit in het verleden wel het geval was. Met ‘mouten’ wordt in de praktijk nu ‘knippen’ of beter gezegd ‘malen’ bedoeld. Door haver te malen/knippen is de haver fijner van structuur. De haver in de supermarkt is vrijwel allemaal gestoomd. Het stomen is nodig om enzymen uit te schakelen die anders voor oxidatie van de vetzuren zorgen. Geoxideerd vet geeft haver een zeer wrange smaak. Havermout wordt vaak als ontbijt gegeten, in de vorm van pap.

Voedingswaarde van Havermout

Een portie (40 gram) havermout bevat ongeveer 149 kilocalorieën. De voedingswaarde van havermout is vergelijkbaar met bijvoorbeeld volkorenbrood en muesli. Maar havermout bevat aanzienlijk minder natrium in vergelijking met brood en muesli. Wil je weten hoe het zit met de andere voedingswaarden in 'havermout'? Wil je een andere hoeveelheid of eenheid kiezen? Vul dan de caloriechecker onderaan deze pagina in.

Havermout levert veel voedingsstoffen en weinig calorieën. Havermout is net als brood en muesli een bron van B-vitamines, ijzer en kalium. Zoals in de tabel hieronder te zien is, is de hoeveelheid ijzer in havermout twee keer zo veel als in volkorenbrood en muesli. De hoeveelheid kalium is hoger dan in volkorenbrood en lager dan in muesli.

Voedingsstof Havermout (per 40g) Volkorenbrood (per snee) Muesli (per portie)
Calorieën 149 kcal ca. 80 kcal ca. 200 kcal
IJzer Hoog Lager Lager
Kalium Middel Lager Hoger

Gezondheidsvoordelen van Havermout

Havermout biedt allerlei gezondheidsvoordelen:

  1. Havermout is rijk aan vezels. Het bekendste gezondheidsvoordeel hiervan is een betere darmflora en stoelgang. Een gezonde darmflora is belangrijker dan je wellicht denkt. Je darmflora is namelijk medebepalend voor je weerstand.
  2. Havermout bevat eiwitten. Dit zijn de bouwstenen van je lichaam en een belangrijke bron van energie. Eiwitten helpen je ook met afvallen.
  3. Havermout verzadigt ontzettend goed dankzij de vezels en eiwitten die erin zitten. Er is onderzoek gedaan naar de best verzadigende voeding. Hierdoor is havermout ideaal als je wilt afvallen. Doordat je je verzadigd voelt, eet je vanzelf minder.
  4. Havermout bevat vezels, die je helpen bij het verbeteren van je weerstand.
  5. Havermout is rijk aan twee goede energiebronnen: eiwitten en complexe koolhydraten. De koolhydraten in havermout zijn complexe (goede) koolhydraten, die veel vezels bevatten en langzaam worden omgezet in energie.
  6. Havermout helpt om diabetes type 2 te voorkomen en te behandelen.
  7. Havermout helpt je om je LDL-cholesterol (het slechte cholesterol) te verlagen.

Door de vezels in havermout kan het cholesterolgehalte verlaagd worden. Deze vezels binden het cholesterol, de galzouten en vocht, waardoor het risico op hart- en vaatziekte kan worden verminderd. Door de vezels, eiwitten en vetten is haver erg verzadigend. Het verzadigende gevoel van havermout draagt bij aan het behoud van een gezond gewicht. Hartziekten zijn wereldwijd doodsoorzaak nummer één.

Glutenvrij

Haver is van nature glutenvrij. Omdat er in bedrijven die haver en havermout verpakken ook glutenhoudende granen worden verwerkt, kan er hierdoor kruisbesmetting plaatsvinden. Als je glutenallergie (coeliakie) hebt, is het belangrijk om de verpakking te controleren. Mensen met coeliakie zullen dus altijd moeten kiezen voor havermout die gecertificeerd vrij is van gluten. Haver is van nature een glutenvrij product en komt uit oorspronkelijk uit Azië. Dat komt anderzijds doordat haver soms op dezelfde velden wordt verbouwd als tarwe of gerst.

Havermout in je Dieet

Ja, ondanks dat havermout koolhydraten bevat kun je het gebruiken als je koolhydraatarm eet. Maar: gebruik het wel met mate. Wil je havermout in je voedingspatroon verwerken? Als je wilt afvallen adviseren we om maximaal 50 gram havermout per dag te nemen. Wil je snel en gezond afvallen? Dan kun je prima havermout eten. Ons advies is om maximaal 50 gram havermout per dag te eten.

Onderzoek suggereert dat je iedere dag havermout kunt eten. Wel kan te veel havermout eten tot een verminderde opname van voedingsstoffen leiden. Havermout bevat namelijk het antinutriënt fytinezuur, dat de opname van bepaalde mineralen kan tegenwerken als je er te veel van binnenkrijgt. Om deze reden raden we aan om maximaal 50 gram havermout per dag te eten.

Hoe te Bereiden?

Een portie bevat voor een volwassene ongeveer 45 gram havermout en 250ml vocht. Pap werd vroeger altijd met melk gemaakt, de laatste jaren wordt havermout vaker in water gekookt. Fijne havermout is al na 2 minuten koken eetbaar, dikke biologische na 5 à 10 minuten. Vroeger werd aan havermout altijd gezoet met suiker of honing. Tegenwoordig zijn rozijnen of bananen ook populair.

Toepassingen van Havermout

Bij havermout denken de meeste mensen aan pap. Wil je een lekker warm ontbijt? Ga dan voor havermoutpap. Heb je liever een koud ontbijt? Ga dan voor overnight oats. Het verschil tussen deze twee ontbijten is dat je bij de havermoutpap de havermout met melk kookt en bij overnight oats de havermout, melk en eventuele toevoegingen als zaden en pitten een avond van te voren in de koelkast zet. De volgende ochtend heb je dan een makkelijk en snel ontbijt waarbij je eventueel alleen nog wat vers fruit aan hoeft toe te voegen. Een andere ontbijttip met havermout is mijn supersnelle havermoutcakeje. Héérlijk!

Je kunt echter met haver meer dan alleen pap maken. Zo kun je havermout ook door de yoghurt doen of verwerken in smoothies, muffins, koekjes, mueslirepen en meer. Naast deze ontbijtvarianten kun je met dit ontbijtgraan ook lekkere muffins, mueslirepen en koekjes maken. Of probeer eens havermoutpannenkoeken als toetje of ontbijt. Havermout is een veelzijdig product en daarnaast erg betaalbaar. Voor €0,40 koop je een pak van 500 gram.

Veel mensen laten hun haver weken om ervoor te zorgen dat de hoeveelheid fytinezuur afneemt. Omdat haver wordt gestoomd, is het enzym fytase (een eiwit) hierdoor niet langer werkzaam en heeft weken geen zin. Het weken maakt de havermout wel zachter van structuur. Door het toevoegen van wat rauw roggemeel (dat actieve fytase bevat), kan de hoeveelheid fytinezuur wel worden verminderd.

Verkrijgbaarheid

In vrijwel alle supermarkten is havermout te koop, meestal in de vorm van fijne vlokken. De havermout van Quaker bestaat al meer dan 140 jaar. Sinds 2015 heeft Brinta naast de Classic en Oergranen ook een Brinta Havermout in het assortiment. Dit is bijzonder te noemen, want de naam Brinta is een acroniem voor Breakfast instant tarwe. Naast deze twee grotere merken is er vaak ook een huismerk en zelfs een biologische variant verkrijgbaar. In de biologische winkels zijn ook diverse biologische havermoutsoorten te koop. Sinds enkele jaren is er ook een variant op de markt (Puur Rineke) die is gemaakt van naakte haver. Bij naakte haver valt, wanneer deze rijp is, het kaf van de korrel.

labels:

Zie ook: