In de wereld van natuurlijke landbouw en duurzaamheid zoeken boeren voortdurend naar manieren om de biodiversiteit te vergroten en een harmonieus ecosysteem te creëren. Een interessante en succesvolle combinatie is het samen houden van Schotse Hooglanders en kippen.

De Rol van Schotse Hooglanders in Natuurbeheer

Schotse Hooglanders zijn robuuste en zelfredzame runderen die uitstekend geschikt zijn voor het begrazen van natuurgebieden. Ze voorkomen bijvoorbeeld dat open natuurgebieden dichtgroeien. Hun graasgedrag helpt bij het in stand houden van open landschappen en bevordert de groei van diverse plantensoorten. Bovendien trekken ze allerlei insecten aan die nuttig zijn. Doordat ze niet zijn doorgefokt, hebben ze geen hulp nodig bij het kalveren en hebben ze geen antibiotica nodig. Ze kunnen alle seizoenen aan, koude winters doorstaan ze met gemak.

De Voordelen van Grasgevoerd Vlees

Schotse Hooglanders worden vaak 100% grasgevoerd, wat betekent dat ze geen bijvoeding krijgen van soja, maïs of graan. Naast dat dit duurzamer is, er hoeft immers geen voer geïmporteerd te worden, is dit ook een stuk gezonder! Het vlees bevat meer goede vetzuren zoals omega 3 en vitamine E.

Kippen als Onderdeel van het Ecosysteem

Kippen spelen een waardevolle rol in het ecosysteem door onkruidzaden en insecten te eten. Dicht bij uitvalsbasis De Boschhoeve in Nijeberkoop scharrelen kippen en ganzen in gezelschap van koeien en schapen tussen de houtwallen. Om ze tegen roofvogels te beschermen, scharrelen ze rond tussen de ganzen en schapen. De ganzen slaan meteen alarm als er gevaar dreigt. Dan kunnen de kippen zich in veiligheid brengen onder de mobiele kippenhokken.

Antibioticavrije Kippenhouderij

Co Bakx, een kippenboer uit Frieschepalen, staat bekend om zijn uiterst precieze werkwijze. Dat moet ook, want alleen dan kunnen zijn kippen antibioticavrij opgroeien. Het voer voor de kippen is perfect van samenstelling en wordt voortdurend getest. Tot en met de slacht worden de kippen en het vlees zorgvuldig behandeld. Co wil bijvoorbeeld alleen laten slachten in de ochtend wanneer de slagerij nog brandschoon is, en staat er met de neus bovenop, want ‘het is mijn product en ik ben verantwoordelijk’.

De Synergie Tussen Schotse Hooglanders en Kippen

De combinatie van Schotse Hooglanders en kippen creëert een natuurlijke synergie. De runderen grazen het gras kort, waardoor de kippen gemakkelijker bij insecten en zaden kunnen komen. De koeien voorkomen bijvoorbeeld dat open natuurgebieden dichtgroeien. Bovendien trekken ze allerlei insecten aan die nuttig zijn. De kippen eten op hun beurt de insecten die de runderen aantrekken, waardoor de vliegenoverlast vermindert. Dit resulteert in gezondere dieren en een evenwichtiger ecosysteem.

  • Natuurlijk ongediertebestrijding: Kippen helpen bij het bestrijden van insecten en parasieten die de runderen kunnen aantasten.
  • Verbeterde bodemkwaliteit: De mest van zowel de runderen als de kippen draagt bij aan een rijke en vruchtbare bodem.
  • Biodiversiteit: De combinatie van verschillende diersoorten bevordert de biodiversiteit en creëert een gevarieerder landschap.

Praktijkvoorbeelden van Succesvolle Combinaties

Verschillende boeren in Nederland en België passen deze combinatie met succes toe. Zo lopen in het Groningse Opende kuddes Schotse Hooglanders en Herefords vrij te grazen in de natuurgebieden. Bij bosboeren Mariska Slot en Richard van Pelt scharrelen kippen en ganzen in gezelschap van koeien en schapen tussen de houtwallen.

Bosboeren: Een Gevarieerde Veestapel

Richard van Pelt legt uit: “Elk gebied vraagt weer om ander beheer en dus om andere dieren. De koeien voorkomen bijvoorbeeld dat open natuurgebieden dichtgroeien. De schapen zetten we in op ruigere stukken. Ze verspreiden daarbij zaden die in hun vacht blijven hangen. Die vacht verliezen onze Maasduinenschapen trouwens vanzelf; we hoeven ze niet te scheren. We hebben verschillende kippenrassen voor de eieren en het vlees. Om ze tegen roofvogels te beschermen, scharrelen ze rond tussen de ganzen en schapen. De ganzen slaan meteen alarm als er gevaar dreigt. Dan kunnen de kippen zich in veiligheid brengen onder de mobiele kippenhokken.”

Overwegingen bij het Samen Houden van Schotse Hooglanders en Kippen

Hoewel de combinatie van Schotse Hooglanders en kippen veel voordelen biedt, zijn er ook enkele overwegingen:

  • Ruimte: Zowel de runderen als de kippen hebben voldoende ruimte nodig om vrij te kunnen bewegen en grazen.
  • Bescherming: Kippen hebben bescherming nodig tegen roofdieren, zoals vossen en roofvogels.
  • Beheer: Het vereist een zorgvuldig beheer om de dieren gezond te houden en de bodemkwaliteit te waarborgen.

Alternatieve Landbouwsystemen

Sander wilde van jongs af aan boer worden, maar dan op een andere manier. “Er moet landbouw mogelijk zijn die recht doet aan de natuurlijke behoeften van dieren, wat heerlijke producten oplevert en geen vervelende gevolgen heeft. Ook niet voor generaties na ons.” En dat is hem gelukt. In Etten (Gelderland) wroeten en grazen de bonte bentheimers van Sander de hele dag buiten. Bij slecht weer kunnen ze schuilen in een schuilhut met stro. Deze manier van varkens houden kost meer, maar levert een eerlijk en smaakvol product op.

Grasgevoerde Melkveehouderij

Arnold Vergeer is een melkveehouder die ook grasgevoerd werkt, wat helemáál uniek is. De koeien geven hierdoor minder melk maar zijn daarentegen super gezond. Ook gebruiken ze geen kunstmest en bestrijdingsmiddelen. Arnold en Petra Vergeer hebben in Doldersum (Drenthe) 7 koeien en verwerken zelf de melk tot heerlijke rauwmelkse kazen. Dat deze koeien A2 melk geven is getest en gecertificeerd door een laboratorium. Met recht een bijzonder bedrijf.

De Rol van de Slager

Een heel belangrijke schakel is de slager. Als boer zorgen we jarenlang zo goed mogelijk voor onze koeien en diezelfde zorg willen we terugzien wanneer het dier naar de slager gaat.

Tamworth Varkens in het Bos

Richard: “In het bos horen eigenlijk wildzwijnen te lopen. Met hun gewroet zetten ze de strooisellaag om. Op die manier verteert deze beter en komt voeding beschikbaar voor de bomen. Wildzwijnen zie je alleen nog maar op de Veluwe. We denken dat het een van de redenen is waarom het zo slecht gaat met veel bossen. Vandaar dat ik graag varkens wilde inzetten voor het beheer van de oude eiken- en robiniabossen in het naburige Elsloo. Deze Tamworth varkens zijn nauw verwant aan het wilde varken. Tamworth varkens zijn harde werkers, niet alleen in de bossen, maar ook op boerenakkers. Ze eten er het onkruid met wortel en al op. En ondertussen keren ze de bovenste grondlaag. Eigenlijk is het al een heel oude boerenmethode die in de vergetelheid is geraakt. De zware machines van tegenwoordig keren de grond te diep, waardoor het bodemleven wordt verstoord.”

labels: #Kip

Zie ook: