Buikpijn na het eten is een veelvoorkomend probleem. De een heeft er af en toe last van, terwijl het bij de ander bijna na elke maaltijd opspeelt. Veel mensen voelen wel eens kramp, een opgeblazen gevoel, of scherpe steken direct na het eten, en meestal komt het neer op iets wat tijdelijk en goed te verhelpen is. Soms is het simpelweg een reactie op wat je gegeten hebt of de manier waarop je eet. Vaak verdwijnt buikpijn na het eten vanzelf, en hoef je je geen zorgen te maken.

Buikpijn na het eten kan gepaard gaan met andere symptomen, afhankelijk van de onderliggende oorzaak. Behandeling is gericht op de onderliggende oorzaak en kan vaak goed met zelfzorg.

Mogelijke oorzaken van buikpijn na het eten

Buikpijn na het eten kan tal van oorzaken hebben, van iets onschuldigs zoals een volle maag tot ernstigere onderliggende gezondheidsproblemen. Het kan te maken hebben met bepaalde voedingsmiddelen, spijsverteringsproblemen, voedselintoleranties, of zelfs stress.

Buikpijn na het eten kan zich op verschillende manieren uiten: van een opgeblazen gevoel, krampen, tot een scherpe, stekende pijn. De oorzaken kunnen variëren van simpele eetgewoonten, zoals te snel eten of het consumeren van vette en kruidige maaltijden, tot meer complexe problemen zoals voedselintoleranties (denk aan lactose- of glutenintolerantie), maagzweren, prikkelbaredarmsyndroom (PDS), of galblaasproblemen. En dan hebben we het nog niet eens over stress en emotionele spanning die direct effect kunnen hebben op je spijsverteringsstelsel.

Alfa-galsyndroom

Onverklaarbare buikklachten? Die zouden het gevolg kunnen zijn van het alfa-galsyndroom. Dat is een allergie voor rood vlees die veroorzaakt wordt door teken. Buikpijn, diarree, overgeven, galbulten, rode huid, zwellingen van de slijmvliezen tot aan een levensbedreigende anafylactische shock toe; het alfa-galsyndroom kan net zo funest uitpakken als elke andere voedselallergie. Al blijft de ellende meestal beperkt tot de darm en duurt het wat langer tot de symptomen opspelen: twee tot maximaal zes uur na consumptie van rood vlees.

Een allergie voor de bewuste oligosaccharide - dat alle zoogdieren behalve primaten aanmaken - is in het bloed aan te tonen via specifieke (IgE) antistoffen. Gezien het verband tussen beten van de Lone Star teek en het ontstaan van het alfa-galsyndroom, ziet de AGA met name een verhoogd risico voor mensen die in het oosten van de VS wonen en veel buiten zijn. Maar ook in de rest van de wereld is het alfa-galsyndroom in opkomst. Een Zuid-Afrikaanse studie toonde een mogelijke rol daarin voor andere tekensoorten en veel voorkomende parasieten als rondwormen.

Lang niet iedereen die antistoffen tegen alfa-1,3-galatose heeft, ervaart symptomen na het eten van rood vlees. Andere mensen met antistoffen ervaren soms wel en soms geen symptomen. De hoeveelheid vlees doet er toe en ook andere factoren zoals het gebruik van NSAID’s (bijvoorbeeld Ibuprofen), alcohol maar ook sport kunnen de reactie verergeren.

Hoewel in kleinere hoeveelheden dan in vlees, bevat ook melk, boter en kaas alfa-gal. Het advies van de AGA ook deze producten uit het dieet te schrappen als de betreffende antistoffen in het bloed zijn vastgesteld. In elk geval tijdelijk. Net als andere antistoffen kunnen ook die tegen alfa-gal na verloop van tijd afnemen. Ook producten die gelatine bevatten, zoals pudding en snoep, zijn een no-go.

Voedselvergiftiging

Heb je iets verkeerds gegeten waardoor je buikpijn of buikkrampen hebt? Je kan een voedselvergiftiging hebben. Een voedselinfectie wordt veroorzaakt door een bacterie, virus of parasiet in je maag of darmen. De meeste voedselvergiftigingen komen door bacteriën. Op rauw voedsel, zoals rauw vlees of rauw vis, zitten altijd wel bacteriën. De meeste van die bacteriën kunnen geen kwaad.

Een voedselvergiftiging begint vaak met buikpijn of buikkrampen. De klachten beginnen meestal binnen acht tot 24 uur nadat je iets verkeerds hebt gegeten. Gelukkig is het meestal binnen één tot drie dagen weer over, maar in die tijd kun je je heel beroerd voelen. Houden de klachten langer dan drie dagen aan?

Symptomen van voedselvergiftiging

  • Buikpijn of buikkrampen
  • Misselijkheid
  • Overgeven
  • Diarree
  • Duizeligheid

Wat te doen bij voedselvergiftiging

Als je veel moet overgeven en ook diarree hebt, dan verliest je lichaam veel vocht. Probeer dan gewoon wat te eten. In principe raden huisartsen aan om alles te eten waar je trek in hebt. Heb je langer dan een week diarree of heb je er vaker last van? Probeer dan vet voedsel en producten als melk, appelsap, frisdranken te vermijden. Dit is niet altijd even goed voor je darmen.

Er bestaan geen medicijnen om voedselvergiftiging te verhelpen. Het enige dat je kan doen, is wachten tot de giftige stoffen uit je lichaam verdwijnen. Bij overgeven of hevige diarree kun je ORS gebruiken om uitdroging te voorkomen. Eventueel kun je gebruikmaken van het stopmiddel loperamide, als je last hebt van diarree.

Salmonella

Salmonella is vooral gevaarlijk voor ouderen en kleine kinderen. Zij lopen kans op uitdroging, waardoor de maag-darmklachten ernstiger kunnen verlopen. Bij mensen die verzwakt zijn, bijvoorbeeld door een andere ziekte, kan de besmetting uitbreiden naar de bloedbaan. Dat kan zorgen voor ernstige klachten, zoals bloedvergiftiging, hersenvliesontsteking of urineweginfecties.

Veel dieren kunnen drager zijn van salmonella, bijvoorbeeld kippen, varkens en koeien. Wel kunnen ze de bacterie aan hun omgeving doorgeven en zo mensen ziek maken. De bacterie zit ook in het vlees, de melk en/of op de eieren van het besmette dier. Mensen die deze producten eten, krijgen de bacterie binnen en kunnen daar ziek van worden. Dat gebeurt vooral wanneer mensen rauw vlees of rauwe eieren eten.

Preventie van Salmonella

  • Was vaak je handen met water en zeep.
  • Houd rauwe dierlijke producten, zoals vlees en eieren, apart van producten die je rauw eet.
  • Bewaar eieren apart van ander eten.

Diarree

Er is sprake van diarree als iemand drie keer of vaker per dag naar het toilet gaat en de ontlasting ongevormd en dun is. Diarree kan veel verschillende oorzaken hebben. Acute diarree ontstaat meestal door een besmetting met virussen, bacteriën of parasieten. Eten of drinken van besmet voedsel of water is vaak de oorzaak.

De Campylobacter jejuni bacterie is in Nederland de belangrijkste veroorzaker van darminfecties. In sommige gevallen kan de Salmonellabacterie acute diarree veroorzaken.

Behandeling van diarree

Bij acute diarree is meestal geen behandeling nodig. De klachten verminderen vaak binnen enkele dagen. Diarreeremmers zoals loperamide zijn een veilig optie wanneer je last hebt van acute infectieuze diarree. Ze helpen om diarreeklachten te verminderen.

Drink minstens 2-3 liter per dag om uitdroging te voorkomen. Bij drogist en apotheek is ORS verkrijgbaar. Eet gewoon waar je trek in hebt. Bruinbrood of volkorenbrood is beter dan witbrood omdat het veel meer vezels bevat. Deze vezels werken als een soort spons en ze dikken de ontlasting in.

Andere oorzaken van buikpijn na het eten

Naast de bovengenoemde oorzaken, zijn er nog andere factoren die buikpijn na het eten kunnen veroorzaken:

  • Te veel of te vet eten: Overdadig eten en vet voedsel kunnen de darmen belasten.
  • Voedselintolerantie: Sommige mensen kunnen bepaalde voedingsmiddelen niet verdragen. Een bekend voorbeeld hiervan is lactose-intolerantie.
  • Prikkelbare Darm Syndroom (PDS): Bij PDS is de darmwand overgevoelig voor prikkels en reageert hierop met krampen, pijn en een opgeblazen gevoel.
  • Stress of spanningen: Diarree kan ook het gevolg zijn van een (te) snelle passage van ontlasting door de darm. Dit gebeurt bijvoorbeeld door stress of spanningen.

Vleesconsumptie en darmgezondheid

Vlees is een goede bron van eiwitten, maar het heeft ook nadelen. Vlees belast de darmen omdat het moeilijk te verteren is. Vooral de stof haem in rood vlees is een belasting voor de darmen. Vlees bevat veel arachidonzuur dat een belangrijke rol bij ontstekingen speelt. Een overmaat aan arachidonzuur is ontstekingsbevorderend en ontsteking is een van de oorzakelijke factoren die een rol spelen bij kanker.

Bewerkt vlees zoals worst, gerookt of gepekeld vlees is nog minder gezond dan vlees in het algemeen al is. Aan bewerkt vlees zijn smaakstoffen en geur- en kleurstoffen toegevoegd en dit zijn zelden natuurlijke en gezonde stoffen, veelal juist chemische en niet-lichaamseigen stoffen.

Kip en ander gevogelte bevat geen haem en is over het algemeen mager vlees. Daarom is gevogelte vaak een goed alternatief. Matig het gebruik van vlees maar zorg voor voldoende eiwitten. Dit kan door het eten van vis en vooral vette vis, magere melk, yoghurt en kwark, biologische eieren en magere kaas of plantaardige eiwitten als bonen, noten, soja (tofu/tahoe of tempeh) en andere vleesvervangers.

Wat te doen bij aanhoudende klachten?

Als de klachten niet verdwijnen raad ik je aan om ze eens te bespreken met je huisarts.

Medicijnen en diarree

Veel medicijnen hebben als bijwerking diarree. Hieronder een lijst van medicijnen die diarree kunnen veroorzaken:

  • Canagliflozine
  • Citalopram
  • Dapagliflozine
  • Diclofenac
  • Digoxine
  • Empagliflozine
  • Fluoxetine
  • Ibuprofen
  • Lithium
  • Metformine
  • Naproxen
  • Paroxetine
  • Sertraline

labels: #Vlees

Zie ook: