Het kiezen van de juiste kookplaat of fornuis is van essentieel belang, en de overstap van gas naar inductie betreft niet alleen het uitzoeken van een ander apparaat. Het verzorgen van de juiste elektra voorziening is eigenlijk stap 1 in het proces. Daarvoor moet u natuurlijk wel weten wat u zou willen, dus een goed advies en kennis van zaken vormt daarom de basis. In dit artikel geven wij u meer duidelijkheid over de standaard procedure van meerfasen elektra aansluitingen.

Het hebben van een geschikte aansluiting is belangrijk voor een elektrische kookplaat, zoals een keramische of inductie kookplaat. Anders werkt hij gedeeltelijk, helemaal niet of slaan de stoppen door. Daarom is het belangrijk eerst dit document te lezen. Want de meest gestelde vragen bij de aankoop van een elektrische kookplaat of fornuis (inductie, keramisch etc.) betreft de elektrische voorzieningen.

Echter ons advies is om bij twijfel of onduidelijkheden altijd contact op te nemen met een elektricien voor het inwinnen van meer informatie. Daarbij is het verstandig om de aansluiting ook door een elektricien of gespecialiseerde monteur te laten uitvoeren, simpelweg omdat het veiligheid betreft en het maar eenmalig ‘goed’ gedaan kan worden.

Omdat elk type apparaat een andere aansluiting heeft hebben we onderscheid gemaakt. Kies dus hieronder het soort apparaat waarover u meer wilt weten. Dan weet u zeker dat rekening gehouden wordt met de juiste type aansluiting.

  • Fornuis: enkele oven en gas kookvlak
  • Fornuis: dubbele oven en gas kookvlak
  • Inductie of keramisch fornuis
  • Inductie of een keramische kookplaat

In dit artikel geven we een gedetailleerde uitleg over het verschil tussen de 1-, 2- en 3-fase aansluitingen en wanneer elke aansluiting vereist is.

Welke Aansluiting Heb Je Nodig?

Om te bepalen of je de juiste aansluiting hebt voor een keramische kookplaat of inductie kookplaat, kijk je eerst naar de stopcontacten in jouw keuken. Zit er een 5-polig perilex stopcontact in jouw keuken? Heb je enkel 2-polige stopcontacten?

Controleer als eerste welke stekker je nodig hebt. Je hebt de keuze uit Perilex en Schuko-gardy. Lees in 7 stappen welke aansluiting jij hebt, zodat je de juiste elektrische kookplaat kiest.

1-Fase Aansluiting

De 1-fase aansluiting is de meest eenvoudige aansluiting en wordt vaak gebruikt voor kleinere inductieplaten of kookplaten met een laag vermogen. Dit type aansluiting maakt gebruik van slechts één fase en is vaak voldoende voor kookplaten met een vermogen tot ongeveer 3680W. De 1-fase aansluiting is geschikt voor huishoudens die een inductieplaat hebben met slechts één of twee kookzones en geen grote vermogensvereisten hebben. Dit type aansluiting wordt veelal aangetroffen bij de meer budgetvriendelijke modellen of compacte inductiekookplaten.

Wanneer gebruik je een 1-fase aansluiting?

  • Voor inductieplaten met een maximaal vermogen van 3680W.
  • Geschikt voor kleine, standaard inductieplaten (1-2 kookzones).
  • Geschikt voor huishoudens met beperkte kookbehoeften of beperkte stroomcapaciteit.

2-Fase Aansluiting

De 2-fase aansluiting is een minder vaak voorkomende aansluiting voor inductieplaten met een gemiddeld vermogen. Dit systeem maakt gebruik van twee fasen, waardoor het mogelijk is om een groter vermogen te ondersteunen dan de 1-fase aansluiting. De 2-fase aansluiting wordt doorgaans gebruikt bij inductieplaten met een vermogen tussen 3680W en 7400W. Dit maakt het mogelijk om inductieplaten met meer kookzones te gebruiken, bijvoorbeeld een model met drie of vier kookzones, zonder dat dit te veel invloed heeft op de stroomvoorziening van het huis.

Bij een 2-fasen aansluiting worden in de meterkast twee losse fasen aan elkaar gekoppeld door middel van een automaat. Vervolgens wordt er vanuit deze meterkast een kabel getrokken naar de plaats waar het fornuis moet komen te staan. Hier wordt een perilex stopcontact (zie foto) gemonteerd.

Deze perilex stopcontact heeft 5 polen (simpel gezegd 'gaten') welke normaliter verdeeld worden in 1x aarde; 1x nul en 3x fase. Bij een 2-fasen aansluiting wordt deze echter verdeeld in 1x aarde, 2x nul en 2x fase. Op de kookplaat / fornuis wordt vervolgens een aansluitsnoer met een perilex stekker gemonteerd.

Wanneer gebruik je een 2-fase aansluiting?

  • Voor inductieplaten met een vermogen tussen 3680W en 7400W.
  • Geschikt voor kookplaten met drie of vier kookzones.
  • Wanneer je een apparaat hebt dat een hoger vermogen nodig heeft dan wat een 1-fase aansluiting kan leveren, maar minder dan de eisen van een 3-fase aansluiting.

3-Fase aansluiting

De 3-fase aansluiting is de krachtigste en meest robuuste optie, en wordt gebruikt voor inductiefornuizen of inductieplaten met een hoog vermogen. Dit type aansluiting maakt gebruik van drie fasen, wat het mogelijk maakt om fornuizen of kookplaten met een vermogen van meer dan 7400W aan te sluiten. De 3-fase aansluiting is vereist voor inductiefornuizen met vijf of meer kookzones, die veel stroom verbruiken, bijvoorbeeld grote inductiefornuizen voor de meer veeleisende thuiskoks of in commerciële keukens.

De straattaal voor dit type aansluiting is krachtstroom. In de meterkast kunt u deze aansluiting herkennen aan een geheel aparte kracht-kookgroep. U zult - als dit in uw meterkast al aanwezig is - waarschijnlijk ook al een perilex stopcontact in uw keuken hebben. Voor een 3-fasen aansluiting geldt in de basis eigenlijk hetzelfde als bij een 2-fasen aansluiting, echter speelt de aansluitwaarde een nog belangrijkere rol.

Wanneer gebruik je een 3-fase aansluiting?

  • Voor inductieplaten of fornuizen met een vermogen boven de 7400W.
  • Geschikt voor grotere inductiefornuizen met vijf of meer kookzones.
  • Wanneer je een apparaat hebt dat veel stroom verbruikt en meerdere kookzones heeft die gelijktijdig intensief gebruikt kunnen worden.

Samenvatting: Welke aansluiting heb je nodig?

Het kiezen van de juiste aansluiting is essentieel voor het veilig en efficiënt functioneren van je inductieplaat of fornuis. Hier is een kort overzicht van de vereisten voor de verschillende aansluitingen:

  • 1-fase aansluiting: Geschikt voor inductieplaten met een vermogen tot 3680W (meestal 1-2 kookzones).
  • 2-fase aansluiting: Voor inductieplaten met een vermogen tussen 3680W en 7400W (meestal 3-4 kookzones).
  • 3-fase aansluiting: Voor inductieplaten en fornuizen met een vermogen boven de 7400W (meestal 5 kookzones of meer).

Door het vermogen van je inductieplaat of fornuis goed in kaart te brengen, kun je ervoor zorgen dat je de juiste aansluiting kiest voor jouw kookbehoeften. Dit zorgt niet alleen voor optimale prestaties, maar ook voor de veiligheid van je elektrische installatie.

Hoe Weet Ik 2 of 3 Fasen?

De perilex stopcontact en stekker van een 2 en 3-fasen zijn allebei hetzelfde. Om dus te kunnen achterhalen wat uw huidige aansluiting is zult u verder moeten gaan kijken. De makkelijkste manier is te kijken in de meterkast naar de automaat. Als deze een enkele brug heeft (dus over twee schakelaars heen) dan heeft u een 2-fase automaat dus 2-fasen aansluiting. Bij een brug over 3 automaten heeft u een 3-fasen automaat dus 3-fasen aansluiting. Check vervolgens nog wel even het Amperage per automaat.

Wat is verschil tussen 1 fase en 2 fase?

1 fase is eigenlijk de standaard voor het hele huis. Dit zijn ook de meeste enkele automaten in uw meterkast welke u ziet. Een 2-fasen aansluiting is eigenlijk een dubbele automaat met een brug zodat ze beide tegelijkertijd omhoog en omlaag gaan. Een 2-fasen automaat heeft - bij een 16 Ampere aansluiting - een maximaal vermogen van 7,4 kW en wordt vaak gebruikt voor elektrische kookplaten.

Hoeveel fasen nodig voor inductiekookplaat?

Voor veel inductie kookplaten is een 2-fasen aansluiting voldoende (aansluitwaarde tot 7,4 kW), maar voor een kookplaat met 5 of meer kookzones of met downdraft-afzuiging heb je in sommige gevallen 3-fasen aansluiting nodig. Bij deze kookplaat is de aansluitwaarde vaak richting de 10 tot 11 kW.

Wat als u niet de juiste aansluiting heeft?

Voor een 2 of 3 fasen kookplaat heb je niet alleen een ander stopcontact nodig. Ook je meterkast moet hiervoor geschikt zijn. Heb je niet de juiste aansluiting? Bel dan een elektricien om jouw meterkast geschikt te maken voor een 2 of 3 fasen kookplaat. De kosten hiervan zijn afhankelijk van jouw situatie.

Een electriciën kan u altijd voorzien van een prijsopgaaf voor de aanpassing in de meterkast. Het verkrijgen van een 2-fasen aansluiting is bij een moderne stoppenkast met automaten zonder veel aanpassingen goed uit te voeren. Er dient een nieuwe automaat voor een 2-fasen aansluiting geplaatst te worden; een nieuwe kabel van de meterkast naar de plaats van het fornuis getrokken te worden en deze dient op een perilex stopcontact aangesloten te worden.

Een 3-fasen (krachtstroom aansluiting) laten aanleggen is echter een stuk ingewikkelder en daarmee ook duurder. Afhankelijk van de huidige aansluiting dient hier in sommige gevallen de stroomleverancier bijgehaald te worden voor het verzorgen van een zwaardere aansluiting. Ons advies is dan ook om altijd een electriciën te benaderen met de vraag u een offerte voor deze aansluiting te geven.

Installatie door een erkend installateur

Op basis van het specialisme van deze aansluiting adviseren wij u dan ook om bij een 3-fasen aansluiting (zie foto voor het voorbeeld hoe dit er in een moderne meterkast ongeveer uit zou moeten zien) ALTIJD de aansluiting / installatie door een erkend installateur uit te laten voeren. Dit i.v.m. het vermogen waar u mee te maken heeft.

Tip: Laat uw electriciën reeds voor aankoop / aanschaf van een keramische of inductie fornuis al kijken naar de meterkast. Dit om reeds vooral een financieel totaalplaatje te hebben van fornuis, aansluiting en eventuele aanpassing aan de meterkast en hiermee dus niet achteraf geconfronteerd te worden. Afhankelijk van de benodigde aansluitwaarde kan - naast een eenmalige kostenpost voor de installatie - soms ook het vastrecht van de netbeheerder stijgen.

Overstappen op 1-fase inductie

Wil je niet je meterkast laten ombouwen, maar toch graag koken op elektriciteit? Kies dan voor een 1 fase inductie kookplaat. Deze is geschikt voor een normaal 2 polig stopcontact en daardoor een goede keus wanneer je overstapt van gas naar elektrisch. Houd er wel rekening mee dat de kookplaat minder krachtig is dan elektrische kookplaten voor 2 of 3 fasen. Hierdoor kun je de boostfunctie niet tegelijkertijd op alle kookzones aanzetten.

Rekenen met Stroom

Eén groep, ook wel 1-fase genoemd, van 16 Ampère, levert 16 x 230 Volt = 3,6 kW aan stroom. Op dezelfde manier doorrekenen: een extra fase toevoegen geeft twee keer zoveel capaciteit, waardoor bij 2 fases een 2-fase aansluiting op basis van een 16 Ampère zekering 7,2 kW geeft en een 3-fasen aansluiting 11,1 kW. Houd hierbij wel rekening met een speling in de aansluitwaarde van 10%. Een fornuis met een aansluitwaarde van 7,4 kW kan dus ook aangesloten worden op een 2-fase aansluiting die volgens de rekensom tot 7,2 kW kan leveren, maar bij een fornuis met een aansluitwaarde van 9,2 kW dient u wel echt een 3-fasen aansluiting te hebben. Op onze site ziet u bij elk fornuis de aansluitwaarde vermeld staan.

Komt u boven de 11/12 kW, dan komt het verhaal er anders uit te zien. Houd hierbij wel rekening met een speling in de aansluitwaarde van 10%. Dus als het fornuis een aansluitwaarde van 11,4 kW heeft, dan kunt u deze nog op een gewone 3-fasen aansluiting aansluiten.

Een fornuis met een aansluitwaarde van 14 kW is in de meeste huishoudens in Nederland niet mogelijk met de standaard aansluiting. Ook tussenkomst van de elektricien is dan nog niet voldoende, want een verzwaring naar een 3-fasen aansluiting, levert volgens de rekensom met 16 Ampère x 230 Volt x 3 fase maximaal 11 kW. Reken daarbij nog de speling van 10%, dan kan een fornuis van 11,8 kW nog wel aangesloten worden, maar een fornuis met een hogere aansluitwaarde niet meer. In dat geval dient dan ook de hoofdaansluiting verzwaard te worden.

Verzwaren van de hoofdaansluiting

De meeste meterkasten in Nederland beschikken over een hoofdzekering van 25A. Dit is de zekering die netbeheerders als Liander, Enexis of Stedin aanbieden. Een hoofdzekering van 25 Ampère betekent alleen nog niet dat u ook 25 Ampère over de hele stroomvoorziening in uw huis heeft. Bij een hoofdzekering van 25 Ampère heeft u namelijk een normale zekering van 16 Ampère op uw meterkast.

Blijkt nou uit de rekensom dat 16 Ampère niet genoeg is voor het fornuis dat u wilt? Dan moet die hoofdzekering verzwaard worden, bijvoorbeeld van 25A naar 35A, waardoor de uiteindelijke zekering in uw meterkast naar het fornuis ook verhoogd kan worden. Van 16 naar bijvoorbeeld 20, of zelfs 25 Ampère.

Het verzwaren van die hoofdzekering is alleen niet goedkoop. Het veranderen van de hoofdzekering heeft natuurlijk kosten vanwege de eenmalige veranderingen die in uw meterkast moeten worden aangebracht, maar u betaalt na deze verandering ook een hoger vastrecht. De kosten verschillen iets per netbeheerder, maar houd globaal rekening met een stijging van het vastrecht van 600 euro per jaar! Vergeet dit zeker niet mee te nemen in de overweging.

Technische Termen

Er is nog best wat onduidelijk als het gaat om de juiste aansluiting voor inductie apparatuur. En, eerlijk is eerlijk, het is ook niet zo eenvoudig. Omdat het fornuis vijf pannen tegelijk elektrisch moet kunnen verwarmen en de oven het dan ook nog goed moet kunnen doen, is er ook wel wat stroom nodig. Elk fornuis heeft een andere hoeveelheid stroom nodig voor een optimale werking. Deze hoeveelheid wordt uitgedrukt in de term ‘Aansluitwaarde’ en is een aantal kilowatts (KW). Het aantal benodigde kilowatts is afhankelijk van factoren als het aantal kookzones en het aantal ovens. Hoe groter het fornuis, hoe meer kookzones en hoe meer ovens, des te groter de aansluitwaarde moet zijn. Een gewoon stopcontact kan niet genoeg stroom leveren voor een inductiefornuis.

Advies

Ondanks deze uitleg raadden wij de tussenkomst van een elektricien wel sterk aan, omdat elke woning verschilt. Een elektricien kan de situatie in uw meterkast en keuken bekijken, waarvandaan u zekerder en gerichter een geschikt fornuis kunt uitzoeken. En een bijkomend voordeel: een elektricien kan meteen een indicatie geven van het kostenplaatje als er veranderingen in uw meterkast nodig zijn.

De betekenis van inductie koken

De betekenis van inductie koken is simpel: het houdt in dat je kookt op elektriciteit. De aansluiting die je nodig hebt is afhankelijk van jouw wensen. Voor elektrische kookplaten geldt dat hoe meer kookkracht je wilt hebben, hoe meer stroom je nodig hebt. Wil je kunnen koken met veel vermogen?

Stopcontacten in jouw eigen keuken

Laten we beginnen in jouw eigen keuken, bij het stopcontact dat je wilt gebruiken voor de aansluiting van jouw kookplaat.

  • 2-polige Schuko-/Gardy stopcontacten, dit is een standaard stopcontact met 2 openingen.
  • 5-polige Perilex stopcontacten, dit stopcontact heeft 5 openingen.

1-fase kookplaat

Voor het aansluiten van een 1-fase kookplaat heb je niet veel nodig. Het standaard stopcontact kun je wel afvinken verwachten wij. Als je echt voor aansluitgemak wilt gaan, kies je een Plug & Cook inductie kookplaat. Deze modellen zijn voorzien van snoer inclusief stekker. Een 1-fase kookplaat biedt aansluitgemak, maar heeft ook een nadeel. Het nadeel is dat een aansluiting op 1-fase maximaal 3680 watt oplevert, waardoor je tijdens het koken iets minder power hebt. Bij een 1-fase kookplaat wordt het stroom over de hele kookplaat verdeeld als één zone door het Schuko stopcontact.

2-fase kookplaat

Een 2-fase kookplaat wordt aangesloten op een Perilex stopcontact, waardoor de stroom wordt verdeeld over twee zones. Dit houdt in dat je meer vermogen hebt. Houdt er rekening mee dat de meeste (inbouw) inductie kookplaten geldt dat ze zonder stekker worden geleverd. Het verschil tussen een 1-fase en 2-fase kookplaat zit ‘m in de power. Als het mogelijk is, adviseren wij om te kiezen voor een 2-fase aansluiting. Zo ervaar je het volledige gebruiksgemak van inductie. Let op: voor een 2-fase inductie kookplaat aansluiting heb je een 5-polige Perilex stopcontact nodig of moet je deze laten installeren.

2-fase en 3-fase kookplaat

Een 2-fase en 3-fase kookplaat worden aangesloten op een Perilex stopcontact. Daarnaast is er ook een verschil tussen een 2-fase en 3-fase: voor een 3-fase inductie kookplaat heb je een krachtstroom in de meterkast nodig. Heb je het liefst veel vermogen tijdens het koken en een maximaal aantal kookzones, dan raden wij aan om voor een 3-fase inductie kookplaat te kiezen. Hiervoor is een krachtstroom in de meterkast nodig. Als dit nog niet voorzien is in jouw woning, dien je dus eenmalig deze aanpassing te doen met behulp van een erkend installateur.

Flexibel Powermanagement

Wil je nu graag een kookplaat kopen maar graag flexibel zijn voor toekomstige aanpassingen in jouw woning? Of ben je nu nog niet in de gelegenheid om aanpassingen te doen in jouw meterkast, maar wil je dit wel regelen tijdens de keukenverbouwing die je pas over een jaar gaat doen? ETNA heeft diverse inductie kookplaten met Flexibel Powermanagement. Je hebt dan één kookplaat die geschikt is voor verschillende aansluitingen. Je begint dan bijvoorbeeld met gebruik op een 1-fase aansluiting en past dat later naar 2- of 3-fase aan.

labels: #Koken

Zie ook: